Кіріспе

Чероки жолы – 1840 жылдардың соңынан бастап 1890 жылдардың басына дейін пайдаланылған, қазіргі Оклахома, Канзас, Колорадо және Вайоминг штаттары арқылы өтетін тарихи құрлық жолы. Бұл жол 1849 жылы Калифорниядағы алтын кендеріне бет алған вагондар керуенімен құрылған. Экспедиция мүшелерінің арасында чероки тайпасының өкілдері де болды. Керуен құрылғанда Арканзас штатының Эвансвилл қаласынан келген Льюис Эванс капитан болып сайланды. Сондықтан бұл экспедиция кейде Эванс/Чероки керуені деп аталады. 1850 жылы төрт вагондық керуен Ларами жазығында, Вайомингтің оңтүстік шекарасымен Форт-Бриджерге қарай жол алды. Бір дереккөздің мәліметінше, "Бұл жолмен Сиерра-Мадрес тауларын кесіп өткен вагондардың немесе адамдардың саны оны маңызды етпейді. Бұл жолды ерекше ететін нәрсе – жергілікті американдықтар мен олардың серіктері тек Континенттік бөліністі ғана емес, сонымен қатар таулар мен Вайоминг алқабы арқылы жол жасаған". Бұл жол Трапперлер жолы деп те белгілі болған, бірақ 1820 жылы Колорадодағы Трапперлер жолы көбінесе Чероки жолынан ерекшеленген және Вайомингте басқа бағытты ұстанған. Ол сондай-ақ Нью-Мексикодағы Таос қаласына да жеткізілген.

Маршрут сипаттамасы

Бұл жол қазіргі Салина, Оклахома қаласының жанындағы Гранд-Риверден бастау алған. Ерб, Браун және Хьюзтің мәлімдемесінше, "Чероки жолы Оклахомадан батысқа қарай, Колорадодағы Арканзас өзенінің аңғарымен, Черри-Крикке (Колорадо) құятын Қараңғыл Сиырлы сағасына дейін созылды, одан әрі Оңтүстік Платт өзеніне дейін жалғасты. Ол Роки тауларының шығыс жағымен солтүстікке қарай Лапорт пен Вирджиния Дейл маңындағы Каше-ла-Пудреге дейін, содан кейін Ларами жазығына дейін өтті". Жолдың аты 1849 жылы капитан Льюис Эванс басқарған 130 чероки және 40 вагоннан тұратын керуеннің Калифорнияға жасаған саяхатынан шыққан. 1850 жылы төрт чероки-ақ вагоннан тұратын керуен қазіргі Денвердің жанында Оңтүстік Платт өзенін кешіп, солтүстікке қарай Ларами жазығына (АҚШ 270 тас жолы) дейін жаңа вагон жолын салды. Содан кейін Вайоминг/Колорадо шекарасының бойымен батысқа қарай Грин-Риверге, одан кейін солтүстік-батысқа қарай Форт-Бриджерге бет алды. Бұл жол кейде "аурусыз" немесе "орталық" жол деп аталды, ол жыл сайын көшіп-қонушылар мен мал айдаушылардың санының артуымен 1857 жылға қарай Калифорнияға ең көп қолданылатын немесе басты жолға айналды. 1857 жылы АҚШ армиясы Бриджер асуы арқылы Форт-Бриджерге дейін жол салғанда, Чероки жолының жаңа бағыты құрылды. 1862 жылға қарай Бриджер асуы арқылы өтетін Чероки жолы, Оверленд поштасы мен дилижанс Оңтүстік асудан оған ауысқанда, тозған жолға айналды. 1869 жылы теміржол Ютаға жетіп, Оверленд поштасының қызметін тоқтатты. Чероки жолы 1883 жылға дейін эмигранттар жолы ретінде қолданылды, осы жылы Техас штатының Уайз округінен Орегонға бағыт алған соңғы вагоннан тұратын керуен тіркелді. 1854 жылы Оңтүстік Платт өзенінің батыс жағында қосымша жол салынды, ол Каше-ла-Пудре өзенін кесіп өтіп, Ларами жазығына жетті. Сол жерде жол қазіргі Ти-Сайдингге жақын батысқа бұрылып, Колорадо/Вайоминг шекарасымен Грин-Риверге және Форт-Бриджерге дейін басқа эмигранттар жолдарымен қосылды. 1854 жылғы жолдың кейбір бөліктерін Вайоминг штатындағы Жерді басқару бюросының (BLM) жерінде көруге болады. Свитуотер округінде BLM учаскелеріндегі жол 4 фут (1 метр) биіктіктегі бетон тіреулермен белгіленген.

Тарих

Бұл жолдың кейбір бөліктері 19 ғасырдың басында саяхатталған және жарияланған. Гарднердің сөзіне сәйкес, генерал Уильям Эшли 1824 жылы осы маршруттың бір бөлігін пайдаланған. Гарднер сондай-ақ Орегонға бет алған көшпенділердің 1839 жылы Браунс паркіне кіретін және одан шығатын жолдар туралы жазғанын айтады. 1849 жылға қарай, Континенттік бөліністі кесіп өтуге қолайлы үш жол анықталды: Твин Гроувс (Вайоминг), қазіргі Роулингс (Вайоминг) маңындағы атаусыз жер және Бриджерс-Пасс. Шероки жолы Твин Гроувс маршрутымен жүрді. 1849 жылы лейтенант Абрахам Буфорд Санта-Феден шығысқа қарай поштаны сүйемелдеп бара жатып, Канзас штатының Макферсон қаласынан солтүстіске бұрылып, капитан Льюис Эванс пен лейтенант-капитан Питер Манкинспен бірге, сонымен қатар экспедицияны басқаратын 2-лейтенант Джордж Ван Хузбен, жақында салынған Эванс/Шероки жолымен жүрді. Олар Оклахома штатының Форт Гибсон қаласына экспедиция ұйымдастырып, содан кейін Арканзас штатының Форт Смит қаласына жалғастырды. 1850 жылдан бастап жол Арканзас, Техас, Миссури және Чероки ұлтынан келген алтын іздеушілер, көшпенділер және малшылар тарапынан үздіксіз пайдаланылды. 1850 жылы Калифорнияға бет алған керуеннің бір мүшесі қазіргі Денвердің солтүстігіндегі Клер-Крик өзенінің саласы Ралстон-Крик өзенінде алтын тапты. Бұл жаңалық 1858 жылғы тағы бір экспедицияларға және одан кейін 1859 жылғы Колорадо алтын асыруға әкелді. 1860 жылдары Колорадоның солтүстігінен Вайомингтегі Форт-Бриджерге дейінгі жолдың бөлігі Канзас пен Юта штатының Солт-Лейк-Сити арасындағы құрлық жолының және пошта маршрутының бір бөлігі ретінде пайдаланылды. Заңнан тыс Л. Х. Масгроув 1860 жылдары Колорадодан Вайомингке дейін Шероки жолымен саяхаттады. Миссисипиде туған ол алтын асыру кезінде Калифорнияға келді. Алтын іздеуден гөрі қылмыс көбірек пайда әкеледі деп шешіп, 1863 жылы Вайоминг штатының Форт-Халлек қаласында тұтқындалып, кісі өлтіргені үшін айыпталды. Сотқа Денверге жеткізілген ол түсініксіз себеппен босатылып, қылмыстық өміріне оралды. Масгроув "Масгроув Бандасы" деп аталатын жылқы ұрларының желісін құрды, олар Колорадоның алдыңғы қатарлы аймақтарындағы үкіметтік посттарға және керуендерге шабуыл жасады, Шероки жолын ұстанды. Соңында Масгроув тұтқындалып, Денвердегі түрмеге қамалды. Ол өзінің камерасынан достарының қашып кетуіне көмектесуді жоспарлап отырғаны және азаматтардың бұған кедергі келтіре алмайтыны туралы қауесет таратып, түрмеден хабарлады. Бірақ бір топ қарулы адамдар күзетшілерден Масгроувты оларға беруді талап етті. Күзетшілер қарсылық көрсетпегендіктен, олар тұтқынды алып кетті. Олар оны тез арада Ларример көшесіндегі көпірге жеткізіп, 1868 жылдың 23 қарашасында көпірдің астына асып, оның қылмыстық өмірін аяқтады.