Кіріспе

Баденнің Ұлы герцогинясы 1856-1907 жылдары Пруссиялық Луиза (Luise Marie Elisabeth; 3 желтоқсан 1838 – 23 сәуір 1923) – Ұлы герцог Фредерик I-нің әйелі ретінде Баденнің Ұлы герцогинясы болды. Луиза ханшайым – Германия императоры Вильгельм I және Саксония-Веймар-Эйзенахтың Августасының екінші баласы және жалғыз қызы. Ол болашақ Германия императоры Фридрих III-тің, Фридрих Вильгельмнің ("Фриц") кіші қарындасы және император Вильгельм II-нің тәтесі болды.

Пруссияның ханшайымы

Луиза Мария Елизавета 1838 жылдың 3 желтоқсанында Пруссияның ханзадасы Вильгельм мен оның әйелі Саксония-Веймар-Эйзенах ханзадасы Аугуста отбасында дүниеге келді. Луиза әжелерінің құрметіне аталған – Пруссия патшайымы Луиза және Ресейдің Ұлы герцогинясы Мария Павловна. Оның ата-анасы бақытты болғанмен, қарым-қатынастары шиеленіскен еді, ал Луизаның тағы бір бауыры, принц Фредерик Вильгельм жеті жас үлкен болды. Ол дүниеге келгеннен кейін Аугуста Хогенцоллерн әулетін жалғастыру міндетін орындағанын мәлімдеді. Вильгельм жалғыз ұлына сырттай ғана көңіл көрсетсе, Луизаға көп мән беріп, оның мектебіне күтпеген жерден келіп, бірге еденде ойнайтын. Алайда, анасы мен қызы жақын болған жоқ, Аугустаның қатысуы Луизаны қорқытып жіберетін. Бір жазбада айтылғандай, Аугуста қызымен кездескенде Луиза "өз еркімен бойын түзеп, портретке түскендей қатып, жауабы дұрыс болмауынан іштей дірілдейтін".

Баденнің Ұлы герцогинясы

Луиза 1854 жылы Баденнің принц-регенті Фредерикке келісім берді, және олар 1856 жылдың 20 қыркүйегінде Потсдамдағы Нойс-Паласта үйленді. Луиза мен Фредерик Карлсруэ сарайының ресмилігін ұнатпай, Майнау аралындағы өздерінің қамалына қуана қашып кетті. Олар Баденде танымал болды, және барлығы Констанц қаласында олардың ұлы герцогі мен герцогинясы туралы жылы мақтанышпен айтты, онда жұбайлар жазғы резиденцияда тұрды.

Кейінгі жылдар

Луиза Гессеннің Ұлы герцогинясы Алисаның жақын досы болды, ол оның қайын сіңлісі Викторияның қарындасы, Луизаның ағасы Фредерик Вильгельмнің әйелі, екеуі де Виктория патшайымының қыздары еді. Олар жиі бір-бірін зиярат ететін. Виктория патшайымының хаттарында Фредерик пен оның әйелі әрқашан жақсы Фриц және Баденнің Луизасы деп аталатын. Жас кезінде достас болғанмен, Луиза мен оның қайын сіңлісі Виктория, Princess Royal ("Викки") әрқашан "екі беткей бәсекелестікке" ұшыраған, әсіресе балаларын салыстырғанда: Виккидің үлкен ұлы, тәж мұрагері Вильгельм, кемістікпен туған кезде, Луиза өзінің үш баласының сол жаста дені сау және ірі екенін мақтан тұтуға төтеп бермеді. Луиза Флоренс Найтингейлмен хат алмасып жүрді, ол герцогиняның хаттарын "Крым соғысындағы кез келген басшы" жазғандай сезінген. Ұлы герцогиня Франко-прусс соғысы кезінде танысқан Клара Бартонмен де өмір бойы достық қарым-қатынаста болды.

Жесірлік

Екі жылдың ішінде Луизаның төрт ең жақын туысы – әкесі, бауыры, кіші ұлы және анасы қайтыс болды. Викки, енді Фредерик императордың жесірі, Луизаға аянып, анасын оған Виктория және Альберт корольдік орденін бірінші дәрежеде беруге көндірді. Луиза және отбасының қалған бөлігі сарайдан жасырын шығып, Некар өзені жағасындағы Цвингенберг сарайына кетті. Жаңа үкіметтің рұқсатымен олар швед графы Дугласқа тиесілі Лангенштейн сарайында тұруға құрмет алды.