Кіріспе

Гвинея-Бисау аймағы

Болама – Гвинея-Бисаудағы әкімшілік аймақ. Ол негізінен елдің оңтүстік жағалауындағы Бижагос архипелагынан және Сан-Жуао қаласының төңірегіндегі шағын жағалау жолағынан тұрады. Оның ауданы 2624 км² құрайды. Аймақтың орталығы – сол аттас аралда орналасқан Болама қаласы. Бұл аймақ мангр батпақтарымен, жаңбырлы және тығыз орманмен жабылған, жылдық жауын-шашын мөлшері 2000 мм-ден асады. 2009 жылғы мәліметтер бойынша, аймақтың жалпы халқы 32 424 адамды құрады, оның ішінде қалалық халқы – 9 118 адам, ал ауылдық халқы – 23 306 адам. Аймақта әр жүз еркекке 97 әйел шақалдайды. 2009 жылы жұмыспен қамту деңгейі 48,88 пайызды, жұмыспен қамтылған еңбек күшінің үлесі 33,32 пайызды, еңбек күшінің үлесі 75,77 пайызды, ал жұмыс істеуге жарамды халықтың үлесі 33,32 пайызды құрады. Күн сайын 2 доллардан кем табыс табатын адамдардың арасындағы абсолютті кедейлік деңгейі 51,6 пайызды көрсетті, бұл көрсеткіш елдегі кедейліктің жалпы сомасына 20,6 пайыз үлесін қосты.

География

Болама - теңіз деңгейінен төмен жатқан аралдар тобы, ал жағалау бойындағы төмен жатқан аймақтар үлкен толқындар кезінде мерзімімен суға батып қалады. Барлық жағалау аймақтарының ең жоғары биіктігі шектеулі. Ішкі аймақта жазықтар бар, олар риалармен тізбектесе орналасқан. Жағалау аймақтарында көптеген ирек өзендер ағып, олардың көпшілігі жағалауда эстуарилер (теңіз құятын жерлер) құрайды. Аймақ арқылы Кашеу деген басты өзен өтеді. Климаты ыстық және тропикалық, аймақта екі маусым бар. Жаз желтоқсаннан мамырға дейін басталады, ал сәуір-мамыр айларында температура диапазоны құрайды. Жаңбырлы маусым әдетте мамырдан қарашаға дейін созылады. Аймаққа орташа жұбыршық жауады, ал ішкі аймақтарға жауады. Жағалау аймақтары мангр батпақтарымен, жаңбырлы орманмен және тығыз орманмен жабылған.

Демография

2009 жылы аймақтың жалпы халқы 32 424 адамды құрады, оның ішінде қалалық халқы 9 118 адам, ал ауылдық халқы 23 306 адам болды. Аймақта 100 еркекке 97 әйел шаққанда. Аймақтың жалпы тұрғындарының саны 32 424 адамды құрайды. Аймақтағы ауыл шаруашылығымен айналысатын халықтың жалпы саны 7 540 адам. Аймақтағы үй шаруашылықтарының орташа саны 6,7, ал халық тығыздығы 12,4 км² құрайды. Интерцензальдық орташа жылдық өсім көрсеткіші (түзетілген деректер бойынша) 2,39 пайызды құрайды. Елдегі ауыл шаруашылығынан тыс халықтың саны 24 884 адамды құрайды. Аймақтағы бір адамға шаққандағы үй шаруашылықтарының жалпы саны 4 839-ға жетеді. Аймақтағы христиандардың үлесі 30,7 пайыз, мұсылмандардың үлесі 14,90 пайыз, анимистердің үлесі 24,60 пайыз, анықталмағандардың үлесі 25,70 пайыз, ал дінге жатпайтындардың үлесі 4,2 пайызды құрайды. Өзендер мен жағалау аймақтарындағы басты экономикалық қызмет – балық аулау, ал ішкі аймақтарда – ауыл шаруашылығы. 2011 жылы еңбекке қабілетті халықтың жалпы саны елі бойынша 60 пайызды құрады, яғни көптеген адамдар жұмыспен қамтылған. Бірақ елде кедейлік деңгейі өте жоғары, халықтың үштен екісі кедейлік шегінен төмен тұрады деп есептеледі. Жұмыс істейтін халықтың шамамен 58,4 пайызы жеке кәсіппен айналысады, ал жалақы алатындардың үлесі 42 пайызды құрайды. 2001 жылы аймақтағы жұмыссыздық деңгейі 10,2 пайызды құрады, ал ел астанасы Бисауда бұл көрсеткіш 19,3 пайызды құрады. Жалпы жұмыспен қамтылғандардың 63,5 пайызы ауыл шаруашылығында (орман шаруашылығын қоса алғанда), 8,9 пайызы өнеркәсіпте және 6,1 пайызы мемлекеттік басқару саласында жұмыс істейді. 2011 жылғы ХВҚ есебіне сәйкес, ауыл шаруашылығымен айналысатын адамдар басқаларға қарағанда кедейрек, ал білімді және жоғары білімді адамдар көбірек табыс табады. Күн сайын 2 доллардан аз табыс табатын адамдардың үлесі, яғни абсолютті кедейлік деңгейі 51,6 пайызды құрайды, ал ұлттық кедейлік деңгейіне аймақтың үлесі 20,6 пайызды құрайды.