Кіріспе

Американдық феминист, саясаттанушы, жазушы және адвокат Джо Фримен, сондай-ақ Жорин (1945 жылғы 26 тамызда туған) – американдық феминист, саясаттанушы, жазушы және адвокат. 1960 жылдары Калифорния университетінің Берклидегі студенті кезінде ол азаматтық бостандықтар және азаматтық құқықтар қозғалысы үшін жұмыс істейтін ұйымдарда белсенділік танытты. Ол Алабама және Миссисипи штаттарында сайлаушыларды тіркеу және қоғамдық ұйымдастыру жұмыстарын жүргізіп, әйелдердің азаттық қозғалысын ұйымдастырушылардың бірі болды. Ол бірнеше классикалық феминистік мақалалар, сондай-ақ әлеуметтік қозғалыстар мен саяси партиялар туралы маңызды зерттемелер жазды. Ол әйелдер туралы, әсіресе әйелдерге қатысты заңдар мен мемлекеттік саясат, сондай-ақ саясаттағы әйелдер туралы көптеген еңбектер жазды.

Ерте өмір және білім

Ол 1945 жылы Джорджия штатының Атланта қаласында дүниеге келген. Оның анасы Хелен Алабама штатының Гамильтон қаласынан шыққан және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Англияда орналасқан Әйелдер Армиясының бірінші лейтенанты болып қызмет еткен. Джо дүниеге келгеннен кейін Хелен Лос-Анджелес қаласына көшіп, ол жерде өкпе эмфиземасынан қайтыс болғанға дейін орта мектепте сабақ берді. Фриман Бирмингем орта мектебінде оқыды, бірақ 1961 жылы Гранада Хиллс орта мектебінің тұңғыш түлектерінің қатарында бітірді. Ол 1965 жылы Калифорния университетінің (UC Berkeley) саяси ғылымдар факультетін құрметті дипломмен аяқтады. 1968 жылы Чикаго университетінде саяси ғылымдар бойынша магистратурасын бастап, 1973 жылы докторлық диссертациясын қорғады. Нью-Йорк штаты университетінде төрт жыл оқытқаннан кейін ол Вашингтон қаласына Брукингс қорының стипендиаты ретінде барды және тағы бір жыл Америка саяси ғылым қауымдастығының Конгресс стипендиаты ретінде қалды. 1979 жылы Нью-Йорк университетінің құқық мектебіне Root Tilden стипендиаты ретінде қабылданды және 1982 жылы JD дәрежесін алды. 1983 жылы Нью-Йорк штатының адвокатурасына қабылданды. Фриман 1979 жылы құқық факультетіне оқуға түсу үшін Бруклиндегі Парк-Слопқа көшіп келді және 1985 жылдан бері Бруклиндегі Кенсингтон ауданында тұрады.

Берклидегі студенттік белсенді

Берклиде Фриман Университет Жас Демократтары және кампустағы саяси партия SLATE-те белсенді болды. SLATE ядролық сынақтарды тоқтату, университеттің даулы спикерлерге қойған тыйымын жою және Калифорния университетіндегі білім беру сапасын жақсарту үшін жұмыс істеді. Олар сыныптар мен профессорлар туралы ақпаратты қамтитын SLATE Supplement to the General Catalog атты нұсқаулықты жасады, және Фриман профессорлар мен олардың курстары туралы шолулар жазды. SLATE-тің басты принциптерінің бірі – студенттердің кампустағы және кампустан тыс жердегі азаматтық құқықтары тең болуы керек еді. Университет мұндай әрекеттерді 1930 жылдан бері шектеуде болған. Азаматтық құқық қозғалысы 1963 жылдың күзінде Сан-Франциско аймағына келгенде бұл мәселе өзекті болды, себебі студенттер қозғалысты кампуста да, одан тыс жерде де қолдағысы келді. 1964 жылдың күзінде студенттік ұйымдар университет кампусында ақша жинау және студенттерді кампустан тыс саяси шараларға қатысуға шақыру үшін үстелдер орнатып, тыйымға наразылық білдірді. Соның салдарынан бір адам тұтқындалды, ал бірнеше студентке әкімшілік айып салынды. Университет президенті Кларк Керрмен соңғы сәтте келіссөздер жүргізіліп, жаппай тұтқындаудың алды алынғаннан кейін, студенттік топтар күресті жалғастыру үшін «Сөз бостандығы қозғалысын» (FSM) құрды. Фриман Университет Жас Демократтарынан FSM атқару комитетіне өкілдік етті. Екі айлық нәтижесіз келіссөздерден кейін, Фриман 1964 жылдың 2-3 желтоқсанында бас әкімшілік ғимаратын басып алып отырған «800» студенттің қатарында тұтқындалды. Бұл Калифорния тарихындағы ең ірі жаппай тұтқындау болып есептеледі. Бұл оқиғаның көпшілікке тарауы университет басшыларын студенттерге кампуста саяси мәселелерді талқылауға рұхсат беру үшін ережелерді өзгертуге итермеледі.

Азаматтық құқық қорғаушы

Азаматтық құқықтар қозғалысы 1963 жылы Сан-Франциско аймағына келгенде, қара нәсілділерді жұмысқа алмаған жергілікті кәсіпорындарға қарсы пикеттер ұйымдастырды. "Лаки" супермаркеті мен "Мелс драйв-ин" жанында демонстрациялар өткізіліп, оларды жұмысқа алу туралы келісімдерге қол қоюға мәжбүр етті. Бұл сәттілік Сан-Францисконың ең танымал қонақүйлерімен және бірнеше автокөлік дилерлерімен болған сәтсіз келіссөздерге ұласты. Фриман 1964 жылдың наурыз айында "Шератон Палас" қонақүйінен 167 демонстрантпен бірге тұтқындалды, ал сәуір айында "Кадиллак" агенттігінен 226 адаммен бірге тұтқындалды. Ол алғашқы сотта ақталды, бірақ екінші сотта кінәлі деп танылып, он бес күндік түрме жазасына кесілді. Екінші сот оның 1964 жылғы Миссисипидегі "Азаттық жазы" жобасына қатысуына кедері келтірді. Жоба аяқталғаннан кейін ол 1964 жылдың тамызында Атлантик-Ситиде (Нью-Джерси) өткен Демократиялық ұлттық конвентке автостоппен барып, Миссисипидің толыққанды ақ нәсілді делегациясының орнына Миссисипидің Азаттық Демократиялық партиясының отыруына қолдау көрсетті. UC Беркли университетін бітіргеннен кейін Фриман Оңтүстік Христиандық Көшбасшылық Конференциясының (SCLC) жазғы жобасы – SCOPE (Оңтүстік Қоғамдық Ұйымдастыру және Саяси Білім беру) қатарына қосылды. Жаз аяқталғаннан кейін ол SCLC штатына далалық қызметкер ретінде кірді. Келесі жыл Алабама мен Миссисипиде сайлаушыларды тіркеумен өтті, ол екі штатта да бірнеше күн түрмеде отырды. 1966 жылдың тамызында, Гренадада (Миссисипи) жұмыс істеп жүргенде, "Джексон Дэйли Ньюс" газеті оның "кәсіби арандатушы" ретіндегі қызметін жариялап, оның коммунизмге жақын екенін айтты. Жариялымға бес фотосурет қоса берілді, соның ішінде FSM кезінде түсірілгені де бар. Отыз жылдан кейін федералды сот бұйрығымен бұл фотосуреттерді Миссисипи штатының Егемендік комиссиясы бергені анықталды. Бір хабарлаған Фриманның FSM-ге қатысқанын анықтағаннан кейін оны Гренадада таныды. Оның қауіпсіздігіне алаңдаған SCLC Фриманды Атлантаға қайтарды, онда ол бас кеңседе және алты апта бойы Коретта Скотт Кингтің көмекшісі болып жұмыс істеді. Қазан айында ол SCLC-нің Чикаго жобасында жұмыс істеуге жіберілді. SCLC-нің Чикаго жобасы тоқтағаннан кейін Фриман "The West Side TORCH" атты қоғамдық газетке жұмысқа орналасты. Бұл жұмысы аяқталғаннан кейін ол Чикагода журналист және фотограф ретінде жұмыс іздеді, бірақ оған "қыз балалар тәртіпсіздіктерді жасыра алмайды" деді. Соңында ол бір сауда журналының редакторы болып жұмысқа орналасты, кейіннен бос кезекте жазушы болды.

Әйелдерді азаттыққа шақырушы белсенді және жазушы

1967 жылдың маусымында Фриман Хитер Бут пен Наоми Вайштейн басқарған Чикаго университетінде әйелдер туралы "еркін мектеп" курсына қатысты. Ол оларды 1967 жылы Чикагода Еңбек күні демалысында өтетін Жаңа саясат ұлттық конференциясында (NCNP) әйелдер семинарын ұйымдастыруға шақырды. Осы конференцияда Фримен мен Шуламит Файрстоун басқарган әйелдер кокусы құрылды және пленарлық сессияға өз талаптарын ұсынуға тырысты. Әйелдерге олардың қарары талқылауға жеткілікті маңызды емес деп айтылды және олар конвенцияны процедуралық ұсыныстармен тоқтатып қоямыз деп қорқытып, өздерінің мәлімдемесін күн тәртібінің соңына қосып алуға қол жеткізді, бірақ ол ешқашан талқыланбады. Жаңа саясат жөніндегі ұлттық конференция директоры Уильям Ф. Пеппер сөйлеуге күтіп тұрған әйелдердің біреуін мойындамай, оның орнына американдық үндістер туралы сөйлеуге шақырғанда, Файрстоунды қоса алғанда, бес әйел подиумға асығып, себебін білуді талап етті. Ол таратқан материалдар Нидерландыдағы феминистерге де пайдасын тигізді. Фриман 1965 жылы Калифорниядан кеткеннен бері Демократиялық партия саясатында белсенді болмағанымен (1968 жылғы президенттік науқанында Юджин Маккартиден басқа), ол Ширли Чишолмның атын сайлау бюллетеніне қою үшін 1972 жылғы Демократиялық ұлттық конвенцияға делегат ретінде қатысты. Ол Чикагоның бірінші округінде 24 кандидаттың ішінде тоғызыншы орынды иеленді және мэр Дейлидің қолдан таңдалған тізімінен ауыстырған Чикагоның сындық делегациясымен бірге конвенцияға балама ретінде қатысты. Кейіннен ол Калифорния сенаторы Алан Кранстонның 1984 жылғы президенттік науқанында жұмыс істеді және Нью-Йорк штатының Бруклин қаласында Демократиялық партия саясатында белсенді болды. Ол, ешқандай құрылымсыз топ болмайды, билік жай ғана жасырылады және құрылым мойындалмағанда бүркемеленеді, сондай-ақ барлық топтар мен ұйымдар демократиялық есеп беру үшін жауапкершіліктің нақты жолдарына ие болуы керек, бұл демократиялық құрылым теориясының негізі болып табылады деп мәлімдеді. 1969 жылғы BITCH манифесті әлеуметтік қозғалыстың тілді қайта жаңартуының алғашқы мысалы және дәстүрлі емес гендерлік рөлдерді мақұлдау ретінде қарастырылады. "Трасса: Қарындастықтың қараңғы жағы" атты үшінші мақала әйелдер қозғалысының көптеген қатысушылары сезінген, бірақ ашық талқылауға дайын болмаған жағын көрсетті. "51 Пайыздық Азшылық Тобы: Статистикалық Эссе" 1970 жылы Робин Морган редакциялаған «Қыз бауырлас күшті: Әйелдер азаттық қозғалысының жазбаларының антологиясы» антологиясында жарияланды. Фрименнің 1973 жылғы диссертациясы әйелдер қозғалысының екі тармағын талдап, оларды идеологиядан гөрі ұрпақ және тәжірибе бөлетінін көрсетті. Ол "жас тармақ" деп атаған қозғалысты азаматтық құқықтар, соғысқа қарсы және Жаңа солшылдық студенттік белсенділігінде тәжірибесі бар әйелдер бастады. "Ескі тармақ" Президент әйелдер мәртебесі жөніндегі комиссиясының және оған қатысты штаттық комиссиялардың мүшелері болған немесе олармен жұмыс істеген әйелдер құрды. Соңғы тармақтан Ұлттық әйелдер ұйымы (NOW) және Әйелдер теңдігі жөніндегі әрекет лигасы (WEAL) сияқты ұйымдар пайда болды. «Әйелдерді азат ету саясаты» атты осы кітап 1975 жылы жарық көрді және саясаттағы әйелдер туралы ең жақсы ғылыми еңбек үшін APSA сыйлығын жеңіп алды. Бұл еңбегінде Фриман әйелдерді қоғамда үш принцип бойынша "құмар" деп белгілейтінін айтады: олардың мінезі, бағдары және физикалық ерекшеліктері. Фримен «құмар» деп аталатын әйелдер көбінесе агрессивті немесе еркектерді жек көретін болып қарастырылатынын айтады. Фриман әйелдерден өздерінің ішкі «құмарлығын» қабылдауын сұрады, өйткені адамдарды ашуландырмастан (соның салдарынан «құмар» деген белгіні алмай) әлеуметтік өзгерістер жасау қиын екенін атап өтті. 1977 жылы Фриман Әйелдер баспа еркіндігі институтының (WIFP) мүшесі болды. Фриман «Ол ашуланғанда әдемі» атты феминистік тарих фильмінде де көрсетілген.

Заң және саясаттану саласындағы мансап

1973 жылы Чикаго университетінен докторлық диссертациясын қорғағанға дейін Фриман Нью-Йорк штаты университетінде төрт жыл оқытты. Одан кейін ол екі жыл Вашингтон қаласында Брукингс институтында, сосын APSA Конгресстік тағылымдамасы бойынша жұмыс істеді. Қоғамдық саясатқа қызығушылығы күшейген және академиялық ортада тұрақты жұмыс таба алмаған Фриман Нью-Йорк университетінің құқық мектебінде Root Tilden стипендиясын алғаннан кейін құқық тануға оқуға шешім қабылдады. 1982 жылы ол заңгер мамандығын алып, келесі жылы Нью-Йорк штатының адвокаты болып тіркелді. Ол көп жыл бойы Бруклинде (Нью-Йорк) жеке практикамен айналысты, саяси лауазымдарға үміткер әйелдерге және наразылық акцияларына қатысушыларға құқықтық кеңес берді. Фриман 11 кітап және жүздеген мақала жариялаған. Олардың көп бөлігі әйелдер мен феминизм тақырыбына арналған, бірақ ол әлеуметтік қозғалыстар мен саяси партиялар туралы да жазады. Олардың екеуі классикалық туындылар саналады: «Әлеуметтік қозғалыстардың пайда болуы туралы» және «Демократиялық және Республикалық партиялардың саяси мәдениеті». «Әйелдер: Феминистік перспектива» кітабы бес рет қайта басылды және көп жыл бойы әйелдерді зерттеу саласындағы негізгі оқулық болып табылды. «Бір уақытта бір бөлме: Әйелдердің партия саясатына қалай енуі» (2000) еңбегі де APSA-дағы ғылыми жетістіктері үшін сыйлыққа ие болды. Ол ірі партиялық саяси конвенцияларға журналист ретінде қатысып жүреді. Оның көптеген мақалалары, саяси оқиғалардың фотосуреттері және түймелер коллекциясының бір бөлігі жеке веб-сайтына жүктелген.