Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ресейлік тергеу журналисі Мәскеуде қаза тапты (1967–1994)
Russian investigative journalist assassinated in Moscow (1967–1994)
Дмитрий Юрьевич Холодов (Дми́трий Ю́рьевич Хо́лодов; 21 шілде 1967 – 17 қазан 1994) – әскери саласындағы сыбайлас жемқорлықты зерттеген ресейлік журналист. Ол 1994 жылғы 17 қазанда Мәскеуде қаза тапты.
Dmitry Yuryevich Kholodov (Дми́трий Ю́рьевич Хо́лодов; 21 July 1967 – 17 October 1994) was a Russian journalist who investigated corruption in the military and was assassinated on 17 October 1994 in Moscow.
Ерте өмір және білім
Холодов 1967 жылдың 21 маусымында Загорск (қазіргі Сергиев Посад) қаласында дүниеге келді. Ол физиканы оқыған.
Kholodov was born in Zagorsk (now Sergiyev Posad) on 21 June 1967. He studied physics.
Мансап
Холодов еңбек жолын ата-анасымен бірге Мәскеу облысының Климовск қаласындағы қорғаныс өнеркәсібі институтында бастады. Карьералық мүмкіндіктер шектеулі болғандықтан журналистикаға көшті, бастапқыда жергілікті радиода жұмыс істеді. 1992 жылы "Московский комсомолец" ұлттық күнделікті газетінің тілшісі болды. 1993 жылы Холодов бұрынғы Кеңес Одағының қақтығыс ошақтарына сапар шегіп, "Московский комсомолец" газетіне хабарламалар жіберді. Атап айтқанда, ол Грузия-Абхазия қақтығысы кезінде Абхазияда болып, грузин халқының этникалық тазалауына куә болды және "Сухуми апокалипсисі" деген тақырыптағы мақаласының ішінде көптеген егжей-тегжейлі репортаждарды жариялады. 1993 жылдың қазан айында Холодов Қорғаныс министрі Павел Грачевпен сұхбаттасты. Келесі он екі айда ол армия және Қорғаныс министрлігінің дереккөздерінен алынған ақпарат негізінде әскери жемқорлық туралы көптеген мақалалар жазып, жариялады, әсіресе Шығыс Германиядағы жарты миллион бұрынғы кеңестік әскерлер мен олардың отбасыларын қайта қоныстандыруға бөлінген қаражаттың заңсыз пайдаланылуы туралы. Холодов осы айыптаулар бойынша Думадағы тыңдалымдарда сөз сөйлеуге дайындалып жатқанда, ол қаза табады. Айыптаулардың ешқайсысы сотта дәлелденбеді. Грачев 1996 жылы Бірінші шешен соғысы аяқталғаннан кейін Қорғаныс министрі лауазымынан алынды.
Kholodov began his working life alongside his parents at the defence industry institute in Klimovsk in the Moscow Region. Faced by limited career prospects he turned to journalism, first working for the local radio. In 1992, he became a reporter with the national Moskovsky Komsomolets daily newspaper. In 1993, Kholodov travelled to hotspots around the former Soviet Union, reporting for Moskovsky Komsomolets. In particular, he was in Abkhazia during the Georgian Abkhaz conflict and, as he witnessed the ethnic cleansing of Georgians in Abkhazia, sent many detailed reports, including one entitled "Sukhumi apocalypse". In October 1993, Kholodov interviewed Defence Minister Pavel Grachev. For the next twelve months, on the basis of leaks from army and Ministry of Defence sources, he wrote and published numerous articles about high level corruption in the military, especially concerning the misuse of funds intended to ease the withdrawal and resettlement of half a million former Soviet troops and their families who had been based in East Germany. Kholodov was due to speak at Duma hearings into these allegations, which supposedly reached as high as the defence minister himself, when he was murdered. None of the allegations were ever tested in court. Grachev was replaced as Defence Minister in 1996 after the end of the First Chechen War.
Құрлық
Холодов 1994 жылғы 17 қазанда газет кеңсесінде жарылғыш заттар салынған портфельді ашқанда қаза тапты. Ол сол күні таңертең Мәскеу теміржол вокзалындағы жүкті сақтау бөлімінен сол портфелді алып, ішінде қарулы күштердегі жемқорлықты ашып көрсететін құжаттар бар екенін естіген еді. Холодовтың «Moskovsky Komsomolets» газетінің редакторлары Ресей әскери басшылығын (әсіресе Қорғаныс министрі Грачевті) өлтіруге тапсырыс берген деп айыптады. Әскерилер қатысы бар екенін жоққа шығарды. Алты жыл өткен соң сотта куәлік берген Павел Грачев «кейбір подчинненімдерім менің сөздерімді дұрыс түсінбеді» деді. Бұрын Мәскеуде және елдің басқа жерлерінде жергілікті және шетелдік тілшілер де қаза тапқан (Ресейде қаза тапқан журналистер тізілімін қараңыз), бірақ бұл журналистің жұмысы үшін мақсатты түрде өлтірудің алғашқы анық жағдайы болды. Холодовтың қазасы Ресей медиа қауымдастығында шок тудырды. Шетелдегі реакция, кәсіби БАҚ мониторингімен және адам құқықтары ұйымдарынан басқа, шамалы болды, ал 1994 жылғы желтоқсаннан кейін оның қазасы Бірінші Шешен соғысының басталуымен ұмытылды. Холодовтың зорлықпен өлтірілуі Ресейдегі тілшілерге қауіп төндігін көрсетті, ал ұзаққа созылған тергеу және күдіктілерді соттауға қабілетсіздік елдің жаңадан азат болған медиасында тергеуші журналистикаға салқындататын әсер етті. Бұл оқиға бір жағынан ерекше. Бір жағдайды қоспағанда (2002 жылы Олег Сединко), Ресейде журналисті өлтіру үшін жарылғыш заттар қайтадан қолданылмады; және келісімшарт бойынша жасалған өлтірулердің жалғасуынан айырмашылығы, Холодовты өлтіргендерге ақша төленгенін көрсететін ешқандай дәлел сотта ұсынылмады. Олар, көрінетіндей, басшыларының наразылығына ұшырамас үшін және мансаптарын жоғарылату үшін әрекет еткен.
Kholodov died on 17 October 1994 when he opened a booby trapped briefcase in his newspaper's offices. He had picked up the case that morning from the left luggage section at a Moscow train station after being told it contained documents exposing corruption in the armed forces. The editors of Kholodov's daily, Moskovsky Komsomolets, accused the Russian military leadership (Defence Minister Grachev in particular) of ordering the killing. The military denied involvement. Speaking as a witness in court some six years later, Pavel Grachev claimed that "some of my subordinates misunderstood my words". Local and foreign correspondents had already died in Moscow and elsewhere in the country (see List of journalists killed in Russia), but this was the first indisputable targeting of a journalist for their work. Kholodov's murder sent shockwaves through Russia's media community. Reaction abroad was muted, apart from professional media monitors and human rights organisations, and after December 1994 his killing was overshadowed by the onset of the First Chechen War. Kholodov's violent death personalized the risk faced by reporters in Russia, and the long drawn out investigation and subsequent failure to convict the suspects had a chilling effect on investigative journalism in the country's newly free media. The case remains unique in one aspect. With one exception (Oleg Sedinko in 2002), explosives have never again been used to kill a journalist in Russia; and unlike the ongoing spate of contract killings no evidence was presented in court that money had been paid to Kholodov's alleged killers. They were acting, apparently, to avoid the displeasure of their superiors and to advance their careers.
Сот және ақталу
Алты айыпталушының, олардың төртеуі әскери офицерлердің соты 2000 жылы Мәскеу аудандық әскери сотында басталды (Ресей соттарын қараңыз). Олар 2002 жылы, сондай-ақ екінші соттан кейін 2004 жылы ақталды. Екі жағдайда да Бас прокуратура Ресей Жоғарғы Сотына үкімге қарсы наразылық білдірді. Холодовтың қарт ата-анасы мен олардың адвокаттары сот процесін жүргізудегі бұзушылықтар мен екі сотқа төрағалық еткен судьялардың әрекеттеріне шағымданып, олардың мінез-құлқында кемшіліктер болғанын мәлімдеді (екінші судья, Евгений Зубов, кейін Анна Политковскаяның өлтірушілерінің ісін қарады). Әділ сот процесінің болмауына қатысты шағымды Адам құқықтары жөніндегі Еуропалық сотқа Страсбургте қарауға тырысты. Бірақ ол 1998 жылы Ресейдің Адам құқықтары мен негізгі бостандықтарды қорғау туралы конвенцияға толыққанды қосылуына дейін оқиға болғандықтан қабылданбады. 2004 жылға қарай, бұл қылмыс Ресейдің 1960 жылғы Қылмыстық кодексінде белгіленген кісі өлтіру мерзімінен тыс кеткен еді. Дегенмен, 2008 жылы Германияда сөйлеген сөзінде президент Дмитрий Медведев, кейбір журналистердің өлтірілуі соншалықты маңызды, сол себепті кінәлілерді соттауға шектеу қойылмауы керек екенін айтты. 2009 жылға дейін Холодовтың ісі шешілмей қалды.
The trial of six defendants, four of them serving military officers, began in 2000 at the Moscow District Military Court (see Russian courts). They were acquitted in 2002 and again, after a second trial, in 2004. On both occasions the Prosecutor General's Office protested against the verdict to the Russian Supreme Court. Kholodov's elderly parents and their lawyers alleged improprieties in the conduct of the trial and the behaviour of the different judges presiding over the two trials (the second of whom, Yevgeny Zubov, would be in charge of the trial of Anna Politkovskaya's alleged killers). An attempt was made to have a complaint about the lack of a fair trial examined before the European Court of Human Rights in Strasbourg. It was rejected on the grounds that the murder preceded Russia's full accession to the Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms in 1998. By 2004, the killing was also technically beyond the statute of limitation for murder laid down in Russia's 1960 Criminal Code. Speaking in Germany in 2008, however, President Dmitry Medvedev said that the killings of certain journalists were of such importance that there should be no time limit for the prosecution of those responsible. Kholodov's case was still unsolved as of 2009.