"Новая Газета Европа": Релокация және тәуелсіздік жолында

Кіріспе

Ресейлік тәуелсіз газет
Қазір Латвияда орналасқан ресейлік газет

«Новая газета», қазір «Новая газета Европа» – Латвияда орналасқан тәуелсіз ресейлік газет. 2022 жылы Ресейдің Украинаға басып кіргенінен кейін Рига қаласына, Латвияға көшірілді. Газет Ресейдің саяси және әлеуметтік мәселелерін, шешен соғыстарының қасіреттерін, биліктегі элитаның арасындағы жемқорлықты және Ресейдегі авторитаризмнің күшеюін сыни және зерттеу арқылы жариялауымен белгілі. Бұрын газет соғыс басталғанға дейін Мәскеуде, Ресейдің аймақтарында және кейбір шетелдерде жарық көрген. Баспа нұсқасы дүйсенбі, сәрсенбі және жұма күндері шығады; сайттағы ағылшын тіліндегі мақалалар апта сайын «Ресей түсіндірілді» атты бюллетень түрінде жарияланады. 2023 жылғы мәлімет бойынша, газеттің күнделікті баспа тиражы 108 000, ал онлайн көрілімдері 613 000-ға жеткен. 2021 жылдың қазан айында «Новая газета» газетінің бас редакторы Дмитрий Муратов, өз елдерінде сөз бостандығын қорғағаны үшін Мария Рессамен бірге Нобель бейбітшілік сыйлығымен марапатталды. 2022 жылдың наурызында Украинаға Ресейдің басып кірген кезінде, газет үкіметтік цензураның күшеюіне байланысты Ресейде жариялануын тоқтатты. Шілде айында газет «Новая Rasskaz Gazeta» журналын жариялады, бірақ оның сайты кейіннен бұғатталды. 2022 жылдың қыркүйегінде Ресей билігі «Новая газетаның» ресейлік медиа лицензиясын жойды. Михаил Горбачев 1990 жылғы Нобель сыйлығынан түскен қаражатты «Новая газета» газетін құруға және оның алғашқы компьютерлерін сатып алуға жұмсады.

2000 жылдар

2001 жылғы 26 қарашада «Новая газета» Олег Луридің мақаласын жариялады, онда Сергей Пугачёв басқарған Халықаралық өнеркәсіптік банк басшылығының Нью-Йорк банкі арқылы ақша жылыстыруға қатысқандығы айтылды. Пугачёвтың банкі газетке қарсы ар-намысқа тиетін шағымдану ісін қозғап, қаржылық шығынға ұшырағанын мәлімдеді, себебі оның бірнеше клиенттері есепшоттарының шарттарын өзгертіп, мақала жарияланғаннан кейін банк ақшадан айырылған деген уәкілдік білдірді. 2002 жылғы 28 ақпанда банк Мәскеудің Басманный аудандық сотында істі жеңіп, жоғалған табыс ретінде 15 миллион рубль (шамамен 500 000 доллар) өндіріп алды, бұл ресейлік газеттер үшін көтеріңкі сома болатын және «Новая газета» газетінің өмір сүруіне қауіп төндіруі мүмкін еді, әсіресе 22 ақпанда сол Басманный соты «Новая газета» газетін Краснодар өлкесінің бас судьясына қатысты сыбайлас жемқорлық туралы айыптау үшін шамамен 1 миллион доллар төлеуге міндеттеді. Сәуір айында Халықаралық өнеркәсіптік банк ісі бойынша шешім сотта қайта бекітілді. Алайда 2002 жылғы 27 мамырда «Новая газета» газетінің журналисі Юлия Латынина банк сотқа шағымдану арқылы аталған үш клиентінің оның еншілес компаниялары немесе директорлар кеңесінің бақылауында екенін және «Новая газета» банктің қызметіне қатысты қылмыстық алаяқтыққа қатысты тергеу бастауды сұрағанын мәлімдеді. Нәтижесінде 2002 жылғы маусымда Халықаралық өнеркәсіптік банк өтемақы талабынан бас тартты. 2004 жылы газет басуында Георгий Рожновтың жеті мақаласы жарияланды, онда Сергей Кириенко 1998 жылы Премьер-министр болып жұмыс істеген кезде Халықаралық валюта қорының 4,8 миллиард долларын жымқырғаны айыпталды. Жауап ретінде Кириенко «Новая газета» және Рожновқа ар-намысқа тиетін шағымдану ісін қозғады, ал сот Кириенконің пайдасына үкім шығарып, «Новая газета» газетіне айыптауларға қатысты барлық жарияланымдарды қайтарып алуды бұйырды және газет «Мырза Кириенконы жымқырумен байланысты ресми дәлелденген ақпаратты ғана жариялауға міндетті» деді. 2009 жылғы 13 сәуірде газетке Ресей Президенті Дмитрий Медведевпен ресейлік басылымдарда алғашқы рет баспасөз сұхбаты берілді, онда ол азаматтық қоғам және әлеуметтік келісімшарт, мемлекеттік қызметкерлердің ашықтығы және интернеттің дамуы сияқты мәселелерді талқылады.

On 26 November 2001, Novaya Gazeta published an article by Oleg Lurie stating that the management of the International Industrial Bank, headed by Sergey Pugachyov, had been involved in money laundering through the Bank of New York. Pugachyov's bank brought a libel suit against the newspaper, citing financial losses, as a number of its customers had allegedly changed the terms of their accounts in a way which made the bank lose money because of the publication of the article. On 28 February 2002, the bank won the case in Moscow's Basmanny municipal court, and was awarded 15 million rubles (about $500,000) in lost revenue, an unprecedented sum for Russian newspapers that might undermine the very existence of Novaya Gazeta, especially as on 22 February Novaya Gazeta had been ordered by the same Basmanny court to pay about $1 million for a corruption allegation against the Krasnodar Krai's top judge. In April, the decision in the International Industrial Bank case was reconfirmed by a court. However, in a 27 May 2002 article, Yulia Latynina, a Novaya Gazeta journalist, revealed that the bank's three customers who had been named in the lawsuit were its subsidiaries or otherwise controlled by its board of directors, and claimed that Novaya Gazeta had requested that a criminal fraud investigation be opened into the activities of the bank. As a result, in June 2002 the International Industrial Bank renounced its claim to the compensation. In 2004, the newspaper printed seven articles by columnist Georgy Rozhnov which accused Sergey Kiriyenko of embezzling US$4.8 billion of International Monetary Fund moneys in 1998 when he was Prime Minister of Russia. In response, Kiriyenko sued Novaya Gazeta and Rozhnov for libel, and in passing judgment in favour of Kiriyenko the court ordered Novaya Gazeta to retract all publications relating to the accusations and went on to say that the newspaper "is obliged to publish only officially proven information linking Mr Kiriyenko with embezzlement." On 13 April 2009, the newspaper was granted the first ever print interview in a Russian publication with President Dmitri Medvedev, in which he discussed issues such as civil society and the social contract, transparency of public officials, and Internet development.

2010 жылдар; кибер шабуылдар және тергеулік хабарлау

2010 жылдың 26 қаңтарында газеттің веб-сайты қызметтен бас тарту кибершабуылға ұшырап, іс жүзінде желіден шығарылды. 2010 жылдың 1 ақпанына қарай сайт әлі де қолжетімсіз болды. Шабуылдың шыңында сервер секундына 1,5 миллион қосылымды қабылдады. Газет өзінің онлайн-болмысын LiveJournal әлеуметтік желісінде мақалалар жариялау арқылы сақтап қалды. 2011 жылдың 7 сәуірінде сайт тағы да соққыға ұшырады, бұл LiveJournal-ға жасалған ірі ауқымды шабуылда қолданылған бот-желіге ұқсас болды, онда көптеген оппозициялық блогтар орналасқан еді. 2014 жылдың 25 шілдесінде газет «Vergeef ons, Nederland» / «Прости, Голландия» («Нидерландыны кешіріңіз» голланд және орыс тілдерінде) деген тақырыппен шықты, бұл Малайзия әуе компаниясының 17 рейсінің апатына жауап ретінде жасалды. 2016 жылдың басында газет «Көк кит» ойынының бар екендігі туралы мақала жариялады, бұл әлеуметтік желідегі құбылыс, онда әкімшілер ойыншыларға бастапқыда зиянсыз тапсырмалар сериясын береді, содан кейін өзін-өзі зақымдау элементтері енгізіледі, ал соңғы сынақ ойыншыны өзіне қол жұмсауға мәжбүр етеді. Мақаланың жарық көргені Ресейде моральдық паникаға әкелді. 2018 жылдың қазан айында «Новая газета» газетінде журналист Денис Коротковтың Ресейлік жалдамалы әскерлердің басшысы және олигарх Евгений Пригожин туралы тергеуі жарияланғаннан кейін, Коротков пен «Новая газета» газетінің бас редакторы газет кеңсесіне кесілген қошқар басын және жерлеу гүлдерін жеткізу арқылы қорқытуға ұшырады. Қауіптің стилі Кремльмен байланысы бар Пригожин жасаған басқа қауіптерге ұқсас болды. 2017 жылы «Новая газета» Чеченстанда гомосексуалдарға қарсы тазалаулар туралы хабарлады, онда 3 адамның қаза болғаны, ал ондаған адамдар қамауға алынып, қорқытылғаны айтылды. Жарияланғаннан кейін Чечен үкіметі республикада қудалаулар бар екенін жоққа шығарды. Газет Елена Милашинаның есебін және 2017 жылдың 26 қаңтарында қаза тапқан 27 шешеннің тізімін жариялады. Газет сондай-ақ бұл есеп пен тізімді Ресейдің Тергеу комитетіне жіберіп, мәселені тергеуді сұрады. «Новая газета» тізімде 27 қаза тапқан шешеннің есімдерін жариялағанмен, газет нақты саны одан да көп болуы мүмкін, шамамен 56-ға жетеді деп мәлімдеді. Газетте айтылғандай, қаза тапқан шешендер жергілікті қауіпсіздік қызметімен ұсталған, Грозный қалалық жол полициясы полкіне қарасты күзетілген аумақта ұсталып, 26 қаңтарда мемлекеттік қауіпсіздік күштерімен ешқандай заңдық айыптаусыз атылып немесе тұншықтырылып өлтірілген.

On 26 January 2010, the paper's website was subjected to a denial of service cyber attack, and effectively taken offline. As of 1 February 2010, the site was still inaccessible. At the peak of the attack the server was receiving 1.5 million connections per second. The newspaper maintained its online presence by publishing articles on its page on LiveJournal, a Russian owned social networking service. On 7 April 2011, the website was targeted again with the same botnet that appeared to be used in a large scale attack on LiveJournal, which hosted many opposition blogs. On 25 July 2014, the paper opened with "Vergeef ons, Nederland" / "Прости, Голландия" ("Forgive us, Netherlands" in both Dutch and Russian), in response to the Malaysia Airlines Flight 17 disaster. In early 2016 the newspaper published an article alleging the existence of a so called "Blue Whale" game, a social network phenomenon reportedly consisting of a series of initially innocuous tasks assigned to players by administrators, before elements of self harm are introduced, culminating in a final challenge requiring the player to commit suicide. The publication of the article caused a moral panic to sweep Russia. After Novaya Gazeta published an investigation in October 2018 by journalist Denis Korotkov about Russian mercenary leader and oligarch Yevgeny Prigozhin, Korotkov and the Novaya Gazeta editor in chief were the target of threatening deliveries of a severed ram's head and funeral flowers to the newspaper's offices. The style of the threat resembled others by Kremlin linked Prigozhin. In 2017 Novaya Gazeta published reports about anti gay purges in Chechnya, where 3 men were allegedly killed, and dozens detained and intimidated. After publication, the Chechen government denied the existence of persecutions in the Republic. The newspaper published a report by Elena Milashina and a list of 27 Chechens killed on 26 January 2017. The newspaper also addressed the report and the list to the Investigative Committee of Russia, and asked the committee to investigate the matter. While Novaya Gazeta published the names of 27 killed Chechens in the list, the newspaper said that the real number might be even more, possibly 56. The newspaper said that the allegedly killed Chechens were detained by the local security service, put in custody inside guarded territory owned by the Grozny traffic police regiment, and executed on 26 January both by gunfire and by asphyxiation by State Security forces without filing any legal accusations.

2020 жылдар; Novaya Gazeta Europe

2021 жылдың қазан айында «Новая газета» газетінің бас редакторы Дмитрий Муратов, Мария Рессамен бірге өз елдерінде сөз бостандығын қорғағаны үшін Нобель бейбітшілік сыйлығымен марапатталды. 2022 жылдың 4 наурызында, Ресейдің бұқаралық ақпарат құралдарын цензуралауға жауапты федералды агенттігі – Роскомнадзордан ресми ескерту алғаннан кейін, газет материалдарды алып тастайтынын және соғыс туралы хабарлауды қысқартатынын мәлімдеді. Газет басып алынған Херсон және басқа да украин қалаларынан материалдар жариялады. 28 наурызда Роскомнадзордан тағы бір ескерту алғаннан кейін, газет «арнайы әскери операция» аяқталғанға дейін онлайн және баспа түріндегі қызметін тоқтататынын хабарлады. 2022 жылдың 7 сәуірінде, қысым күшейгенінің нәтижесінде, «Новая газета» журналистері «Новая газета Европа» басылымын іске қосты, оның бас редакторы Кирилл Мартынов «Новая газета Европа» газеті «заңды және іс жүзінде» «Новая газета»дан тәуелсіз болатынын, редакциялық құрамына Ресейден кеткен қызметкерлер кіретінін мәлімдеді. Жаңа басылым орыс тілінен өзге тілдерде де мақалалар жариялайтын болады, ал Мартынов журналистердің жұмысын Мәскеуде қайта бастауға үміттенетінін айтты. 2022 жылдың 29 сәуірінде Novaya Gazeta Europe сайтының Ресейде бұғатталғаны туралы хабарланды. 15 шілдеде қызметкерлер «Новая рассказ газета» журналын шығарды, оның алғашқы санында Путиннің идеологиясы талданды; алайда 24 шілдеде сайт Ресейде бұғатталды. 2022 жылдың 28 шілдесінде Роскомнадзор «Редакция БАҚ туралы заңда белгіленген мерзімде редакциялық жарғысын ұсынбады» деген сылтаумен «Новая газета» медиа лицензиясын жоюды талап етті. 5 қыркүйекте Мәскеудегі Басманный аудандық соты газеттің Ресейдегі лицензиясын жойды, Муратов бұл шешімді «саяси» деп бағалады. Сол айда Ресейдің Жоғарғы соты «Новая газетаның» онлайн лицензиясын жойды, осылайша ол Ресейде интернетте қолжетімді болмай қалды. 2023 жылдың 28 маусымында Ресей Бас прокуратурасы «Novaya Gazeta Europe» ұйымын «қалағансыз ұйым» деп таныды. 2023 жылғы мәліметтер бойынша, газеттің күнделікті баспа тиражы 108 000, ал онлайн көрілімдері 613 000 болды. 2009 жылдан бері газеттің бас редакторы екі жыл сайын редакциялық алқамен жасырын дауыс беру арқылы сайланады. 2017 жылдың қарашасындағы сайлауға бірнеше күн қалғанда Муратов 22 жылдық қызметтен кейін жаңару қажеттігін сезінгендіктен, кандидаттықтан бас тартқанын, бірақ газетте жұмысын жалғастыратынын мәлімдеді. Оның орнына газеттің бас директоры және бірінші бас редакторы Сергей Кожеуров тағайындалды. Алайда, Муратов 2019 жылдың қарашасында қайта сайланды.

In October 2021, Novaya Gazeta editor in chief Dmitry Muratov was awarded the Nobel Peace Prize, alongside Maria Ressa, for their safeguarding of freedom of expression in their homelands. On 4 March 2022, after receiving an official warning from Roskomnadzor, the Russian federal agency responsible for censoring Russian mass media, the newspaper said it would remove materials and cut reporting on the war. It published materials from occupied Kherson and other Ukrainian cities. On 28 March, after it received another warning from Roskomnadzor, the newspaper announced that it would suspend its online and print activities until the end of the "special military operation". On 7 April 2022, as a result of the crackdown, journalists from Novaya Gazeta announced the launch of Novaya Gazeta Europe, with its editor in chief, Kirill Martynov, stating that Novaya Gazeta Europe would be independent from Novaya Gazeta "both legally and in practice", with its newsroom consisting of staffers who had left Russia. The new outlet would publish articles in other languages aside from Russian, and Martynov stated that the journalists hoped to eventually resume their work in Moscow. On 29 April 2022, Novaya Gazeta Europe announced that its website had been blocked in Russia. On 15 July, staff launched the magazine Novaya Rasskaz Gazeta, with its first issue containing analysis of Putin's ideology; however by 24 July, the website was blocked in Russia. On 28 July 2022, Roskomnadzor demanded that Novaya Gazeta media license be cancelled, claiming that "the editorial office was not providing its editorial statute within the timeframe established by the law on media". On 5 September, the Basmanny District Court in Moscow cancelled the newspaper's license in Russia, which Muratov called "political". That same month the Russian Supreme Court revoked Novaya Gazeta online license, making it no longer available on the internet in Russia. On 28 June 2023, the Prosecutor General of Russia designated Novaya Gazeta Europe as an undesirable organisation. As of 2023, the newspaper had a daily print circulation of 108,000, and online visits of 613,000. Since 2009, the newspaper's editor in chief has been elected every second year by the editorial staff in a secret ballot. A few days before the November 2017 election, Muratov announced that he would not stand, as he felt that there was need for a change after his 22 years in the position, but that he would continue to work for the newspaper. He was replaced by Sergey Kozheurov, the general director of the newspaper and its first editor in chief. However, Muratov was re elected again in November 2019.

Журналистерге шабуылдар мен өлім-жітім

Игорь Домников "Новая газета" газетінде өткір ойлы очерктерімен және қатал сындарымен танымал болды. 2000 жылдың 12 мамырында Мәскеудегі пәтерінің кіреберісінде оған шабуыл жасалды. Белгісіз біреу оны қатты затпен, болжам бойынша балғамен ұрып, көршісі тапқанда ол өзінің қанында есінен танып жатқан еді. Домников бас және ми жарақатымен ауруханаға жеткізіліп, операция жасалды, бірақ комада қалды. 2000 жылдың 16 шілдесінде ол алған жарақаттарынан қайтыс болды. 2007 жылдың тамызында бес адам кісі өлтіру күдігімен тұтқындалып, оның өлтірілуімен және басқа да қылмыстармен айыпталды. Олар 18 жылдан өмір бойына бас бостандығынан айырылды. 2015 жылдың 11 наурызында Ресей Тергеу комитеті Липецк облысының бұрынғы вице-губернаторы Сергей Доровскийді кісі өлтіруге итермелеуде айыптады, бірақ ескіру мерзіміне байланысты Доровскийге жаза тағайындалмады. Тергеу көрсеткендей, Домников 1999-2000 жылдары Липецк облысының өмірі туралы бірнеше материалдар жазған, онда ол жергілікті биліктің сыбайлас жемқорлығын сынаған. Бұл Доровскийді журналисті өлтіруге басқаларды итермелеуге себеп болды. 2001 жылы Чечняда газеттің тілшісі Виктор Попков атып өлтірілді. Журналист және Мемлекеттік Дума депутаты Юрий Щекочихин де газетте тергеуші журналист ретінде жұмыс істеді және 2003 жылдың 3 шілдесінде түсініксіз және ауыр аллергиядан қайтыс болғанға дейін бас редактордың орынбасары болды. "Новая газета" басылымында жарияланған оның кейбір материалдары "Үш кит" сыбайлас жемқорлық ісіне қатысты. Путинді және Ресейдің Чечнядағы әрекеттерін қатты сынаған журналист Анна Политковская 2006 жылдың 7 қазанында, Путиннің туған күнінде Мәскеудегі пәтерінде атып өлтірілді. Политковская редакцияға жіберген эссесінде: "Біздің редакцияға күнделікті қиындықтарын әкеп шешуге басқа жері жоқ адамдар келеді, себебі Кремль олардың әңгімелерін қабылдамайды, сондықтан оларды жариялауға болатын жалғыз орын – біздің газет, "Новая газета" деді. Зейнеткер майор, әскери корреспондент Виачеслав Измайлов оның өлімін тергеу тобының құрамында болды және 2007 жылы оның өліміне кімнің тапсырыс бергенін білетінін мәлімдеді. Оның қазасынан кейін 15 жыл өткен соң "Новая газета" оның өлімін тергейтін қысқаметражды фильм шығарды және кейінгі тергеудегі кемшіліктерді көрсетті. 2023 жылдың қарашасында президент Владимир Путин кісі өлтіруге қатысы бар күдікті, бұрынғы құқық қорғау қызметкерін, Ресейдің жазалау әскери бөлімінде қызмет еткендігі үшін кешірді. Журналист және құқық қорғаушы Станислав Маркелов 2009 жылдың 19 қаңтарында Мәскеуде, жас чечен әйелін ұрлап, ауыр қылмыс жасағаны үшін сотталған бұрынғы ресейлік офицер Юрий Будановты босатуға қарсы шағымдағаннан кейін баспасөз конференциясынан шығып бара жатқанда атып өлтірілді. "Новая газета" газетінің тілшісі, "Автономды әрекет" ұйымының мүшесі Анастасия Бабурова Маркеловпен бірге болған кезде басына оқ тиіп, сол жерде қайтыс болды. Чечен Республикасында тұратын құқық қорғаушы Наталья Эстемирова кейде журналист Анна Политковскаямен және заңгер Станислав Маркеловпен кездесетін, өйткені олардың барлығы Чечнядағы қылмыстарды тергеп, құрбандардың құқықтарын қорғады. Ол сондай-ақ "Новая газета" газетінде мақалалар жазды. Эстемированы 2009 жылдың 22 шілдесінде Чечен астанасы Грозныйде көшеден ұрлап алып, екі сағаттан кейін өлтіріп, оқтан тесілген денесі көршілес Ингушетия Республикасында табылды. 2018 жылы "Новая газета" газетінің үш журналисі – Кирилл Радченко, Александр Расторгуев және Орхан Джемаль Орталық Африка Республикасындағы Сибут қаласының жанында шабуылға ұшырап қаза тапты. Олар Вагнер тобы арқылы Орталық Африка Республикасындағы ресейлік жалдамалы әскерлердің қатысуын тергеп жатқан. 2022 жылдың 7 сәуірінде Муратовқа белгісіз біреу шабуыл жасап, Мәскеуден Самараға бара жатқан пойызға қызыл бояу септі. Муратовтың айтуынша, шабуылшы "Муратов, мынау біздің жігіттерге!" деп айқайлаған.

Igor Domnikov was well known in Novaya Gazeta for his witty essays and acerbic tone. He was attacked near the doorway of his Moscow apartment, on 12 May 2000. Hit with a hard object, presumably a hammer, by an unknown assailant, he was lying unconscious in a pool of his own blood when he was found by a neighbor. Domnikov was delivered to a hospital with skull and brain injuries, and underwent surgery, but remained in a coma. He died from his injuries on 16 July 2000. Five gang members were arrested in August 2007 on suspicion of murder, and were sentenced to prison terms ranging from 18 years to life for his murder as well as other crimes. On 11 March 2015, former Deputy Governor of Lipetsk Oblast Sergei Dorovskoi was charged by the Investigative Committee of Russia with inciting the murder, but Dorovskoi was never punished because of the statute of limitations. Investigations have found that Domnikov had written a series of reports about life in the Lipetsk region in 1999–2000, in which he criticized the local government for corruption, which was the motive for Dorovskoi to incite others to kill the journalist. Viktor Popkov, a contributor for the newspaper, was shot to death in Chechnya in 2001. Yury Shchekochikhin, a journalist and a deputy in the State Duma, had also worked for the newspaper as an investigative journalist and had been a deputy Editor in Chief until he died from a mysterious and severe allergy on 3 July 2003. Some of his contributions published in Novaya Gazeta were related to the investigation of the Three Whales Corruption Scandal. Journalist Anna Politkovskaya, who was highly critical of Putin and of Russia's actions in Chechnya, wrote for Novaya Gazeta until her assassination when she was shot dead in her Moscow apartment on 7 October 2006, Putin's birthday. Politkovskaya wrote in an essay that the editors received: "Visitors every day in our editorial office who have nowhere else to bring their troubles, because the Kremlin finds their stories off message, so that the only place they can be aired is in our newspaper, Novaya Gazeta." Vyacheslav Izmailov, a retired army major who was a military correspondent, was part of the team investigating her death, and in 2007 claimed to know who had ordered her death. Fifteen years after her murder, Novaya Gazeta released a short film investigating her death, and documenting failures at every level of the subsequent investigation. In November 2023, President Vladimir Putin pardoned a former law enforcement involved in the murder, for serving in a Russian penal military unit. Journalist and human rights lawyer Stanislav Markelov was shot and killed in Moscow on 19 January 2009 while leaving a press conference about his last minute appeal against the early release of Yuri Budanov, a former Russian military officer convicted for kidnapping and aggravated murder of a young Chechen woman. Anastasia Baburova, a freelance journalist for Novaya Gazeta and a member of Autonomous Action, was with Markelov at the time and was shot in the head and also killed. Natalya Estemirova, a human rights researcher and lawyer who lived in the Chechen Republic, had sometimes met journalist Anna Politkovskaya and lawyer Stanislav Markelov, because they all were investigating crimes in Chechnya and defending victims rights. She also wrote reports in Novaya Gazeta. Estemirova was kidnapped from a sidewalk on 22 July 2009 in the Chechnyan capital Grozny, and two hours later was killed and her bullet riddled body was found in the neighboring Ingushetia Republic. In 2018 three journalists of Novaya Gazeta, Kirill Radchenko, Alexander Rastorguyev, and Orkhan Dzhemal, were killed in an ambush outside the town of Sibut in the Central African Republic. They were engaged in investigations of the Russian mercenary engagement in the Central African Republic through the Wagner Group. On 7 April 2022, Muratov was attacked by an unknown person and covered with red paint while on a train from Moscow to Samara, supposedly with the attack reflecting the attacker's support of Russian troops. Muratov said the attacker had shouted "Muratov, here’s one for our boys".

Кіріспелер

"Новая газета" журналының түрлі-түсті қосымшасы болған "Свободное Пространство" ("Азаттық кеңістігі") жұма күнгі санында жарияланады. "Новая газета" 2009 жылдан бері жұма күндері The New York Times International Weekly газетін шығарып келеді. Бұл сегіз беттік қосымшада "Нью-Йорк таймс" газетінен орыс тіліне аударылған мақалалар ұсынылған. "Новая газета" өз қосалқы жобаларының немесе жаңадан құрылған басқа газеттердің тегін қосымшаларын үнемі жариялайды. Біріккен азаматтық фронт (сәйкес ұйым) және "Яблоко" газеттері бұрын қосымша түрінде шығарылған. Қазіргі қосымшаларға "Шофёр" ("Жүргізуші" немесе "шофер", Шофёр) және "Кентавр" (Кентавр) танымал ғылыми жобалары кіреді.