Кіріспе

Сингапурлық мультидисциплинарлық суретші (1943 жылы туған)

Тан Сви Хиан – қазіргі қытай каллиграфиясы, қытай поэзиясы және Сингапур мен әлемнің көптеген елдерінде кездесетін қазіргі заманғы өнер мүсіндерімен танымал Сингапурлық мультидисциплинарлық суретші.

Ерте өмір

Индонезияда туған Тан 1946 жыл шамасында Сингапурға көшіп келді. Ол қытай және малай тілдерін еркін меңгеріп өсті, содан кейін Наньян университетінде ағылшын және француз тілдерін оқыды. Университетті ағылшын әдебиеті мамандығы бойынша бітіргеннен кейін, ол Сингапурдағы француз елшілігінің баспасөз атташесі болып жұмыс істеуге кірісті. Атташе қызметін атқарып жүрген кезінде де өнерге деген құштарлығын тоқтатпады. Сингапур өнер саласындағы алғашқы қадамы 1968 жылы "Жоңғар" атты өлеңдер жинағымен басталды. Елшілікте 24 жыл қызмет еткен соң, Тан өнермен толыққанды айналысу үшін лауазымын тастады.

Жазу

1968 жылы жарық көрген "Жоңғар" атты тұңғыш өлеңдер жинағынан бастап, Тан 35 поэзия, эссе және әңгімелер жинағын жариялаған. 1978 жылы Сэмюэл Беккет және румын жазушысы Марин Сорескудің шығармаларын қытай тіліне алғаш рет аударғаны үшін Францияның "Өнер мен әдебиет ордені" орденінің кавалерімен марапатталды. 1987 жылы Сингапурдың Мәдени медалімен құрметтелді. 1998 жылы Румынияда Марин Сореску атындағы халықаралық поэзия сыйлығына ие болды.

Сурет

2012 жылы Бейжіңде өткен аукционда оның майлы және акрилдан салынған «When the Moon Is Orbed» суреті шамамен 3,7 миллион долларға сатылып, Тан Сингапурдың ең қымбат суретшісі ретінде танылды. 2014 жылдың қазан айында Тан бұрынғы премьер-министр Ли Куан Ю мен оның қайтыс болған әйелі Ква Гек Чоның «Жұбайлар» атты суретін аяқтады. Суретті салуға бес жыл кеткен бұл туынды 2013 жылы өрттен қысқарып зақымдалған. Сурет Ли мен Кваның жастық шағын бейнелейді, ол Кембридж университетіндегі осы жұптың 1946 жылғы қара-ақ фотосуретіне негізделген, ал фондық бөлігінде Кваның естелігіне арналған Танның өлеңі орналасқан. Тан: «Мен әрқашан [Ква ханымның] интеллектына және қабілетіне қарамастан, қарапайым және адал әйел болғанын сезіндім» деді. «Жұбайлар» суретін өнер коллекционері Ву Хсио Кван сатып алды.

Дау

2012 жылы қытай тілінде жазатын романшы Йенг Пвей Нгон Танға $10,000 өтемақы және $20,000 сот шығындарын төлеуге міндеттелді. Тан Йенгті 2005 жылы The Straits Times газетіне және Ұлттық өнер кеңесіне жіберген хатында оны қаралап жазды деп айыптаған еді.