Кіріспе

Орталық партиясы (מפלגת המרכז, транслит. Mifleget HaMerkaz), бастапқыда «Израиль орталығы» деп аталған, Израильде қысқа ғана өмір сүрген саяси партия. 1999 жылы бұрынғы қорғаныс министрі Ицхак Мордехай құрған бұл партияның мақсаты – оңшыл Биньямин Нетаньяхуға және солшыл оппозиция жетекшісі Эхуд Барактың Еңбек партиясына қарсы тұратын, орталық көзқарасты ұстанатын топ құру еді.

Платформа

Орталық партиясының бағдарламасы ұлттық бірлік, көшбасшылықтың сенімділігі және стратегиялық жоспарлау мәселелерінде жаңа көзқарастарды ұсынды, сондай-ақ қоғамдық өмірді басқару үшін, жазбаша конституцияны қоса алғанда, жаңа институционалдық қағидаларды орнатуға ниеттенді.

Тарих

Партия 1999 жылғы 23 ақпанда 14-ші Кнессеттің өкілеттігі аяқталуға таяу келе жатқанда Мордехай, Дэвид Маген және Дэн Меридор (Ликудтан), Хагай Мейром және Нисим Звили (Еңбек партиясынан) және Цометтен Елиезер Сандберг тарапынан құрылды. Бірақ Мордехайдың ең маңызды одақтасы – 1994 жылы сол лауазым үшін қатал бәсекелес болған, жаңа ғана армия бас штабынан зейнеткерлікке шыққан генерал Амнон Липкин Шахак болды. Партия көптеген идеяларын 1994 жылы Еңбек партиясынан Голан биіктерін Сирияға бейбіт келісім шартының құрамында қайтару мәселесінде келісімге дайындығы үшін бөлінген «Үшінші жол» тобынан алды. Алайда 1999 жылға қарай «Үшінші жол» Ликуд үкіметінің серігі болды және Нетаньяхуға тигізген ықпалының аздығына байланысты халықтың қолдауын жоғалтты. Мордехай Осло келісімінде одан әрі прогресс жасауды қалап, премьер-министр және оның кабинетінің басқа мүшелерімен келіспеушіліктерге ұшырады. Дэн Меридорды өздеріне тарту маңызды болды. Ликудтың жас мүшелерінің бірі Меридор 1988 жылдан 1992 жылға дейін әділет министрі қызметінде табысты жұмыс істеді, ол Иргун қарсылық қозғалысының мүшесі және кейіннен Кнессет депутаты болған Элияху Меридордың ұлы еді, сондай-ақ Мордехайға азаматтық салмақ ретінде қызмет етті.

1999 жылғы сайлау

1999 жылғы сайлаулардан бұрын партия өз атын Орталық партия деп өзгертті. Мордехай да премьер-министрлігіне тікелей сайлауға қатысты, бірақ Ехуд Барактың рейтингісі өсіп келе жатқаны белгілі болған соң, ол сайлаудан бас тартты. Кнессет сайлауында Орталық партия шамамен 5% дауыс жинап, 6 мандатқа ие болды.

Үкіметке кіру

Партия Ехуд Барактың "Бір Израиль" коалициясына Шас, Мерец, Ұлттық діни партия және "Исраил БаАлия" партияларымен бірге қосылды. Мордехай көлік министрі және вице-премьер-министр, ал Липкин Шахак – туризм министрі болды. 2000 жылдың тамызында Шас коалициядан шыққаннан кейін Тель-Авивтің бұрынғы мэрі Рони Мило денсаулық сақтау министрі тағайындалды. Мордехай 2000 жылдың 30 мамырында сексуалдық скандалдың салдарынан отставкаға кетті; Липкин Шахак оны көлік министрі лауазымында алмастырды. Мило және Ликудтың бұрынғы мүшесі Ехиел Ласри Ликудқа қайта оралды, ал Рабин Пелоссоф, Липкин және Ури Савир 2001 жылы Барактың Ариэль Шаронға премьер-министр сайлауында жеңіліске ұшырағаннан кейін "Жаңа жол" партиясын құрды. Кнессет мерзімінің соңына қарай фракцияда тек Меридор мен Нехама Ронен ғана қалды. Партия 2003 жылғы сайлауға қатыспады.

Сайлау нәтижелері

СайлауЛидерДауыс саны%Орындықтар+/–Статус1999Ицхак Мордехай165,622 5.0 (#8) 62003Дан Меридор1,9610.06 (#21) 6