Кіріспе

Арканзас штатының губернаторы (2007–2015 жылдар)

Микки Дейл Биби (1946 жылдың 28 желтоқсанында туған) – американдық саясаткер және адвокат, 2007–2015 жылдар аралығында Арканзас штатының 45-ші губернаторы болған. Ол Арканзас штатының губернаторы қызметін атқарған Демократиялық партияның соңғы өкілі болып табылады. Арканзас штатының Амагон қаласында туған Биби, Джонсборо қаласындағы Арканзас мемлекеттік университеті мен Фейетвилл қаласындағы Арканзас университетінің түлегі. Биби 1982 жылы Арканзас Сенатына сайланудан бұрын жеке практикада адвокат ретінде жұмыс істеген. Биби 1983 жылдан 2003 жылға дейін Арканзас Сенатында бес мерзім бойы қызмет етті және соңғы мерзімінде Сенат Президенті болды. 2002 жылы Биби Арканзас штатының бас прокуроры болып сайланды және 2003 жылдан 2007 жылға дейін бір мерзім қызмет етті. Демократиялық партияның мүшесі Биби 2006 жылы губернаторлыққа кандидат болып түсті, демократиялық алғаралық сайлауда жеңіске жетіп, жалпы сайлауда АҚШ-тың бұрынғы өкілі Аса Хатчинсонды 56% дауыспен жеңді. Биби 2010 жылы екінші мерзімге сайланды, бұрынғы сенатор Джим Китті 64% дауыспен жеңіп, демократ Бланш Линкольн АҚШ Сенатына қайта сайлануға тырысқанда 58–37 есе көп дауыспен ұтылғанмен салыстырғанда, одан жоғары нәтиже көрсетті. Биби мерзімі шектелуіне байланысты 2014 жылғы сайлауға қатыса алмады және 2015 жылдың 13 қаңтарында қызметтен кетті. 2024 жылғы мәліметтер бойынша, Биби Арканзас штатының губернаторы болып қызмет еткен және сол жердегі жалпы сайлауда жеңіске жеткен соңғы демократ болып табылады. Биби қазіргі уақытта Вашингтондағы Екіпартиялық саясат орталығының Губернаторлар кеңесінде қызмет етеді және қызметтен кеткеннен кейін Медикейд жұмыс талаптарын қолдап келеді.

Ерте өмір және білім

Биби Арканзас штатының Джексон округіне қарасты шағын Амагон қаласында дүниеге келген. Оны әйел болған анасы тәрбиеледі, ал әкесін ол ешқашан көрген емес. Бала кезінде ол отбасымен бірге жиі көшіп-қонып жүрді. Олар Детройт, Сент-Луис, Чикаго, Хьюстон және Нью-Мексико штатының Аламогордо қалаларында тұрды. Содан кейін олар Арканзас штатының Ньюпорт қаласына қайтып келді, онда Биби 1964 жылы он жеті жасында орта мектепті бітірді. 1968 жылы Биби Арканзас мемлекеттік университетінде саяси ғылымдар бакалавры дәрежесін алды, сол жерде ол «Сигма Пи» студенттік ұйымының мүшесі болды. 1972 жылы ол Арканзас университетінен заң ғылымдарының докторы дәрежесін алды. Биби 1968 жылдан 1974 жылға дейін АҚШ Армиясының қосымша әскерлерінде қызмет етті.

Алғашқы саяси мансап

Жаңадан құрылған сайлау округінен қолданыстағы сенатор күтпеген жерден сайлаудан бас тартқаннан кейін, Бибтің негізгі немесе жалпы сайлауда оппоненты қалмады және ол 1982 жылы Арканзас штатының сенатына сайланды, онда ол 20 жыл қызмет етті. Өзінің 20 жылдық сенаттық өмірінде ол ешқашан қарсыласына тап болған емес. Ол өзінің прагматикалық келісімдер жасау қабілетіне негізделген ең тиімді заң шығарушылардың бірі ретінде танылды. Штаттық сенаттағы соңғы сессиясында Биб осы органның уақытша төрағасы болып сайланды. 2002 жылы ол Арканзас штатының бас прокуроры болып сайланды, ол губернатор болып сайланғанға дейін төрт жыл осы лауазымды атқарды. 2008–2009 жылдары Демократиялық губернаторлар қауымдастығының атқару комитетіне сайланды.

Бірінші кезең

Бейб өзінің ресми сайтында өзінің алғашқы мерзімінде іске асырған саясатын баяндады. Ол теңгерімді бюджет жоспарын ұсынды және штаттың азық-түлік салығын жартысына дейін төмендетіп, орта тапқа салықты жеңілдетуге тырысты, сондай-ақ мүліктік салықты төмендетуге мүмкіндік беретін «Тұрғын үйге салық жеңілдігі» мөлшерін арттырды. Биби білім беру реформасына ерекше назар бөлді. Ол Арканзастағы ерекше қажеттіліктері бар оқушыларға көмек көрсету үшін жылына қосымша 19 миллион доллар жұмсауды ұсынды және Арканзастағы білім беру саласына дарынды оқушыларды тарту үшін немесе жас мұғалімдерді қиын жағдайдағы ауылдық мектептерде жұмыс істеуге ынталандыру үшін балама төлем және тәлімгерлікпен қамтамасыз ету арқылы мұғалімдердің сапасын арттыруға бағытталған бағдарлама әзірледі. Биби әлеуметтік қамсыздандырудың жеке есептерін ашуға рұқсат беру туралы ұсыныстарды қабылдамады. Ол сондай-ақ өндірушілер үшін коммуналдық қызметтерге салынатын салықты кезең-кезеңмен жоюды жоспарлап отыр. Денсаулық сақтауды қолжетімді және арзан етудің 12 тармақты жоспарын ұсынды. Оның ұсыныстарының арасында жеке сақтандыруды арзандату үшін федералды салық жеңілдіктерін пайдалану, Medicaid-ті кеңейту, денсаулық сақтау мәселелерін уақытында алдын алу, мектептік денсаулық сақтау орталықтарын кеңейту және зейнеткерлер үйлеріне балама ретінде үйде және қоғамда күтім көрсетуді ұйымдастыру кіреді. 2012 жылдың қаңтар айында ол 4,7 миллиард долларлық штаттық бюджетте 163 миллион долларлық қаржыландыруды ұлғайтуды ұсынды. Ол әлеуметтік қызметтерге 117 миллион доллар, ал мемлекеттік мектептерге 56 миллион доллар бөлуді сұрады. Сондай-ақ ол 4 миллион долларлық тапшылық пен 36 жұмыскерді жұмыстан босатудан кейін штаттық Орман шаруашылығы комиссиясының қаржысын тексеруді талап етті. 2012 жылғы аралық сайлауда республикашылар екі жыл бұрынғы үлкен жетістіктерінен кейін 1874 жылдан бері алғаш рет Бас Ассамблеяның екі палатасының бақылауын алды. Бұл Бибиді Арканзастың республикашылдар бақылайтын заң шығарушы органымен бетпе-бет келген алғашқы демократ губернаторы етті. GOP-тың Сенаттағы үстемдігі 21-14, ал Палатадағы үстемдігі 51-48 (бір «Жасыл» партия өкілімен) болды. 2013 жылғы Мемлекеттік үндеуінде Биби Medicaid-ті кеңейтудің маңыздылығын жан-жақты дәлелдеді. 2013 жылдың сәуір айында Биби Арканзастың «Жеке опция» заңын бекітті, бұл заң федералды Medicaid қаражатын мыңдаған аз қамтылған тұрғындар үшін жеке сақтандыру сатып алуға жұмсауға мүмкіндік береді. Заңға айналу үшін ұсынысқа үштен екі көпшілік дауыс қажет болды. Республикашылдар көпшілік құрайтын штаттың Бас Ассамблеясы сақтандыру бағдарламасын құру және қаржыландыру үшін қажетті үш заң жобасын тартысты дауыс беру арқылы мақұлдады. Арканзас университетінің жылдық сауалнамаларына сәйкес, Биби өзінің өкілеттігі кезеңінде ешқашан 70 проценттен төмен қолдау көрсетпеді. FiveThirtyEight блогының мәлімдемесіне сәйкес, «[Бибидің] көпшілікке ұнайтын қасиеттері және Арканзаста танымал демократ президенттің пайда болуының соңғы тарихы Бейб мырзаның, 2014 жылы мерзімі аяқталар еді, 2016 жылғы үміткерлердің арасында ең көп талқыланғандардың бірі болуы мүмкін еді», бірақ Биби 2016 жылы президенттікке үміткер болмады. 2014 жылдың 12 қарашасында, өзінің мерзімі аяқталуына екі ай қалғанда, Биби 2003 жылы есірткі сақтағаны үшін сотталған ұлына кешірім беруді жоспарлап отырғанын мәлімдеді.

Губернаторлықтан кейінгі кезең

2015 жылдың наурыз айында Биби Литтл-Рок қаласындағы Робертс заң фирмасына қосылды. 2015 жылдың желтоқсан айында ол Tyson Foods компаниясының директорлар кеңесіне енгізілді.