Кіріспе

Уақыт доменіндегі толқынның орташа амплитудасы

Сигналды өңдеуде, уақыт доменіндегі периодтық функцияны сипаттағанда, тұрақты токқа қатысты ығысу, тұрақты ток компоненті, тұрақты токқа қатысты ауытқу немесе тұрақты ток коэффициенті – бұл толқынның орташа мәні болып табылады. Орташа мәні нөлге тең немесе тұрақты токқа қатысты ығысуы жоқ толқын, тұрақты токқа теңдестірілген немесе тұрақты токтан бос толқын деп аталады.

Шығу тегі

Термин электроника саласынан бастау алады, онда DC – тұрақты ток кернеуін көрсетеді. Ал, тұрақты токтан өзгеше әр түрлі жиіліктер, бірыңғай айнымалы ток (AC) кернеулеріне немесе тоқтарына ұқсас болғандықтан, AC компоненттері немесе AC коэффициенттері деп аталады.

Қолданбалар

Электрондық күшейткіштердің схемаларын жобалау кезінде, әрбір активті құрылғының жұмыс нүктесін орнату үшін, сигнал келмегенде құрылғыдағы тұрақты ток пен кернеуді анықтау үшін бейсеру қолданылады. Мысалы, биполярлық транзисторларды бейсеру кезінде, транзистордың базалық терминалына аз мөлшерде тұрақты ток беру үшін резисторлар желісі пайдаланылады. Ауыспалы ток (AC) сигналы да сол терминалға қолданылады және күшейтіледі. Бейсеру желісі қолданылған ауыспалы ток сигналын сақтау үшін жасалады. Сол сияқты, өрістік эффектті транзисторларды немесе вакуумдық түтіктерді пайдаланатын күшейткіштерде де бейсеру схемалары болады. Күшейткіштің жұмыс нүктесі оның бұрмалану және тиімділік сипаттамаларына үлкен әсер етеді; қуат күшейткіштер кластары тұрақты токпен (DC) белгіленген жұмыс нүктесімен ажыратылады. Тұрақты ток (DC) ауытқу, күшейткіштің жұмыс нүктесінде кесуге немесе басқа да жағымсыз өзгерістерге себеп болғанда әдетте қажетсіз болады. Электрлік тұрақты ток (DC) ауытқу трансформатор немесе конденсатор арқылы өтпейді; осылайша, оны тоқтату немесе жою үшін қарапайым оқшаулағыш трансформатор немесе тізбектелген конденсатор қолданылуы мүмкін, сонда тек ауыспалы ток (AC) компоненті қарсы жағында қалады. Сигналды өңдеу терминдері бойынша, тұрақты ток (DC) ауытқуын жоғары өткізгіш сүзгі арқылы нақты уақытта азайтуға болады. Сақталған цифрлық сигналдар үшін, әрбір үлгіден орташа амплитуданы алып тастау ауытқуды жояды. Өте төмен жиіліктер тұрақты ток (DC) ауытқуына ұқсауы мүмкін, бірақ олар "баяу өзгеретін тұрақты ток" немесе "базалық деформация" деп аталады.

Байланыс жүйелері

DC теңгерімді сигналдар байланыс жүйелерінде сыйымдылық байланысы немесе трансформаторлар арқылы сигналдар өткен кезде бит қателіктерін болдырмау үшін қолданылады. Бірліктердің қатары (1-дердің тізбегі) байланыс конденсаторын зарядтап, DC деңгейін жасағанда бит қателіктері туындауы мүмкін, бұл сигналдың кіріс деңгейін қателікпен 0 деңгейіне түсіреді. Мұндай бит қателіктерін болдырмау үшін көптеген желілік кодтар DC теңгерімді сигналдарды жасауға құрылған. DC теңгерімді желілік кодтарының ең көп таралған түрлері – тұрақты салмақты кодтар және жұп айырмашылық кодтары.

Аудио

Аудио жазуда DC смещение – немесе тұрақты ток смещениесі – бұл күтілмейтін және жағымсыз сипаттама. Ол дыбыс жазылған кезде, жазғыш құрылғыға жеткенге дейін пайда болады және көбінесе кем сапалы немесе істен шыққан жабдықтардың салдарынан туындайды. Бұл жазу толқын формасының ортасын ығыстырады, ол екі негізгі проблемаға әкелуі мүмкін. Біріншіден, толқын формасының төменгі бөлігі жоғары көтерілгендіктен, сигналдың ең күшті бөліктері ертерек кесілуі мүмкін, екіншіден, естілмейтін төмен жиілікті бұрмалану пайда болуы мүмкін. Төмен жиілікті бұрмалану бастапқы жазуда байқаılmaz болуы мүмкін, бірақ егер толқын формасы MP3 сияқты сығылған немесе сапасы төмендетілген цифрлық форматқа қайта жазылса, бұл бұрмаланулар естілуі мүмкін. Ескі магнитофондарда жазудың сапасын жақсарту үшін тұрақты ток смещениесі қолданылған. Ал қуат күшейткіштеріндегі вакуумдық түтікшелердің басқару торларына қуатты реттеу үшін DC смещениесі қолданылады.

Жиілікті таңдау

Кернеумен бақыланатын генераторда (VCO), мысалы радио хабар таратушыда, тасымалдаушы толқынның орталық жиілігін таңдау тұрақты токпен (DC) жүзеге асырылады. Жиілік модуляциясы (FM) үшін айнымалы ток (AC) компоненті – базалық жолақты аудио сигнал және кез келген қосалқы тасымалдаушылар болып табылады. Жиілік өзгертуін (frequency shift keying) тек тұрақты токпен (DC) өзгерту арқылы жасауға болады.

Толқын пішінінің бейнеленуі

Бұл ұғым кез келген толқын формасының бейнелеуіне және JPEG-те қолданылатын дискретті косинус түрлендіруі сияқты екі өлшемді түрлендірулерге дейін кеңейтілді.