Кіріспе
1984 жылы Prince және Revolution тобының "Purple Rain" әні американдық музыкант Принс пен оның Revolution тобының орындауында жарық көрді. Бұл 1984 жылғы аттас альбомының тайтл-трегі, сонымен қатар Принс бас рөлде ойнаған 1984 жылғы аттас фильмнің саундтрегі ретінде шықты. Ән – рок, R&B, госпел және оркестрлік музыканы үйлестіретін күшті баллада. "Purple Rain" АҚШ Billboard Hot 100 хит-парадында екінші орынға жетіп, екі апта бойы сол деңгейде тұрды, Wham! тобының "Wake Me Up Before You Go Go" әні оны төбеден ығыстырды. Бельгия мен Нидерландыда ән көшбасшы болды. Recording Industry Association of America (RIAA) ұйымы әнге алтын сертификат берді және ол Принстің ең танымал әндерінің бірі саналады. 2016 жылы Принстің қазасынан кейін "Purple Rain" Billboard Hot 100 тізіміне қайта оралды, онда төртінші орынға ие болды. Ұлыбританияның сингл чартында ән алтыншы орынға қайта кірді, бұл оның алғашқы көрсеткішінен екі саты жоғары. Францияда, ән бастапқыда 12-орында болған еді, Принстің қазасынан кейін бір апта ішінде бірінші орынға көтерілді. "Purple Rain" Rolling Stone журналының 2021 жылғы "Барлық уақыттың 500 ең ұлы әні" тізімінде 18-орынды иеленді және Rock and Roll Hall of Fame-нің рок-н-роллды қалыптастырған 500 әнінің тізіміне енді. 2007 жылы Super Bowl XLI жартылай ойын шоуында Принс орындаған "Purple Rain" әні оның жиынтығының соңғы әні болды; өнер көрсету кезінде жаңбыр жауып, сахна мен стадион күлгін жарықтармен безенді, бұл оқиға ерекше атақты болды. Prince-тің қатысуымен өткен Super Bowl XLI жартылай ойын шоуы барлық уақыттағы ең жақсы Super Bowl жартылай ойын шоуларының тізімінде көшбасшы. Принс 2004 жылғы Grammy сыйлығында Бейонсемен бірге ән орындады. Сондай-ақ, бұл ән оның 2016 жылдың 14 сәуірінде өткен соңғы концертінде орындалған соңғы ән болды.
"Purple Rain" is a song by the American musician Prince and his backing band the Revolution. It is the title track from the 1984 album of the same name, which in turn is the soundtrack album for the 1984 film of the same name starring Prince, and was released as the third single from the album. The song is a power ballad that combines rock, R&B, gospel, and orchestral music. "Purple Rain" reached number two on the US Billboard Hot 100 and stayed there for two weeks, being kept off the top spot by "Wake Me Up Before You Go Go" by Wham!. It reached the summit in Belgium and the Netherlands. It is certified gold by the Recording Industry Association of America (RIAA) and is considered to be one of Prince's signature songs. Following Prince's death in 2016, "Purple Rain" re entered the Billboard Hot 100, where it reached number four. It also re entered the UK Singles Chart at number six, placing two spaces higher than its original peak. In France, where it originally peaked at number 12, "Purple Rain" reached number one around a week after Prince's death. "Purple Rain" was ranked number 18 on Rolling Stone 2021 list of the 500 Greatest Songs of All Time and is included in the Rock and Roll Hall of Fame's 500 Songs that Shaped Rock and Roll. During Prince's performance at the Super Bowl XLI halftime show in 2007, "Purple Rain" was the last song of his set; the event became especially notable when actual rain fell during the performance while the stage and stadium were lit up with purple lights. The Super Bowl XLI halftime show featuring Prince has topped lists of the best Super Bowl halftime shows of all time. Prince performed the song as the opening of a medley of his hits with Beyoncé at the 2004 Grammy Awards. It was also the final song he performed at his last concert, which took place on April 14, 2016.
Шығу тегі
"Purple Rain" әні бастапқыда кантри әні ретінде жазылған және Стиви Никспен бірлесіп жазылуы жоспарланған. Никстің айтуынша, ол Принстен әннің 10 минуттық инструменталды нұсқасын алып, оған әннің сөзін жазуды сұраған, бірақ ол үлкен қысым сезінген. Ол былай деді: "Мен оны тыңдадым да қорқып қалдым. Оған қайта қоңырау шалып: 'Мен мұны істей алмаймын. Қалай тілесем солай болсын. Маған тым ауыр' дедім". Бір репетицияда Принс өзінің топ мүшелерінен әнді сынап көруді сұрады: "Үйге кетпес бұрын бірдеңе сынап көргім келеді. Ән тыныш". Лиза Коулманның айтуынша, Венди Мелвойн әнді сүйемелдеу үшін гитарада аккордтар ойнай бастағаннан кейін Принс әнді өзгертті: "Ол әнді басқаша орындалғанын естігенде қуанды. Бұл оны кантри стилінен шығарды. Содан кейін біз оны күштірек ойнай бастадық және оны қабылдауға көбірек мән бердік. Біз оны алты сағат бойы ойнадық, ал сол күнінің соңында ән жазылып, аранжировкасы дайын болды". Принстің 1999 жылғы алдыңғы альбомының атау трегінде де қызғылт аспан астындағы апатты соң туралы ұқсас сілтемелер бар ("Бұл Сот күні деп ойладым, аспан қызғылт болған"). Әннің атауы 1972 жылы America тобының "Ventura Highway" әнінен алынған.
Әннің құрылымы
"Purple Rain" B flat major тоналысында жазылған, бастапқыда жалғыз ғана гитара, одан кейін тікелей ойналатын барабан мен ерекше Yamaha CP 70 электрлік роялі естіледі, бұл шіркеудегі евангелистік музыканың елесін тудырады. Үш куплеттің әрқайсынан кейін хор келеді, эмоциялық жайлылық күшейе түседі. Фильмнің мазмұнында әр куплет Принстің кейіпкерінің шиеленіскен қарым-қатынастарын және оның татуласуға деген құштарлығын көрсетеді. Ән фильмде оның әкесіне арналған, бұрынғы қатысушысы Денис Мэтьюс емес, Vanity есімді әйелге емес. Соңғы хордан кейін гитара солосы әнді билейді. Ән фортепиано солосымен және оркестрлік скрипкалармен аяқталады. Принстің дауыс диапазоны B2 төмен нотасынан C6 жоғары нотасына дейін жетеді.
Өмірбаян және жазу
Ән 1983 жылғы 3 тамызда Миннеаполистегі First Avenue түнгі клубында Миннесота би театрының қайырымдылық концерті барысында жазылды. Бұл өнер 19 жастағы гитарист Венди Мелвойннің Revolution тобымен сахнадағы тұңғыш өнерталасы болды. City Pages 70 минуттық концертті Принстің "әзірге туған қаласындағы ең құштар және жанды концерті" деп сипаттады, ал барабаншы Бобби З: "Бұл біз өткізген ең керемет концерттердің бірі еді" деді. Дэвидтің ағасы Клифф Рифкин Миннеаполистегі Warners компаниясының аймақтық жарнамалық директоры болды және Принстің лейблмен келісімге отыруын жеделдетті. Кейін Дэвид З-дің інісі Бобби З Revolution тобында Принстің барабаншысы болды. Дэвид З 1983 жылғы 3 тамызда тікелей жазбаны жасау туралы сұраныс күтпеген оқиға болған жоқ. "Біз концертті жаздырамыз деп ойладым, бірақ одан әрі жазба да шығатынына сенімді емес едім. Олар фильмді де жасап жатқанын білдім. Сондықтан, не жазса да, жақсы жазуға дайын болу керек еді" деді ол. Үш әннің негізгі тректері "Purple Rain" саундтрегінде пайдаланылды: "Purple Rain", "I Would Die 4 U" және "Baby I'm a Star". Принс 1983 жылдың тамыз және қыркүйек айларында Лос-Анджелестегі Sunset Sound студиясында қосымша жазбалар жасады. Бастапқы жазбадан соло мен бір шумақ алып тасталды, осылайша ұзақтығы он бір минуттан сегіз минутқа дейін қысқартылды. Алдын ала жазылған шумақта ақша туралы айтылған, бірақ ол әннің эмоционалдық күшін әлсіретпек болғандықтан жойылды. Әнді жазғаннан кейін Принс Journey тобынан Джонатан Кейннің оны тыңдауын сұрап телефон соқты, себебі ол бұл әннің оның жақында хит-парадқа енген "Faithfully" әніне тым ұқсас болуынан қаушады. Кейін Кейін Принске әндердің тек төрт аккорды ортақ екенін айтып, оны сендірді. Лиза Коулман өзінің ағасы мен достары орындаған, Лос-Анджелестегі студияда әнге қосылған скрипкалық аранжировканы жасады.