Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Теннис соққысы
Tennis shot
Теннисте және басқа да ракеткамен ойналатын спорт түрлерінде, мысалы, үстел теннисі, сквош және бадминтонда, форхенд – бұл қолдың алақаны алға қарап қозғалғанда ракетканы дененің бойымен шайқап орындалатын соққы. Теннисте, егер «форхенд волейі» деген тіркесте айтылмаса, бұл термин «groundstroke» – доп секіріп түскен соң орындалатын соққыны білдіреді. Бұл соққы, басқа бір «groundstroke» – бэкхендке қарама-қарсы келеді. Оң жақта ойнайтын ойыншы үшін форхенд соққысы дененің оң жағынан басталып, допқа тигенде дененің бойымен жалғасады және сол жағында аяқталады. Бұл соққыны оңай меңгеруге болады, себебі ол ең табиғи соққы болып саналады. Бастапқы және тәжірибелі ойыншылардың форхендтері көбінесе басқа соққылардан жақсы болады және олар оны қару ретінде пайдаланады. Көптеген форхендтер жоғары айналумен (топспин) орындалады, себебі бұл доптың корттан сыртқа кетіп қалмауына көмектеседі. Кейбір жағдайларда, мысалы, жақындау соққысы кезінде, ойыншы кері айналумен (бэкспин) соққы беруді таңдай алады, мұны «slice» деп те атайды. Күшті форхенді бар ойыншылар көбінесе өздерінің негізгі стратегияларын осы соққыға негіздейді. Олар ұпайды жеңіп алу үшін, күшті форхендпен соққы беруге мүмкіндік туғанша, жағдай жасайды. Белгілі бір тактика – бэкхенд жағынан келген допты айналып өтіп, корттың көлденең бағытында (cross court) форхендпен соққы беру, бұл «inside out forehand» деп аталады.
The forehand in tennis and other racket sports such as table tennis, squash and badminton is a shot made by swinging the racket across one's body with the hand moving palm first. In tennis, except in the context of the phrase forehand volley, the term refers to a type of groundstroke—a stroke in which the ball has bounced before it is struck. It contrasts with the backhand, the other type of groundstroke. For a right handed player, the forehand is a stroke that begins on the right side of the body, continues across the body as contact is made with the ball, and ends on the left side of the body. It is considered the easiest shot to master, perhaps because it is the most natural stroke. Beginners and advanced players often have better forehands than any other shots and use it as a weapon. Most forehands are hit with topspin because it helps keep the ball from landing outside the court. On some occasions, such as an approach shot, a player can opt to hit with backspin, which can also be called a 'slice'. Players with great forehands often build their main strategy around it. They set up a point until they have a good chance of striking a powerful forehand to win the point. A well known tactic is to run around a ball on their backhand side in order to hit a forehand cross court, called the inside out forehand.
Ұстауыштар
Форхэнд орындау үшін төрт негізгі тұтқа бар, және олардың танымалдылығы жылдар бойы ауытқып келген. Олар: батыс, жартылай батыс, шығыс және континенталды. Сирек кездесетін тұтқалардың ішінде өте батыс немесе Гавайи тұтқалары бар.
There are four main grips for executing the forehand and their popularity has fluctuated over the years. They are the western, the semi western, the eastern, and the continental. Some rarer grips include extreme western or Hawaiian.
Батыс
Батыс тұтқасы 20-ғасырдың алғашқы екі онжылдығында кеңінен қолданылды. Бірнеше жыл бойы 1920-ші жылдардағы кішкентай, сырттай әлсіз көрінетін ойыншы Билл Джонстон көптегендер үшін барлық уақыттағы ең жақсы форхэндке ие деп есептелді, ол батыс тұтқасын қолдана отырып, иық деңгейінде соққы берді. 1920-жылдардан кейін көптеген ойыншылар шығыс және континенталды тұтқаларға көшкендіктен, батыс тұтқасын қолданушы топ ойыншылардың саны азайды, бірақ 20-ғасырдың соңында соққы жасау техникасы мен жабдықтардағы радикалды өзгерістерге байланысты батыс форхенді қайтадан кеңінен қолданыла бастады және қазір көптеген заманауи ойыншылар қолданады. Дегенмен, кейбіреулер оны экстремалды немесе радикалды тұтқа деп санайды. Осы тұтқаның көмегімен максималды жоғары айналу (топспин) жасауға болады. Батыс тұтқасын шебер қолданатын ойыншылардың ішінде Кеи Нишикори, Надя Петрова, Ллейтон Хьюитт, Сания Мирза, Робин Сёдерлинг, Саманта Стосур, Джек Сок және Андреа Петкович бар.
The western was widely used in the first two decades of the 20th century. For a number of years the small, apparently frail 1920s player Bill Johnston was considered by many to have had the best forehand of all time, a stroke that he hit shoulder high using a western grip. Few top players used the western grip after the 1920s, as many of them moved to the eastern and continental, but in the latter part of the 20th century, as shot making techniques and equipment changed radically, the western forehand made a strong comeback and is now used by many modern players. Some consider it to be an extreme or radical grip, however. The maximum amount of topspin can be generated with this grip. Prominent exponents of the western grip include Kei Nishikori, Nadia Petrova, Lleyton Hewitt, Sania Mirza, Robin Söderling, Samantha Stosur, Jack Sock, and Andrea Petkovic.
Батыстың "хавайлық"
Экстремалды батыс немесе Гавай тұтқасы – теннисшінің тенис ракеткасының 5-ші жиегінен өткен саусақ буынымен ұстайтын өте экстремалды теннис тұтқасы. Кейбір мамандардың пікірінше, бұл тұтқа теннис үшін тым радикалды, себебі осы тұтқа үшін ең қолайлы соққы аймағы тым жоғары орналасқан және тек күшті айналу үшін ғана жарамды. Шындығында, мұндай биіктікте соққыны тегістеуге қолдың қимылы шектеу салғандықтан қол жеткізу қиын, сондықтан бұл тұтқа көбінесе топырақ кортта ойнайтын мамандарға арналған. Дегенмен, кейбір ойыншылар қорғаныс стиліне немесе бойының арқасында осы тұтқаның күшті айналу мүмкіндігін пайдалана алады, бұл оларға соққы аймағына жиі түсуге мүмкіндік береді. Мысалы, Флориан Майер. Бұл ерекше тұтқаны қолданатын басқа ойыншылар – Ник Киргиос және Карен Хачанов. WTA турында Анна Лена Грөнефельд және Амели Моресмо Гавай тұтқасын қолдануымен белгілі болды. Экстремалды батыс тұтқасы дұрыс қолданылмаса, қол және білезікке байланысты проблемалар тудыруы мүмкін. Қазіргі таңдағы WTA турында Ига Свёнтек Гавай тұтқасын қолданады, бұл оған алға соққанда Рафаэль Надальдың топспиніне тең деңгейде айналу жасауға мүмкіндік береді.
The extreme western or Hawaiian grip is a very extreme tennis grip where the player places their knuckle past the 5th bevel on the tennis racket. It's considered by some to be too extreme for tennis, as the optimal strike zone for this grip is very high up and is suitable only for pure spin hitting. Indeed; flattening out a shot at that height is near impossible due to wrist constrictions, and so this grip is suited only for clay court specialists. However, some players are able to take advantage of this grip's massive spin generation due to their defensive play style or height, which allow them to hit the strike zone often. An example would be Florian Mayer. Other players that employ this extreme grip are Nick Kyrgios and Karen Khachanov. On the WTA tour, Anna Lena Grönefeld and Amélie Mauresmo were well known for using the Hawaiian grip. The Extreme Western is also known for causing arm and wrist problems if employed incorrectly. Currently, Iga Świątek employs the Hawaiian grip on the WTA tour, allowing her to generate levels of topspin comparable to Rafael Nadal on her forehand.
Жартылай батыс
Бүгінде жартылай батыс тұтқасы кеңінен қолданылады және батыс және шығыс тұтқаларының арасында орналасады. Ол ауыр топ-спинмен ойнағысы келген, бірақ сонымен қатар шешуші соққылар үшін допты жазып ұруға мүмкіндік қалайтын ойыншыларға танымал. Қазіргі уақытта ATP және WTA кәсіпқойлары арасында ең көп қолданылатын форхэнд тұтқасы осы, көптеген жетекші ойыншылар форхендтерін осы тұтқамен ойнайды. Ойыншының қабілеттері мен ойын стиліне қарай, оны жартылай шығыс тұтқасына жақындатуға немесе толық батыс тұтқасына дейін өзгертуге болады. Рафаэль Надаль, Новак Джокович, Энди Мюррей, Дэвид Феррер, Джо-Уилфрид Тсонга, Венера және Серена Уильямс, Ана Иванович, Мария Шарапова сияқты көптеген қазіргі кәсіби теннисшілер осы тұтқаны қолданады, сондай-ақ бүгінгі заманауи теннис ойнайтын көптеген басқа да кәсіпқойлар да осы тұтқаны пайдаланады.
The semi western grip is also widely used today, and falls in between the western and the eastern. It is popular with players who want to hit heavy topspin, but still want to be able to flatten out the ball for finishing shots. It is currently the most popular forehand grip among ATP and WTA pros, with many top players employing this grip on their forehand. It can be further modified to be closer to a semi eastern grip, or more extreme to a full western grip depending on the player's profile and playing style. Many of the world's current players use this grip, such as Rafael Nadal, Novak Djokovic, Andy Murray, David Ferrer, Jo Wilfried Tsonga, Venus and Serena Williams, Ana Ivanović, Maria Sharapova, and countless other professional tennis players in today's modern game.
Шығыс
Шығыс тұтқасы 1920 жылдары батыс тұтқасын кеңінен ығыстырды және содан кейін Эллсворт Вайнс, Дон Бадж және Джек Крамер сияқты әлемнің бірінші ракеткалары қолданды, олардың барлығы өте күшті форхендке ие болды. Көптеген жаңа бастаушылар оның ыңғайлылығына байланысты шығыс тұтқасымен бастайды. Оны көбінесе ракеткамен қолдасу сияқты сипаттайды. Шығыс тұтқасымен орындалған форхендтер топспин немесе бэкспинмен болуы мүмкін, себебі ұстайтын қол ракеткамен бір жазықтықта орналасқан, сондықтан топспин үшін оңай жоғары, ал бэкспин үшін төмен қарай бұрылуға болады. Кәсіби турнирлерде сирек кездеседі, себебі топспинмен соққы беруге қиындық туғызады, бірақ шығыс тұтқасын тиімді пайдаланатын танымал ойыншылар бар. Хуан Мартин дель Потро – шығыс форхендінің жарқын мысалы. Роджер Федерердің де шығыс тұтқасын қолданатыны жиі айтылады, бірақ оның форхенді жартылай батыс және шығыс тұтқаларының арасында жатыр. Оның форхендтегі күші мен әмбебаптығы көбінесе осы тұтқаның ерекшелігімен байланысты. Шығыс тұтқасын қолданған WTA ойыншыларының қатарында Стеффи Граф, Жюстин Энен, Анна Курникова, Петра Квитова, Анжелик Кербер және Линдси Давенпорт бар.
The eastern grip widely replaced the western in the 1920s and thereafter was used by such World No. 1 players as Ellsworth Vines, Don Budge, and Jack Kramer, all of whom were considered to have very powerful forehands. Many beginners start with the eastern grip because of its comfortable feel. It is often described as shaking hands with the racquet. Forehands hit with the eastern can have either topspin or backspin, as the gripping hand is on the same plane as the racquet, and can thus be tilted up for topspin or down for backspin rather easily. Although rarer on the professional tour as it makes hitting topspin somewhat difficult, there are some notable players who use the eastern grip to great effect. Juan Martín del Potro is an excellent example of an eastern forehand user. Roger Federer is often noted as having an eastern grip, although his forehand lies somewhere in between semi western and eastern. His power and versatility on the forehand side are commonly attributed to this twist on the forehand grip. WTA players who have utilised the eastern grip include Steffi Graf, Justine Henin, Anna Kournikova, Petra Kvitová, Angelique Kerber, and Lindsay Davenport.
Континенттік
Континенттік тұтқа 1920-1930 жылдары көптеген еуропалықтардың, ал 1940-1950 жылдары көптеген австралиялықтардың арасында танымал болды. Континенттік тұтқаның ерекшелігі – сервистер, волейлер, форхендтер және бэкхендтер сияқты барлық соққылар үшін қолданылуы мүмкін, басқа тұтқалар сияқты ойыншының қолында ауыстыру қажеттілігі болмайды. Бұл әсіресе төменгі допты соғуға, "допты көтерілген кезде ұруға" өте ыңғайлы, бірақ көбінесе көптеген форхендтер үшін нашар деп саналады. Қазіргі кәсіби теннисшілердің "континенттік" тұтқаны қолдануы өте сирек, себебі топ-спин жасау қиын, соққы зонасынан жоғары допты соғу мүмкіндігі төмен – бұл бүгінгі күшті топ-спин ойынында маңызды фактор. Ричард Гаске – "континенттік" форхендті қолданатын ойыншының мысалы, бірақ ол әдетте кері иілу кезінде тұтқасын жартылай батысқа ауыстырады. 1930-1940 жылдардағы ұлы ағылшын теннисшісі Фред Перри континенттік тұтқаны пайдаланып, допты көтерілген кезде шабуылдай білуімен ерекшеленді.
The continental grip was popular with many Europeans of the 1920s and 1930s and with many Australians of the 1940s and 1950s. The continental has the advantage of being used for all strokes: serves, volleys, forehands, and backhands, without having to be shifted in the player's hand, as is the case with all the other grips. It is particularly well suited for hitting low balls — "taking the ball on the rise" — but is generally considered inferior for most forehands. It is extremely rare for a modern professional player to utilize a "continental" grip, owing to the difficulty of topspin generation and poor ability to hit balls above the strike zone, crucial in today's heavy topspin game. Richard Gasquet is an example of a player who uses the "continental" forehand, but he generally switches his grip over to a semi western during his takeback process. Fred Perry, the great English player of the 1930s and 1940s was notable for his snap forehand using the continental grip and taking the ball on the rise.
Екі қолды алдыңғы қол
Қандай ұстаным қолданылғанына қарамастан, көптеген форхэндтер әдетте бір қолмен ракетканы ұстап орындалады, бірақ екі қолды форхэндпен ойнаған да талантты ойыншылар болды. 1940-50 жылдары эквадорлық-америкалық теннисші Панчо Сегура екі қолды форхенді ірі, күшті қарсыластарға қарсы тиімді пайдаланды. Оның жиі қарсыласы және одан да мықты ойыншы Джек Крамер оны теннис тарихындағы ең керемет соққы деп атады. Елдсворт Вайнс, тағы бір ұлы ойыншы, онымен келісті. Ол былай деп жазды: "Екі қолды форхэнд – ойын тарихындағы ең керемет соққы; егер қарсылас одан қашып құтыла алмаса, жеңілуге тиіс". Моника Селес екі қолды форхенді өте тиімді пайдаланды, оның мансабында 53 жеңіс, оның ішінде 9 «Grand Slam» титулы бар. Марион Бартоли 2013 жылы Уимблдон турнирін екі қолды форхендпен жеңіп алды. Ерекшелігі, екі ойыншы да үстем қолын ракетканың төменгі бөлігіне қойып, қиылысқан соққы жасады. Әлемдік рейтингте 17-орынға жеткен Фабрис Санторо да екі қолды форхенд қолданды. Қазіргі ойыншылардың арасында Пэн Шуай, Аюми Морита, Ян Цзи және Айко Накамура екі қолды форхендпен ойнайды. Пэннің форхенді де қиылысқан. Кейбір ойыншылар нақты соққы жасау қажет болғанда екі қолды форхендті пайдаланады. Шешілген қозғалыс көбінесе аз күш береді, бірақ ракетка басын жақсырақ бақылауға мүмкіндік береді.
No matter which grip is used, most forehands are generally executed with one hand holding the racquet, but there have been fine players with two handed forehands. In the 1940s and 50s the Ecuadorian/American player Pancho Segura used a two handed forehand with devastating effect against larger, more powerful players. His frequent adversary and even greater player Jack Kramer has called it the single finest shot in the history of tennis. Ellsworth Vines, another great player, agreed. He wrote: "Two handed forehand is most outstanding stroke in game's history; unbeatable unless opponent could avoid it." Monica Seles also used a two handed forehand very effectively, with 53 career titles that included 9 Grand Slam titles. Marion Bartoli won Wimbledon in 2013 with a two handed forehand. Unusually, both players placed their dominant hand at the base of the racquet, resulting in a cross handed stroke. Fabrice Santoro, who was ranked as high as 17 in the world, used a two handed forehand. Among current players Peng Shuai, Ayumi Morita, Yan Zi, and Aiko Nakamura employ two handed forehands. Peng's forehand is also cross handed. Some players will use a two handed forehand when they need a sure fire in. The constricted movement will generally generate less power, but more racket head control.
Эволюция
Классикалық форхэнд, онда ойыншы допты өткізіп соғып, соққыны иығының үстінен аяқтаған, теннис тарихының көп бөлігінде басым форхэнд түрі болды. Пит Сампрас және Андре Агасси сияқты жақындағы ойыншылар да классикалық форхендті қолданды. Теннис ракеткасы технологиясының соңғы жетістіктерімен қуатты өндіру оңайырақ болды, сондықтан қазіргі кәсіби теннисшілердің бақылауға назар аударуы артты. Бұл кәсіби ойыншылардың енді "жылдам сыпырушы" форхендін пайдалануына әкелді, онда ракетканың соққысын аяқтағанда иықтан емес, дене арқылы өткізеді. Бұл допқа көбірек жоғары айналу береді, соның арқасында пайда болған қосымша қуатты бақылап, допты корт ішінде ұстауға мүмкіндік береді. Көптеген кәсіби теннисшілер қазір "жылдам сыпырушы" форхендін қолданады, олардың арасында Рафаэль Надаль, Роджер Федерер және Новак Джокович бар.
The classical forehand where a player hit through the ball and finished their follow through above the shoulder was the dominant forehand usage for most of tennis history. Players as recent as Pete Sampras and Andre Agassi used the classical forehand. With recent tennis racquet technology improvements, generating power has increasingly become easier and hence having more control has become an emphasis for current professional tennis players. This has resulted in the pro players now using a windshield wiper forehand where the follow through ends up with the racquet ending across the body rather than over the shoulder. This enables more top spin to be imparted to the ball, thus controlling the extra power generated while still keeping the ball in court. Most pro players now use the windshield wiper forehand, with Rafael Nadal, Roger Federer and Novak Djokovic among other pro tennis players all employing the windshield wiper forehand.