Адам Кендон: Желім мен қол қозғалыстарын зерттеуші ғалымның өмірі мен еңбектері
Adam Kendon
Адам Кендон (1934-2022) – әйгілі лингвист, дене қимылдары мен ишараттарды зерттеуші. Ұлыбританиялық ғалымның еңбектері коммуникация тіліндегі дене тілінің маңызын ашады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британ тіл білімі мен семиотикасының маманы (1934–2022)
British linguist and semiotician (1934–2022)
Адам Кендон (4 сәуір 1934 – 14 қыркүйек 2022) – әлемдегі ым-ишаралар тақырыбы бойынша ең белгілі мамандардың бірі. Ол ым-ишараларды адамның көрінетін дене қозғалыстарын қолданудың барлық жолдары деп кең түрде қарастырды, бұл тек сөйлеушілерде ғана емес, сонымен қатар сөйлеушілер немесе тіл білгіштері тек дене қозғалыстарын ғана қолдана алатын жағдайларда да қолданылатынды қамтиды.
Adam Kendon (4 April 1934 – 14 September 2022) was one of the world's foremost authorities on the topic of gesture, which he viewed broadly as meaning all the ways in which humans use visible bodily action in creating utterances including not only how this is done in speakers but also in the way it is used in speakers or signers when only visible bodily action is available for expression.
Ерте өмір
Кендон 1934 жылғы 4 сәуірде Лондонда, жазушы Франк Кендонның ұлы болып дүниеге келді. Кембридж университетінде ботаника, зоология, адам физиологиясы және табиғат ғылымдары бойынша эксперименталды психологияны оқыды. Содан кейін ол Корнелл университетіне оқуға түсіп, Чапплмен бірге докторлық диссертацияға (D. Phil.) әкелетін зерттеулермен айналысты. 1963 жылы ол Оксфорд университетінен диссертациясын қорғады. Оның диссертациясының тақырыбы – бетке бет қарым-қатынастағы мінез-құлық, ол келесі онжылдықтарда зерттейтін салаларының бағытын көрсетті. Ол қолдармен жасалатын сигналдар мен есімдер тілін, олардың сөйлеу тілімен байланысын зерттеуімен танымал.
Kendon was born on 4 April 1934 in London, son of the writer Frank Kendon. At the University of Cambridge, he read Botany, Zoology and Human Physiology, as well as Experimental Psychology for the Natural Sciences. Then he moved to Cornell University to study directly with Chapple on research leading to his D. Phil. from Oxford in 1963. His thesis topic—communication conduct in face to face interaction—spelled out the interests he would pursue in subsequent decades. He is noted for his study of gesture and sign languages and how these relate to spoken language.
Мансап
D. Phil. аяқтағаннан кейін, ол Оксфордтағы Эксперименталды психология институтында қызметке қабылданды, онда Майкл Аргайл және Э.Р.В.Ф. Кросманмен бірге зерттеу тобында жұмыс істеді. 1965 жылы Оксфордта оқып жүргенде, ол Шефленнің жұмысымен танысып, Филадельфияда онымен кездесті, онда ол алғашқы зерттеулерімен бөлісті. Осының нәтижесінде, 1966-67 жылдары ол алғаш рет Уильям С. Кондонның Батыс психиатриялық институты мен клиникасындағы зерттеу тобына, ал 1967 жылы Шефленнің Бронкс мемлекеттік ауруханасындағы зерттеу тобына шақырылды. 1976 жылы ол Австралияның Канберра қаласында Австралия Ұлттық университетінің Тынық мұхиты зерттеу мектебінің Антропология кафедрасында жұмыс істеді. Ол Папуа-Жаңа Гвинеядағы күнделікті өзара әрекеттесуді түсірді, сонымен қатар ол жұмыс істеген аңғарда көптеген есту қабілеті бұзылған адамдар қолданатын қол тілін жазды. 1980 жылы осы жұмысын үш мақала түрінде жариялауы новаторлық зерттеу болып табылды; әлемнің бұл бөлігіндегі қол тілі туралы басқа ешқандай мәліметтер жиырма бірінші ғасырдың басына дейін жарияланбады. Бұл жұмыс монография ретінде қайта басылып, әріптестері жазған жаңа эссемен бірге түпнұсқалық жұмысты жаңартылды. Оның Австралиядағы зерттеулерінің толық құжаттамасы Австралияның аборигендер мен Торрес бұғазы аралдарының зерттеулері институтының кітапханасында сақталады. 1988 жылы ол Филадельфияға оралып, Пенсильвания университетінің Анненберг коммуникация мектебінде екі жыл бойы оқытумен айналысты. Содан кейін Кендон Италияның Неаполь қаласына көшіп, неапольдіктер арасындағы күнделікті өзара әрекеттесуде қол жестінің қолданылуын зерттеді, сондай-ақ гректер мен римдіктер арасындағы қол жестімен салыстыра отырып, Андреа де Жорионың неапольдік қол жесті туралы 19 ғасырға жататын кітабының аудармасын жариялады. 2004 жылы ол Неапольдегі, Жаңа Гвинеядағы, Австралиядағы, АҚШ және Ұлыбританиядағы жұмыстарына негізделген қол жесті құбылысы туралы маңызды жалпы кітап жариялады. Одан бері ол қол жесті және оған байланысты тақырыптар бойынша көптеген мақалалар жариялады, соның ішінде тілдің пайда болуы туралы теорияларда қол жестінің орны туралы талқылаулар бар. 2012 жылы ол Кембриджге оралып, өмірінің соңына дейін Кембридж университетінің Биологиялық антропология бөлімімен және Лондон университетінің Психология және тіл ғылымдарының құрметті профессоры болып жұмыс істеді. 2014 жылы UCL-де «Жестіктерді зерттеудегі тақырыптар» атты лекциялық цикл ұсынды. Кендон Ұлттық ғылым қорынан, Веннер-Грен антропологиялық зерттеулер қорынан, Америка білімді қоғамдар кеңесінен, сондай-ақ Гуггенхайм стипендиясынан зерттеу гранттарын алды. GESTURE журналының редакторы ретінде ол Халықаралық қол жесті зерттеулер қоғамының кеңесінің мүшесі болды және 2006 жылы оның құрметті президенті болып сайланды. 2014 жылы әріптестері оның қол жесті мен өзара әрекеттесуді зерттеуге қосқан үлесін құрметтеп, естелік жинақ дайындады. 2016 жылы Фредерик Эриксон Кендонмен оның видеожазбаларды және тікелей өзара әрекеттесуді талдау әдістері туралы сұхбат жүргізді; олардың әңгімелерінің жазбалары қазірдің өзінде көпшілікке қолжетімді.
After completing the D. Phil., he accepted a position in the Institute of Experimental Psychology at Oxford, where he worked in a research group with Michael Argyle and E. R. W. F. Crossmann. Becoming aware of Scheflen's work in 1965, while still at Oxford, he managed to meet him in Philadelphia, where he shared his earliest work; as a result, he was first invited to join William S. Condon's research team at the Western Psychiatric Institute and Clinic in 1966 67, and then to join Scheflen's research team at Bronx State Hospital in 1967. In 1976 he took up an appointment in Canberra, Australia at the Department of Anthropology in the Research School of Pacific Studies, Australian National University. He undertook filming everyday interaction in Papua New Guinea but also was able to record a sign language in use in the valley where he worked where there was a considerable number of deaf persons. His publication of this work, in three articles in 1980, proved to be a pioneering study; no other accounts on sign language from this part of the world were to appear until the beginning of the twenty first century. This work was republished as a monograph together with a new essay written by colleagues bringing the original work up to date. Extensive documentation of his research in Australia is available at the library of the Australian Institute of Aboriginal and Torres Strait Islander Studies. In 1988, he returned to Philadelphia, teaching for two years at the Annenberg School for Communication at the University of Pennsylvania. Kendon then moved to Naples, Italy and undertook fieldwork on the use of gesture in everyday interaction among Neapolitans and also published a translation of a 19th Century book about Neapolitan gesture (by Andrea de Jorio), comparing it to gesturing among the Greeks and Romans. In 2004 he published an important general book on the phenomena of gesture which drew extensively on his work in Naples as well as his work in New Guinea and Australia, the United States and the United Kingdom. Since then he has published various articles on gesture and related topics, including discussions of the place of gesture in theories about language origins. In 2012, he returned to Cambridge, where he spent the rest of his life, associated with the Division of Biological Anthropology at Cambridge, and an Honorary Professor in Psychology and Language Sciences at University College London. In 2014 at UCL, he presented a lecture series "Topics in the study of gesture." Kendon received research grants from the National Science Foundation, the Wenner Gren Foundation for Anthropological Research, the American Council of Learned Societies, as well as a Guggenheim Fellowship. In his role as editor of GESTURE he was an Ex Officio member of the board of the International Society for Gesture Studies, of which he was elected Honorary President in 2006. Colleagues prepared a festschrift in 2014, honoring his contribution to the study of gestures and interaction. In 2016, Frederick Erickson interviewed Kendon about his techniques for analyzing both videotapes and live interaction for the conference “Learning how to look and listen: Building capacity for video based transcription and analysis in social and educational research;” the videos of their conversations have been made publicly available.
Отбасы
Кендон 1961 жылы Маргарет Роудсқа үйленді; олардың Гудрун, Бенджамин және Ангус деген үш баласы болды.
Kendon married Margaret Rhoads in 1961; they had three children, Gudrun, Benjamin and Angus.