Кіріспе

Фила аралы - Жоғарғы Египеттегі Нил өзенінің кең алқабындағы бірінші шатқалының жанындағы арал болатын. Асуан тоғанының салынуына байланысты, бүгінде бұл арал Насер көлінің суы астында қалды. Суға батқанға дейін, аралда салынған Фила храм кешені Агилкия аралына көшірілді.

Тарих

1974 жылға дейін мұнда ғибадатханалардың қираған қалдықтары мен ежелгі Мысыр қаласы орналасқан. Олар бірнеше онжылдық бойы көлдегі маусымдық су басудан, ескі Асуан бөгетінің тоқтатып тұруынан зақымданды. 1970 жылы Асуан жоғары бөгетінің іске қосылуымен, аймақтың толыққанды суға бату қаупі туды. Сондықтан ғибадатханалар 1974-1976 жылдары жақын орналасқан Агилкия аралына көшіріліп, қайта салынды. Бұл арал 1970 жылы бұзылып, осы оқиғаға арналғандай қайта құрылды. Операциядан кейін көлден тек Фила аралының ең жоғары нүктесі ғана тас ретінде көрінеді. Фила – Жоғарғы Мысырдың бірінші номы, Доға (немесе Нубия) елінің номындағы ежелгі Мысыр қаласы. Онда Изида ғибадатханасы орналасқан, ол ежелгі Египеттегі ең жақсы сақталған ғибадатханалардың бірі. Бұл кешен, шындығында, христиан діні Египетке келгеннен кейін ежелгі діннің сақталған соңғы орындарының бірі болды және 550 жылы ғана ресми түрде жабылды. Мысырға жаппай туризмнің келуімен Фила елдегі ең танымал бағыттардың біріне айналды, жоғары маусымда күн сайын бірнеше мың туристі тартады.

Топография

Фила Асуанның оңтүстігінде, солтүстік-батыстағы ежелгі Асуан тоғаны мен оңтүстіктегі Жоғары Асуан тоғанының арасында, Бигге аралының шығысында және Агилкия аралының оңтүстік-шығысында, шамамен үш жүз метрдей қашықтықта орналасқан. Екі Асуан тоғанының салынуынан су деңгейінің көтерілуіне байланысты арал 1970 жылдан бері суға батып, тек ең биік нүктесі ғана жартас түрінде көрініп тұр. Су басудан бұрын арал құс сияқты болған.