Кіріспе

Америка Құрама Штаттарының африкалық американдықтар үшін азаматтық құқықтарды қорғау ұйымы (1946–1956)

Азаматтық құқықтар конгресі (CRC) – 1946 жылы радикалдардың ұлттық конференциясында құрылған және 1956 жылы таратылған Америка Құрама Штаттарының азаматтық құқықтарды қорғау ұйымы. Ол Халықаралық еңбек қорғанысын, Конституциялық бостандықтар үшін ұлттық федерацияны және Ұлттық негрлер конгресін жалғастырды, қорғаныс ұйымы ретінде жұмыс істеді. 1948 жылдан бастап өлім жазасына кесілген афроамерикандықтардың және басқа да маңызды істердің қорғауын жүзеге асырды, бұл АҚШ-тағы нәсілдік теңсіздікті көрсету мақсатында жасалды. Роза Ли Инграм және оның екі ұлы Грузияда сотталғаннан кейін, CRC олардың мүддесі үшін ұлттық үндеу науқанын ұйымдастырды, бұл афроамерикандықтар үшін алғашқы үндеу болды. КРК 1950 жылы 60 бөлімшеден тұратын ұлттық үйлестіру жүйесіне ие болды. Бөлімшелер жергілікті мәселелермен айналысты. Көпшілігі Шығыс және Батыс жағалауларында орналасқан, бұрынғы Конфедерация штаттарында бар-жоғы 10 шамасында бөлімше болды, олардың бесеуі Техас штатында.

Шолу

КРК Америка Құрама Штаттарындағы нәсілдік теңсіздікке назар аудару мақсатымен сот процестері мен демонстрациялардан тұратын екі бағытты стратегия қолданды, сондай-ақ кең ауқымды ақпараттық жұмыстар жүргізді. Басты тактика – әсіресе Оңтүстікте Роза Ли Инграм және оның екі ұлы (Джорджия штаты), Мартинсвилл жетілігі (Вирджиния штаты) және Вилли МакГи (Миссисипи штаты) сияқты қара нәсілді адамдарға өлім жазасы кесілген жағдайларды жария ету болды; соңғы екі жағдайда күмәнді зорлау айыптарының нәтижесінде. Ғасыр басында Оңтүстікте қара нәсілді адамдардың сайлау құқығынан айырылғандығын ескере отырып, тек сайлаушылар ғана қазылар құрамына кіре алатындықтан, барлық қазылар құрамы ақ адамдардан тұратын. КРК осы жағдайлар бойынша халықаралық деңгейде хабардарлықты арттыруға қол жеткізді, бұл кейде президентке және Конгреске наразылық білдіруге әкелді. Олар сондай-ақ сотталғандардың ісін қайта қарауға және жазаларын жеңілдетуге арналған сот апелляцияларында өкілдік етті. КРК Роза Ли Инграм мен оның ұлдарының, сондай-ақ Вилли МакГидің қорғанына қатысты. 1950 жылы NAACP Мартинсвилл жетілігінің апелляциялық ісін қарастырып жатқанда, олардың барлығы жедел сот процесінде айыпталып, өлім жазасына кесілген болатын. Бір айыпталушының ата-анасы, ДеСейлс Грейсон, өз ұлын қорғау үшін КРК-ға жеке өтініш жасады. NAACP бұл ұйымдардың әртүрлі тәсілдерді қолданғанын мәлімдеді: ол өз қаражатының басым бөлігін клиенттерді тікелей қорғауға, соның ішінде апелляциялық шағымдарға жұмсады, ал КРК халық арасында үгіт жұмыстарын жүргізіп, памфлеттер таратып, билбордтарда жарнамалар орналастырды. КРК үкімет тарапынан жағымсыз назарға ілігіп, Мартинсвилл жетілігінің ісі бойынша апелляцияларды қарауға кері әсер етуі мүмкін болғандықтан, 1950 жылдың шілдесінде Грейсонды тікелей қорғаудан бас тартты. Алайда, NAACP апелляциялық шағымдарымен сәтті аяқталмады. 1951 жылдың ақпан айында жеті адам да өлім жазасына кесілді. «Қызыл қорқыныш» жылдарында КРК Коммунистік партиямен байланысы болғандықтан, АҚШ Бас прокуроры Томас Кларк және Америкаға қарсы қызмет жөніндегі Палата комитеті оны «коммунистік маңдай ұйымы» деп сипаттады. АҚШ үкіметінің мақсатына айналған бұл ұйым 1951 жылы әлсіреп, 1956 жылы толыққандай таратылды.

Ұйым

Бұл топ 1946 жылғы 27-28 сәуірде Детройт қаласында өткен радикалды конференцияда құрылды. 1947 жылдың желтоқсан айында Ұлттық негрлер конгресі осы топқа бірікті. Халықаралық еңбек қорғау (ILD) ұлттық хатшысы Уильям Паттерсон топты құрылғаннан бастап басқарды. Фрэнк Маршалл Дэвис ұйымның Ұлттық атқару комитетінде қызмет етті. Паттерсон сонымен қатар Чикагодағы Абрахам Линкольн мектебіне жетекшілік етті, ал Дэвис осы мекеменің оқытушылар құрамында және директорлар кеңесінде болды. Топ өркендеген кезеңінде шамамен 10 000 мүшеден тұрды. Батыс және шығыс жағалауларында күшті, ал оңтүстікте әлсіз болды, бірақ оңтүстіктегі афроамерикалықтардың заңдық құқықтарын қорғау мақсатында бірнеше маңызды науқандар жүргізді. Оңтүстіктегі ең ірі және ең күшті бөлімдері Нью-Орлеан және Майами қалаларында орналасқан. 1951 жылы АҚШ Конгресі мен соттары заңдық шектеулер арқылы топты әлсіретті. 1956 жылы мүшелер тарап кетуге дауыс берді.

Құқықтық қорғау істері

КСР оларды әділетсіз айыпталған деп санайтын адамдардың заңдық мәселелерімен айналысты. NAACP-пен бірлесіп, заңдық науқандар жүргізумен қатар, топ демонстрациялар, насият және маңызды іс-шаралар арқылы соттан тыс жағдайда хабардарлықты арттыруға тырысты. Бұл науқандар кеңінен танымал болған сайын, КСР-ге заңдық көмек сұраған тұтқындардан көптеген хаттар келіп түсті.

Антикоммунизмге қарсы тұру

CRC 1940 жылғы Смит актісі мен 1950 жылғы МакКарран актісіне қарсы шықты, екеуі де ел ішіндегі наразылықты қудалауға үкіметтің құқықтарын кеңейтті.

Роза Ли Инграм

CRC Роза Ли Инграм және оның екі жасөспірім ұлы (Уоллас және Сэмми Ли Инграм) үшін Грузияда өлім жазасынан құтылу үшін күресті, бұл олардың ұлттық деңгейде алғаш рет шағымдануына себеп болған афроамерикандықтар еді. Жер тебушілер болған Инграмдар 1947 жылы көршісі, ақ түсті Джон Этрон Стратфордты оның жеріндегі мал-жанға байланысты дау мен анасы Роза Лиге жасаған жыныстық зорлық-зомбылық салдарынан өлтірді деген айып тағылды. 1948 жылғы қаңтарда бір күндік сот процесінен кейін, куәгерлердің тікелей айғақтары болмаған күйде, тек жағдайлық дәлелдер негізінде 12 ақ түсті адамнан тұратын қазылар алқасы оларды кінәлі деп тапты. Инграмдар сотқа дейін адвокаттарға қол жеткізе алмады. Инграмдардың шағымдану науқанын теңдік үшін әйелдер комитеті ұйымдастырды, бұл ұлттық деңгейде танымал көшбасшы Мэри Черч Террелл басқарған CRC бөлімшесі еді.

Мартинсвилл жетісі мен Уилли МакГи

Инграм ісі сияқты, NAACP және CRC де Мартинсвилл жетілігінің ісіне қолдау көрсетті – 1949 жылы Вирджиния штатында ақ әйелді зорлағаны үшін өлім жазасына кесілген жеті қара нәсілді ер адам. Вирджинияда зорлау ісі бойынша тек қара нәсілді еркектер ғана өлім жазасына кесілді. NAACP ұйымынан ірі Ричмонд заң фирмасы жалдаған бас заңгер Мартин А. Мартин, үкімет бұл ұйымды бүлікшіл және коммунистердің алдымен құрылған ұйым деп санағандықтан CRC-мен жұмыс істеуден бас тартты. Сондай-ақ, Оңтүстік штатындағы көптеген мемлекеттік және білім беру мекемелерінде Конфедерация туын қолдануды айыптады. АҚШ-тың Корея соғысына араласуына қарсылық білдірді. CRC Тафт-Хартли заңына қарсы шығып, Өнеркәсіптік ұйымдар конгресіне және Америка еңбек федерациясына көмек ұсынды. Луизиана штатындағы жергілікті бөлімше Рой Сирил Бруксты атқан ақ полицейді сотқа өткізу үшін ірі науқан ұйымдастырды. Брукс ісі полицияның зорлық-зомбылығына қарсы күрестің бастауы болды және Нью-Орлеан сияқты қалаларда қара нәсілді полицейлерді көптеп жұмысқа алу талаптарын күшейтті. «Азаттық жорығы» – бірнеше мың адамның сайланған саясаткерлерге барып, линчелеуге қарсы шаралар қабылдауды, саботаж жасады деген айыппен түрмеге қамалған коммунистік көшбасшыларға (Жоғары он бірлік деп белгілі) бостандық беруді және Әділ еңбек практикалары комиссиясын құруды талап еткен реттелген демонстрация болды.

Біз оны геноцидке айыптаймыз

1951 жылы Азаматтық құқықтар конгресі Біріккен Ұлттар Ұйымына "Біз геноцид қылмысын қаралаймыз: Негр халқына қарсы үкімет жасаған қылмыс" деген тақырыпта петиция жіберді. Бұл құжат афроамерикандықтарға қарсы зорлық-зомбылық пен қатыгездіктің түрлі мысалдарын жинады және АҚШ үкіметі өз елінде геноцидке қатысқандығын дәлелдеді. Уильям Паттерсон бұл құжатты Парижде өткен Біріккен Ұлттар Ұйымының бас ассамблеясына ұсынғаннан кейін, Мемлекеттік департамент оның паспортын қайтарып алды. Пол Робсон мен В.Э.Б. Ду Бойске сапар шегуге рұқсат берілмеді, олар Нью-Йорктегі БҰҰ кеңсесіне барды.

Коммунистік деп аталды

Құрылғанынан кейін көп ұзамай CRC Америкаға қарсы іс-әрекеттер жөніндегі Палата комитетінің (HUAC) және Ішкі кіріс қызметінің назарына ілікті. Топ бұл айыптауларды жоққа шығарды және Адам С. Пауэлл, сенатор Глен Х. Тейлор және Атланта университетінің президенті Руфус Эрли Клемент сияқты демеушілердің тізімін ұсынды. Паттерсон бұл топты «тарапсыз» деп атады және оны «бейбітшілік, конституциялық құқықтар, әділдік және адам құқықтарын қорғаушылардың Қызыл Кресті» деп сипаттады. 1950 жылғы Маккаран ішкі қауіпсіздік заңы топқа қатысты үкімет тарапынан қудалауды күшейтті, соның салдарынан оның көптеген жетекшілері түрмеге қамалды. 1951 жылы федералды үкімет коммунистерді соттау кезінде кепілдік беруге тыйым салғанда топтың ықпалы әлсіреп қалды. Екінші Қызыл қорқыныш кезінде көптеген американдықтар оның коммунистік байланыстары болғандықтан топқа күдікпен қарады. Тағы басқа да агенттер коммунизмге қарсы сот процестерінде куәлік берді. Азаматтық құқықтар конгресімен байланысы Лена Хорн мен Пол Робсонды ФБР-дің бақылауына алуына себеп болды. Кейіннен бір агент CRC-нің Чикагодағы кеңсесіне кіргенін айтып, «ФБР «комитет» немесе «конгресс» деген сөздері бар кез келген нәрсені көтерілісшіл деп есептеді» деді. CRC Лос-Анджелес бөлімшесінің хатшысы және кейін төрағасы болған Дэвид Браун 1950–1954 жылдары ФБР-дің хабаршысы болды. 1955 жылдың қаңтарында ол жоғалып, өзін-өзі ұрлағандай көрінуге тырысты. Содан кейін ол қонақүй бөлмесінде өзіне қол жұмсауға әрекеттенді. Кейін ол өзін «хабаршы» болғаны үшін ұялып, өзін-өзі өлтіруге ұмтылғанын айтты. Ол төлемақысы аптасына 25 доллардан айына 250 долларға дейін ауысқандығын және ФБР байланысқан адамдарға үнемі жалған айтқандығын мәлімдеді.