Николаус Пода фон Нойхаус: Энтомолог, ғылымға белгілі болған жәндіктерді ашқан ғалым

Кіріспе

Николаус Пода фон Нойхаус (4 қазан 1723 - 29 сәуір 1798) 1700 жылдардың ортасы мен соңында энтомология саласындағы еңбектерімен танымал. 1723 жылдың 4 қазанында Австрияның Вена қаласында ақсүйек отбасында дүниеге келген Николаус Пода фон Нойхаус, туған елінде бірнеше жыл оқығаннан кейін, 1798 жылдың 29 сәуірінде қайтыс болғанға дейін Венгрия мен Австриядағы бірнеше университеттерде профессор болып жұмыс істеді. Энтомолог ретінде қызмет еткен кезінде, Николаус Пода фон Нойхаус, сондай-ақ "Пода" деп те аталатын, иезуит діни қызметкері және минералог болды. 1740 жылы иезуиттер қауымына қосылғаннан кейін, ол Австрияның Линц және Грац қалаларында математика профессоры болып жұмыс істеді. Табиғат тарихы мұражайына қосқан үлесінен бөлек, ол 1760 жылға дейін жұмыс істеген Грац обсерваториясының директоры қызметін атқарды. Туған елі Австрияда болғаннан кейін Николаус Пода фон Нойхаус Венгрияға көшіп, Тау-кен академиясында сабақ берді. Мұнда Пода 13 жыл профессор болып жұмыс істеді, содан кейін Венаға оралды. 1761 жылы профессор болып жұмыс істеу үшін Венгрияға көшіп келгеннен кейін көп ұзамай Николаус Пода фон Нойхаус өзінің "Insecta musei Graecensis" еңбегін жариялады, онда ғылымға бұрын белгісіз болған бірнеше жәндік түрін сипаттады. Оның энтомологиялық зерттеулерге қосқан үлесіне оның кітабында сипатталған Sphex hortensis, Sphex disparis, Vespa minima және Apis minima сияқты бірнеше жәндік түрлерін ашу және атау кіреді. Николаус Пода фон Нойхаус Венгриядағы Тау-кен академиясында механика және математика профессоры болып жұмыс істеген кезде, жергілікті кен орындарында қолданылатын машиналардың құрылысын егжей-тегжейлі баяндаған бірнеше мақала жариялады, бірақ Венгрия үкіметі бұл ақпаратты жариялауға тыйым салды. Осы құжаттардың жариялануы Поданың Тау-кен академиясынан ерте зейнеткерлікке шығуына себеп болды. Зейнеткерлікке шыққаннан кейін ол туған елі Австрияға оралды, онда университет профессоры болып жұмыс істеді. Австрияға оралғаннан кейін ол Сельмекбанья академиясында профессор болып жұмыс істей бастады. Австриядағы Сельмекбанья академиясының профессоры болған кезінде фон Нойхаус әріптесі Джованни Антонио Скополимен бірлесіп түстермен кодталған жүйені жариялады. Бұл түстер жүйесі кейіннен энтомология саласында түстердің реңктерін стандарттау үшін жиі қолданылды. Бұл түстердің түстерін зерттеудің басқа ғылыми мақсаттарына "бірінен соң бірі қарама-қайшылықтың әсерін түсіндіру" жатады, яғни адам суретті ұзақ уақыт бойы ақ түске қарсы қараса, сурет алынып тасталғаннан кейін көрерменге сол сурет, бірақ басқа түсте көрінеді. Мұндай стандарттау гүлдердің әртүрлі түрлерін дәл бейнелеу үшін, сондай-ақ ғылыми қауымның басқа да қажеттіліктері үшін маңызды болды. Австриялық энтомолог.

Nikolaus Poda von Neuhaus (October 4, 1723 – April 29, 1798) is best known for his work in the field of entomology in the middle to late 1700s. Born October 4, 1723, in Vienna, Austria, to a noble family of Austrian descent, Nikolaus Poda von Neuhaus studied across his home country for years before working as a professor at multiple universities in both Hungary and Austria until his death on April 29, 1798. Alongside his time as an entomologist, Nikolaus Poda von Neuhaus, also referred to as "Poda", served as a Jesuit priest as well as a mineralogist. Before working as a mathematics professor in Linz, Austria as well as Graz, Austria he joined the Jesuits in 1740. In addition to his contribution to the Museum of Natural History, he took on the role of director of the Graz Observatory where he worked until 1760. Following his time in his home country of Austria, Nikolaus Poda von Neuhaus relocated to Hungary where he taught at the Academy of Mining. Here, Poda worked as a professor for 13 years before returning to his home in Vienna. Shortly after his move to Hungary to work as a professor in 1761, Nikolaus Poda von Neuhaus published his novel Insecta musei Graecensis, where he described several species of insects that had never been known to science before. His contribution to entomological studies includes the discovery and naming of several species of insects, including Sphex hortensis, Sphex disparis, Vespa minima, and Apis minima, all of which were described in his book. While Nikolaus Poda von Neuhaus worked as a professor of mechanics and mathematics at the Academy of Mining in Hungary, he published several papers detailing the intricacies of machines used in local mines, though this information was forbidden by the Hungarian government to be published. The publishing of these documents resulted in Poda's early retirement from the academy of mining. Upon his retirement, he returned to his home country of Austria where he continued to work as a university professor. After his return to Austria, he began working as a professor at the academy of Selmecbánya. During his time as a professor at the academy of Selmecbánya in Austria, Von Neuhaus published a color coded system in conjunction with a fellow professor, Giovanni Antonio Scopoli. This color system would later be used frequently in the field of entomology to standardize hues of colors. Other scientific uses of this color hue wheel include "the elucidation of the effects of successive contrast", or the phenomena wherein an individual observes an image is projected against a white background for an extended amount of time, the image is removed, resulting in the perception by the viewer of the same image, but in a different hue. This sort of standardization would be imperative to accurately depicting different species of flowers as well as other uses for the scientific community. Austrian entomologist