Кіріспе
Саңырауқұлақтың бірнеше түрінің атауы. Көміртек қабықшасы (кейде көміртек қабықшасы деп те жазады) – әр түрлі Ascomycete саңырауқұлақтарын біріктіретін жиынтық атау, оған көптеген туыстар кіреді, көбінесе Cladosporium және Alternaria. Ол өсімдіктер мен олардың жемістерінде, сондай-ақ қоршаған ортадағы заттарда, мысалы, қоршаулар, бақша жиһаздары, тастар және тіпті көліктерде өседі. Саңырауқұлақ өсімдік немесе жеміс-жидек бөліп шығаратын қантты шырыштан немесе шырынды жәндіктерден, немесе өсімдікке шаңқан шырын сорғыштардан пайда көреді. Көміртек қабықшасы өзі өсімдікке көп зиян келтірмейді. Емдеуді жәндіктердің шаңуымен бірге жүргізу қажет.
Sooty mold (also spelled sooty mould) is a collective term for different Ascomycete fungi, which includes many genera, commonly Cladosporium and Alternaria. It grows on plants and their fruit, but also environmental objects, like fences, garden furniture, stones, and even cars. The mold benefits from either a sugary exudate produced by the plant or fruit, or honeydew secreting insects or sap suckers the plant may be infested by. Sooty mold itself does little if any harm to the plant. Treatment is indicated when the mold is combined with insect infestation.
Сипаттама
Қара күйе - бірнеше түрлі саңырауқұлақтарды біріктіретін, өзін-өзі сипаттайтын жиынтық термин; ол өсімдіктер мен олардың жемістеріне, сондай-ақ қоршаған ортадағы заттарға жабысатын қара, ұнтақты жабын.
Биология
Түрлі түрлердің экологиясы, олардың өзара әрекеттесуі және қожайынмен байланысы жеткілікті зерттелмеген. Екі түрлі ортада сынақтар жүргізу кезінде, жеміс патогені Colletotrichum fioriniae-нің өсуін тежейтін Microcyclospora tardicrescens кездейсоқ байқалды, бұл M. tardicrescens және C. fioriniae арасындағы өзара әрекеттесудің белсенді компоненттері ретінде трихотеколон ацетаты мен оның (S) 7 гидрокси туындысын анықтады. Көбінесе кездесетін қара күйе саңырауқұлақтарының тұқымдары: Aethaloderma, Capnodium, Cladosporium, Euantennaria, Scorias және Trichomerium. Қара күйе пайда болуына себеп болатын басқа тұқымдар: Alternaria, Cladosporium, Aureobasidium, Antennariella, Limacinula, Scorias, Meliola және Capnodium. Қара күйе, әсіресе қантты шырыш бөлетін өсімдіктерде жақсы өседі, егер олар балшық шығаратын жәндіктерге, мысалы, құрттарға, қалқаншаларға және ақ шыбындарға немесе қожайын өсімдігінен шырын соратын жәндіктерге шағылысатын болса.
Көбінесе зардап шеккен өсімдіктер
Саздық көбелек азалия, гардения, камелия, крепе-мирт, мангифера және лавр сияқты сәндік өсімдіктердің жапырақтарында жиі кездеседі. Карука Meliola juttingii туғызған саздық көбелектен зардап шегеді. Пекан немесе гикори ағаштарының астындағы өсімдіктер саздық көбелекке ерекше сезімтал, себебі осы ағаштарда бал шырыны бөліп шығаратын жәндіктер көптеп қоныстанады. Бал шырыны жанындағы және төменгі қабаттағы өсімдіктерге тамшылап түседі. Кейде цитрус өсімдіктерінен тәтті, жабысқақ сөл шығып, олардың үстінде саздық көбелек өседі.
Тиімділігі
Бұл саңырауқұлақ өсімдікке көп зиян келтірмейді, ол тек күн сәулесін бөгеп қояды, және өте сирек жағдайларда ғана өсімдіктің өсуін тежеп, жапырақтарын сарғайтады. Осылайша, қара күйе саңырауқұлағы бақта көрініс мәселесі болып табылады, себебі ол жағымсыз көрінеді және бірнеше күн немесе апта ішінде өсімдіктің көп бөлігін жауып тастай алады.
Бақылау
Химиялық емес бақылаудың ең қарапайым түрі – зақымдалған өсімдік бөліктерін жылы сумен және сабынмен, инсектицидтік сабынмен немесе ыдыс жуатын сабынмен (бір галлон суға бір ас қасық есебімен) сүртіп жуу; күшті сабындар немесе жуғыш заттар өсімдікке зиян келтіруі мүмкін. Өсімдік үлкен болса, оны шашыратуға болады, бірақ физикалық жолмен алып тастаумен бірге қолданғанда одан әлдеқайда тиімді. Сабын біраз уақытқа сіңгеннен кейін, қара шүберек шланг немесе сумен жуылады. Қара шүберек қайтадан өседі, егер оның өсуіне себеп болған мәселе шешілмесе. Қара шүберектің өзін химиялық жолмен бақылау қажет емес. Егер шырын сорғыш зиянкестер балшықтың пайда болуына жауапты болса, бірнеше нұсқа бар:
Нейм майының қосылыстарын қолдану, ол – органикалық, кең спектрлі пестицид, инсектицид, фунгицид және митицид. Ол кенелер мен ақ құрт, құрт, шашақ және майлы құрттар сияқты жәндіктерді, сондай-ақ қара дақ, тобық, шілпе және қабық сияқты қосымша саңырауқұлақ ауруларын бақылайды. Нейм майын үй ішінде және сыртында өсірілетін өсімдіктерге, гүлдерге, көкөністерге, ағаштарға, бұталарға және жемістерге қолдануға болады. Нейм майы биоразлагаюшы және сүтқоректілерге, құстарға, араларға, құрттарға немесе пайдалы жәндіктерге зиянды емес екені көрсетілген. Ауыр жағдайларда ацефат (ортен), малатион немесе диазинон сияқты органофосфатты синтетикалық инсектицидтерді қолдануға болады, бірақ рұқсат етілген дақылдар мен жинауға дейін күту қажетті күндердің санын этикеткадан оқып алыңыз.