Кіріспе
Лилой, ресми түрде Лилой муниципалитеті (; Субанен: Benwa Liloy; Чавакано: Municipalidad de Liloy; ), Филиппиннің Замбоанга-дель-Норте провинциясындағы 3-ші сыныпты муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша, оның халқы 42 213 адамды құрайды. Лилой негізінен ауыл шаруашылығымен айналысатын қауымдастық, оның экономикасы көбінесе жүгері, күріш, кокос жаңғағы, жержаңғақ және тамыр егістері сияқты егін өнімдеріне негізделген. Ол "Замбоанга-дель-Норте облысының жержаңғақ астанасы" ретінде танымал.
Liloy, officially the Municipality of Liloy (; Subanen: Benwa Liloy; Chavacano: Municipalidad de Liloy; ), is a 3rd class municipality in the province of Zamboanga del Norte, Philippines. According to the 2020 census, it has a population of 42,213 people. Liloy is mainly an agricultural community with an economy that relies mostly on crop production such as corn, rice, coconuts, peanuts, and root crops. It is known as the "Peanut Capital of Zamboanga del Norte".
Тарих
Муниципалдық құзыретіне дейін Лилой бұрынғы Замбоанга провинциясындағы Синдаган муниципалитетінің бір бөлігі болған. Ол сол жылдың 16 желтоқсанында іске қосылды. Кейіннен Лилой екі жеке муниципалитет құрылғанда аумағының үлкен бөлігін жоғалтты. 1978 жылы бекітілген Батас Памбанса Блг. 14 заңымен жеті барангай бөлініп, Тампилисан муниципалитеті құрылды.
География
Лилойдың жалпы ауданы – , оның 78%-ы кокос, жүгері, күріш, түйіндік дақылдар және кейбір каучук ағаштары егілген ауыл шаруашылығы жерлері. Муниципалдық бағалаушы кеңсесінің мәліметтеріне сәйкес, муниципалитет аумағының 22%-ы алпыс бес (65) тұрғын үй учаскесін, тоғыз (9) сауда учаскесін, Барангай Тиман және Санта-Круз аудандарында он (10) өнеркәсіп учаскесін, елу (50) институционалдық жер учаскесін, мемлекеттік мектептерге арналған жерді және 860 гектар кеме тоқтау орнын құрайды. Сонымен қатар, муниципалитеттің әртүрлі барагайлары арқылы өтетін қоғамдық тас жолдар мен жолдар үшін ашық аумақтар да бар. Лилой Замбоанга түбегінің солтүстік-батыс жағында орналасқан, солтүстігінен Сулу теңізімен, оңтүстігінен Тампилисан муниципалитетімен, шығысынан Салуг муниципалитетімен және батысынан Лабасон муниципалитетімен шектеседі.
Туризм
Туризм негізінен Батаваг, Баниган, Санта-Крус, Тиман және Пунта барангайларындағы жағалау бойындағы дамып келе жатқан аймақтарға шоғырланған, ақ құмды жағажайлар мен коралдарға қызмет көрсетеді. Барангай-Байбай қаланың сауда және коммерция орталығы болып табылады және сауда, өнеркәсіп, білім беру және коммерция салаларында қарқынды дамып келеді. Құрылысы жүріп жатқан екі қабатты, эскалаторы бар базар облыстағы алғашқы болады.
Үкімет
Лилой қаласын мэр, вице-мэр және сегіз кеңесші басқарады. Әрбір лауазым иесі үш жылдық мерзімге халықтың сайлауы арқылы тағайындалады. Аумақтық кеңестер қауымдастығының төрағасы және Жастар кеңесі федерациясының президенті де қалалық кеңес құрамына кіреді. Қазіргі уақытта муниципалитет мэрі - Роберто Л. Уй, ал вице-мэр - Джон Момар Т. Инсонг.
Қалалық зал
Муниципалдық зал – 1950 жылдардың соңында салынған екі қабатты Батангас стиліндегі ғимарат; 1987 жылы күрделі жөндеуден өткен. Бір қабатты қосымша муниципалдық ғимарат 1965 жылы салынды, ал кейін 1990 жылы жөнделді.
Көлік
Лилойға Диполог қаласынан Ұлттық тас жол арқылы құрлықпен жүру арқылы жетуге болады. Тас жол жағалауға параллель, ал Лилойдан түйеқұйрық аралдың шетіндегі Замбоанга қаласына дейінгі қашықтық – .
Лилой әуежайы
Лилой әуежайы – Лилой ауданына қызмет ететін әуежай. Ол Әуе көлігі басқармасымен бекітілген, қоректендіруші әуежай ретінде жіктеледі және Филиппиннің Азаматтық авиация органының қарауында. Провинциядағы үш ішкі әуежайдың бірі, Коммунал ауылында орналасқан. Алғаш рет 1950 жылы мэр Аквилино Бомедиано ағаның басшылығымен салынды. Лилой әуежайының алғашқы басшысы – филиппин-американдық азамат Тони Макиас. 1960-1970 жылдар аралығында үш 12 орындық PAL ұшағы Диполог, Себу және Давао сияқты ішкі бағыттарға рейстер жасады. Оның пайдалануға жарамды ұшу-қону жолағының ұзындығы ... метрді құрайды. Лилой әуежайының қазіргі басшысы – Эдвардо Толедо. Әдетте, әуежайға жеке және мемлекеттік чартерлік ұшақтар мен тікұшақтар қонады.
Current OIC of Liloy Airport is Edwardo Toledo. Private and government charter planes and choppers usually land at the airport.