Кіріспе
1922 жылы Фред Нибло түсірген фильм. "Қан мен құм" – Paramount Pictures компаниясының өндірісімен, Фред Нибло режиссерлік етіп, Рудольф Валентино, Лила Ли және Нита Нальди бас рөлдерде ойнаған 1922 жылғы американдық үнсіз драмалық фильм. Ол Висенте Бласко Ибанес жазған 1908 жылғы испандық "Сангре и арена" ("Қан мен құм") романы және одан бейімделген Томас Кушингтің "Қан мен құм" пьесасы негізінде түсірілген.
Blood and Sand is a 1922 American silent drama film produced by Paramount Pictures, directed by Fred Niblo and starring Rudolph Valentino, Lila Lee, and Nita Naldi. It was based on the 1908 Spanish novel Sangre y arena (Blood and Sand) by Vicente Blasco Ibáñez and the play Blood and Sand by Thomas Cushing which was adapted from Ibáñez's novel.
Сюжет
Кедей ауылда туған Хуан Галлардо (Валентино) Испанияның ең үздік матадорларының біріне айналады. Ол бала кезінен танысқан сұлу және ізгі Карменмен (Ли) үйленеді, бірақ атақ-даңқ пен байлыққа қол жеткізгеннен кейін, ол бай, азғырушы жесір Дона Сольге (Нальди) тартылады. Олар садо-мазохистік белгілері бар қызу романға кіріседі, бірақ Хуан Карменге сатқындық жасағаны үшін өзін кінәлі сезініп, өзін Донья Солдан босатуға тырысады. Қарсылық көргеніне ашуланып, ол Кармен мен Хуанның анасына олардың қарым-қатынасын ашып, оның некесін бұзады. Жағдайы нашарлай түскен Хуан аренада алаңсыз болып кетеді. Ақырында ол бұқа күресінде өлтіріледі, бірақ ол өлер алдында Карменмен татуласуға тырысады. Сондай-ақ, жергілікті заңсыз адамның мансабы ауыл философы арқылы Хуанның бүкіл фильмінде қатар жүретін қосалқы сюжеті бар: Хуанның бұқа аренасында өлімге ұшырауы заңсыз адамды полиция атып өлтіргеннен кейін бірнеше сәтте болады.
Өндіріс жазбалары
Фильмді Famous Players–Lasky Corporation және Paramount Pictures өндірді, ал Paramount компаниясы таратумен айналысты. Валентиноны ашқан деп саналатын Джун Матис романды экранға бейімдеді. Дороти Арзнер фильмнің монтажшысы болды. Кейіннен бірінші әйел режиссерлердің қатарына кірген Арзнер, Валентиноның ірі жоспарларымен араластырылған Мадридте түсірілген бұқа күресінің кадрларын пайдаланды. Фильмдегі жұмысы оның епті монтажшы ретіндегі беделін нығайтты, сондай-ақ оның тәсілдері Paramount-қа қаржыны үнемдеуге көмектесті. Кейін ол фильмде жұмыс істеудің өзінің "жеке тұлға ретінде біршама танылуға бастаған алғашқы қадамы" болғанын айтты.
Қабылдау
"Қан мен құм" 1922 жылғы 22 тамызда Лос-Анджелестегі Риалто театрында тұңғыш рет көрсетілді. Фильм кассада жоғары табыс әкелді және 1922 жылғы ең табысты фильмдердің бірі болды. Бұл фильм, "Шейх" және "Апокалипсис төрт аттысы" (1921) фильмдерімен бірге Валентиноның жұлдыз ретінде танылуына септігін тигізді және оның мансабындағы ең сәтті туындыларының біріне айналды. Мэри Пикфорд Валентиноның ойыны туралы: "Менің пікірімше, бұл оның жасаған ең жақсы жұмысы, сондай-ақ Мистер Ниблоның ең керемет фильмдерінің бірі. Мен екінші рет көріп, бірінші көруден де әлдеқайда әсерленген фильмдердің санатындағы санаулы туындылардың бірі – осы".
Басқа бейімделулер
1916 жылы "Қан мен құмның" алғашқы нұсқасы шықты, және оны Бласко Ибаньес өзі, Макс Андренің көмегімен түсірді. Бұл алғашқы нұсқа 1998 жылы Испаниядағы Filmoteca de la Generalitat Valenciana (Валенсияның Бас дирекциясының кинотегі) қалпына келтірді. "Қан мен құм" екі рет қайта түсірілді; 1941 жылғы нұсқаның режиссері Рубен Мамулиан, ал басты рөлдерде Тайрон Пауэр, Линда Дарнелл және Рита Хейворт ойнады. 1989 жылғы испандық қайта түсірілімінің режиссері Хавьер Элорита, ал рөлдерде Крис Райделл, Шарон Стоун және Ана Торрент болды.
Танымал мәдениетте
Фильм аңызға айналған футболшы Джонни "Қан" МакНаллидің лақап атының шығу қайнағы болды. Ол колледждегі оқуға қатысу мүмкіндігін сақтау үшін кәсіби ойынға жалған есіммен қатысты. Бір күні ол досымен бірге "Қан мен құм" фильмі көрсетіліп жатқан театрдың алдынан өтіп бара жатқан еді. Содан кейін МакНалли досына: "Міне, сонда! Сен "Құм" бол, ал мен "Қан" болайын" деді. "Қан мен құм" фильмі Стен Лорелдің "Бұз және құм" (1922) фильмінде пародияланды. Бұл фильмде Лорел Рюбарб Вазелино рөлін сомдады. Уилл Роджерс та Хэл Роучтың "Big Moments From Little Pictures" (1924) қысқаметражды фильмінде "Қан мен құм" фильмін пародиялады. Фильм, "Қан мен құм" деп аталатын, құрғақ замандағы танымал коктейльдің атына айналды.