Кіріспе

Американдық саясаткер Дэниел Вебстер Тернер (17 наурыз 1877 – 15 сәуір 1969) – американдық республикалық саясаткер, 1931 жылдан 1933 жылға дейін Айова штатының 25-ші губернаторы қызметін атқарды.

Өмірбаян

Дэниел Вебстер Тернер, белгілі антебеллум сенаторы мен шешеннің құрметіне аталған, Айова штатының Корнинг қаласының жанындағы фермада дүниеге келді. Бала кезінде ол шаруашылық жұмыстарын атқарды және әкесінің, азамат соғысының ардагерінің иеленген жалпы дүкенінде кеңсе қызметкері болып жұмыс істеді. 1898 жылы Корнинг академиясын бітірген соң, ол әскерге қатысып, испан-американ соғысы кезінде Филиппин аралдарында қызмет етті. Ол дивизиялық чемпионаттарда бокспен айналысып, жеңіске жетті, бірақ қалыпты бет пішініне айналған мұрны сынды. Соғыстан оралғаннан кейін Ұлттық гвардияға қосылып, майор шеніне дейін көтерілді. 1903 жылы, 26 жасында, Айова штатының сенатына сайланды. Оның саяси белсенділігі мен боксшының мұрны баспасөзді оны «Күрескен Дэн Тернер» деп атауға итермеледі. «Дала популизмі» дәуірінде, Орта Батыс радикализм ошағы болған кезде, Республикалық партияның прогрессивті қанатының өкілі ретінде Тернер көптеген реформаларды қолдады. 1912 жылы Республикалық штатының съезінде сөйлеген сөзінде ол монополияға қарсы заңды қорғады және АҚШ сенаторларын тікелей сайлауды, мүлік салығынан гөрі табыс және корпоративтік салықтарды теңдіктірек деп, жемқорлыққа тосқауыл қоюды талап етті, «Біз партиямыздан республикашыл болып көрінетін, ынтасыз плутократтар мен тойған жемқорларды тазартуымыз керек» деді. 1931 жылы штат губернаторы болып сайланған ол инаугурациялық сөзінде лоббистерді сынап, әділ округтерді, балалардың әл-ауқатын жақсарту шараларын және мемлекеттік табиғатты қорғау комиссиясын құруды талап етті:

«Кәсіби лоббистер адал адамдардың арасынан қуылмалы. Олар біз ұсынатын халықтың әл-ауқатымен қызығушылық танытпайды».

«Біздің өзендер жеке кәсіпорындар мен муниципалитеттердің қалдықтарын қабылдап, тез арада ашық канализацияға айналып барады. Біз бұл тәжірибені тоқтатуымыз керек».

Ұлы депрессияның алдында 1920 жылдары ауыл шаруашылығы экономикасы құлдырап, көптеген банктер жабылды. Тернер, «Жабайы есек баласы» және 1928 жылғы Республикалық ұлттық конвенциядағы төрт спикердің бірі ретінде, партияны шаруаларға көмек көрсетуге шақырды. Ол 1930 жылдары президент Гувердің алдында осы мәселені шешу үшін екі рет Вашингтонға барып, нәтижеге қол жеткізе алмады.

Губернаторлық және сиыр соғысы

Тернер 1931 жылы Айова штатындағы сиыр соғысында шешуші рөл атқарды. Халықты ірі қараның туберкулезінен сақтау үшін штат заңымен сүтті сиырлар тексеріліп, ауру жануарлар жойылды. Айова штатының шаруалары күдік пен ашумен қарсы шықты. Олардың бір бөлігі Типтон қаласының жанында жиналып, тексерулерге кедергі келтірмек болып, соның салдарынан қақтығысқа ұшырады. Губернатор Тернер Айова Ұлттық гвардиясын шақырып, тәртіп орнатты. Бұл әрекет оған көптеген шаруалардың наразылығын тудырды және 1932 жылы демократ Клайд Л. Херрингке қарсы сайлауда жеңіліске ұшырауына себеп болуы мүмкін. Алайда, бұл Рузвельт басшылығымен демократтардың жеңіске жеткен жылы болды, сол кезде республикашылар бүкіл ел бойынша биліктен қуылды.

Кейінгі жылдар

1934 жылы Айова штатының губернаторы лауазымына қайта қатысқан Тернер Херрингтен екінші рет жеңілді. Ол қайтадан сайлауға түспеді, бірақ саясатта белсенді болып қала берді. 1952 жылғы президенттік сайлауда ол республикашыл Дуайт Эйзенхауэрді қолдады, бірақ президентпен болған кездесу фермерлік мәселелер бойынша көңілін қалдырды. 1956 жылғы сайлауда ол партиялық шекараны бұзып, демократ Адлай Стивенсонды президенттікке қолдады. 78 жасында да фермерлердің мүддесін қорғай берді, Ұлттық фермерлер ұйымын құруға белсенді қатысты, Томас Джефферсонды еске түсіріп, "біздің елдің тірегі болған" қарапайым фермерді айтты.

Өмірінің соңында, Испан-американ соғысындағы өзінің рөлін еске түсіріп, Тернер: "Маған Спрингфилд мылтығын берді. Оны атуды ешқашан үйренбесем жақсы еді. Біз бостандық үшін соғысып жатырмыз деді, бірақ бұл қатыгездік, қатыгездік еді" деді. Ол 92 жасында Корнинг қаласында қайтыс болды және Уолнат Гроув зиратында жерленді.

Атақты туыстары

"Toad The Wet Sprocket" тобының әнші-күйшісі Глен Филлипс – Gov. Тернердің шөбересінің немересі.