Дональд Дактің «Математика әлемінде» мультфильмі: 1959 жылғы Disney туындысы, математиканы қызықты түсіндіреді. Білім беру мақсатында мектептерде көрсетілген.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1959 жылғы Дональд Дақтың мультфильмі
1959 Donald Duck cartoon
«Дональд Матмагик Лендте» – Уолт Дисней Продакшнс компаниясының өндірісіндегі, Дональд Дақтың басты рөлде ойнаған американдық анимациялық фильм. Фильмді Хамильтон Луске режиссерлік еткен (Волфганг Рейтерман, Лес Кларк және Джошуа Медор эпизодтар режиссерлері ретінде тартылған), ал 1959 жылдың 26 маусымында көрсетілімге шықты. Ол 32-ші «Оскар» сыйлықтарында «Үздік деректі фильм» номинациясына ие болды және 1960-шы жылдар мен одан кейінгі американдық мектептерде кеңінен қолданылған оқу фильміне айналды.
Donald in Mathmagic Land is an American live action animated featurette produced by Walt Disney Productions and featuring Donald Duck. The short was directed by Hamilton Luske (with Wolfgang Reitherman, Les Clark, and Joshua Meador as sequence directors) and was released on June 26, 1959. It was nominated for an Academy Award for Best Documentary (Short Subject) at the 32nd Academy Awards, and became a widely viewed educational film in American schools of the 1960s and beyond.
1: Өте таңғажайып
Фильм Дональд Дақтың аңшылық мылтығын ұстап, Mathmagic Land-ке кіргенін білу үшін есіктен өтуімен басталады. Бұл "өте ерекше" қиял-ғажайып елде квадрат түбірі бар ағаштар, сандар ағып жатқан өзен және крестики-нолики ойнайтын жүріп жүретін қарындаш бар. Геометриялық құс пи санының алғашқы 15 цифрын (демеуге жақын) жатқа айтады. Дональд көп ұзамай "математиканың керемет әлемі" арқылы оны жетекке алатын көрінбейтін "Шынайы Ойындар Рухының" (Пол Фриз) дауысын естиді.
The film begins with Donald Duck, holding a hunting rifle, passing through a doorway to find that he has entered Mathmagic Land. This "mighty strange" fantasy land contains trees with square roots, a stream flowing with numbers, and a walking pencil that plays tic tac toe. A geometric bird recites (almost perfectly) the first 15 digits of pi. Donald soon hears the voice of the unseen "True Spirit of Adventure" (Paul Frees), who will guide him on his journey through "the wonderland of mathematics".
2: Пифагор дәуірі
Дональд бастапқыда Mathmagic Land-ті зерттеуге қызығушылық танытпайды, математиканың тек "ақылдыларға" арналған деп ойлайды. Бірақ "Жан" математика мен музыканың байланысы бар екенін айтқанда Дональдтың қызығушылығы оянады. Алдымен Дональд октавалар мен ішек ұзындығы арасындағы қатынасты ашады, осы қатынас қазіргі музыкалық шкаланың негізін қалайды. Содан кейін Дональд өзін ежелгі Грецияда табады, онда Пифагор және оның замандастары осы қатынастарды жасайды. Пифагор (арфада), флейташы және контрабасшы "джем сессиясын" өткізеді, ал Дональд бірнеше сәттен кейін вазаны бонго барабаны ретінде пайдаланып қосылады. Жан түсіндіргендей, Пифагордың математикалық жаңалығы бүгінгі музыканың негізі, ал "ақылдылар" болмаса музыка тумас еді. Бұл бөлім джаз бен классикалық музыка орындайтын музыканттардың тікелей көрсетілімімен аяқталады, ал Пифагордың достары жоғалып кетеді.
Donald is initially not interested in exploring Mathmagic Land, believing that math is just for "eggheads". When "Mr. Spirit" suggests a connection between math and music, though, Donald is intrigued. First, Donald discovers the relationships between octaves and string length which develop the musical scale of today. Next, Donald finds himself in ancient Greece, where Pythagoras and his contemporaries are discovering these same relationships. Pythagoras (on the harp), a flute player, and a double bass player hold a "jam session" which Donald joins after a few moments using a vase as a bongo drum. Pythagoras' mathematical discoveries are, as the Spirit explains, the basis of today's music, and that music would not exist without "eggheads". The segment ends with a sequence of live action musicians playing both jazz and classical music and Pythagoras' pals fading away.
3: Алтын төртбұрышты
Пифагормен қош қол тиыстырғаннан кейін, ол бірден жоғалып кетеді, ал Дональд қолында пинтаграмманы, құпия Пифагор қоғамының белгісін табады. Рух одан кейін Дональдқа құпия алтын пропорция пентаграммада қалай көрінетінін көрсетеді. Содан соң пентаграмма алтын тіктөртбұрыштарды көптеген рет салудың үлгісін қамтиды екені көрсетіледі. Рухтың сөзіне қарағанда, алтын тіктөртбұрыш ежелгі және қазіргі мәдениеттерге сан алуан жолдармен әсер еткен. Дональд одан кейін алтын тіктөртбұрыштың Парфенон және Нотр-Дам соборы сияқты көптеген ежелгі ғимараттарда қалай пайда болатынын біледі. Мона Лиза сияқты картиналар мен Венера де Мило сияқты түрлі мүсіндерде бірнеше алтын тіктөртбұрыштар кездеседі. Алтын тіктөртбұрыштың қолданылуы Нью-Йорктегі Біріккен Ұлттар Ұйымы ғимараты сияқты заманауи архитектурада да байқалады. Қазіргі заманғы суретшілер де алтын тіктөртбұрыштардың құдіретін қайтадан ашты.
After shaking hands with Pythagoras, who then vanishes, Donald finds on his hand a pentagram, the symbol of the secret Pythagorean society. The Spirit then shows Donald how the mysterious golden section appears in the pentagram. Next, the pentagram is shown to contain the pattern for constructing golden rectangles many times over. According to the Spirit, the golden rectangle has influenced both ancient and modern cultures in many ways. Donald then learns how the golden rectangle appears in many ancient buildings, such as the Parthenon and the Notre Dame cathedral. Paintings such as the Mona Lisa and various sculptures such as the Venus de Milo contain several golden rectangles. The use of the golden rectangle is found in modern architecture, such as the United Nations building in New York City. Modern painters have also rediscovered the magic of the golden rectangles.
4: Табиғаттағы математикалық формалар
Рух Дональдқа алтын тіктөртбұрыш пен пентаграмманың адам денесімен және тиісінше табиғатпен қалай байланысты екенін көрсетеді. Адам денесі алтын бөліктің "идеалды пропорцияларын" қамтиды; Дональд, Рухтың кеңесін дұрыс түсінбеуден, өзінің денесін осындай пропорцияға келтіруге тырысады, бірақ оның әрекеттері нәтижесіз аяқталады; ол "бесбұрышқа сығылып қалады". Пентаграмма мен бесбұрыш көптеген гүлдер мен жануарларда, мысалы, петунияда, жұлдызжасмында, теңіз жұлдызында, балауыз гүлінде кездесетіні көрсетіледі, ал наутилус қабығының ішкі жағын пайдалана отырып, Рух алтын бөліктің керемет пропорциялары табиғаттың өрнектерінің спиральдерінде жиі кездесетінін түсіндіреді, сондай-ақ Пифагордың сөздерін келтіреді: "Барлық нәрсе санға және математикалық пішінге сәйкес реттелген".
The Spirit shows Donald how the golden rectangle and pentagram are related to the human body and nature, respectively. The human body contains the "ideal proportions" of the golden section; Donald, overinterpreting the Spirit's advice, tries to make his own body fit such a proportion, but his efforts are to no avail; he ends up "all pent up in a pentagon". The pentagram and pentagon are then shown to be found in many flowers and animals, such as the petunia, the star jasmine, the starfish, the waxflower, and with the help of the inside of a nautilus shell, the Spirit explains that the magic proportions of the golden section are often found in the spirals of nature's designs, quoting Pythagoras: "Everything is arranged according to number and mathematical shape."
5: Ойындағы математика
Дональд математиканың табиғатқа, сәулетке және музыкаға ғана емес, сонымен қатар геометриялық беттерде ойналатын шахмат, бейсбол, американдық футбол, баскетбол, хопскотч және үш допты бильярд сияқты ойындарға да қатысты екенін біледі. Дональд тіпті Tiddlywinks ойынын ұсынады, бірақ Рух осы мүмкіндікті қарастырмайды. Льюис Кэрроллдың 1871 жылғы "Көзілдіріктен арғы жаққа" ромасының тақырыптары шахмат көрінісінде шашырап жатыр; Кэрролл өзі жазушы да, математик те болған. Тірі актердің сөйлемейтін ролі көрсетілген, бильярдтың кеңейтілген көрінісі ойынның "алмаз жүйесіндегі" есептеулерді көрсетеді, және Дональд ақырында есептеулерді қалай жасау керектігін үйренеді, бірақ өзіне қиындық тудырып, бір соққымен он допты ұрады.
Donald then learns that mathematics applies not only to nature, architecture, and music, but also to games that are played on geometrical surfaces, including chess, baseball, American football, basketball, hopscotch, and three cushion billiard. Donald even volunteers the game Tiddlywinks, but the Spirit does not pursue this option. Themes of Lewis Carroll's 1871 novel Through the Looking Glass are scattered throughout the chess scene; Carroll himself was both a writer and a mathematician. The extended billiards scene, which features a non speaking live actor, shows the calculations involved in the game's "diamond system", and Donald finally learns how to do the calculations, though he ends up making it tough for himself, spectacularly hitting ten cushions in a single shot nonetheless.
6: Математикалық ойлау
Содан кейін Рух Дональдтан ойын ойнауды сұрайды, бірақ ол Дональдтың санасының "Ескірген ойлар", "Жаңсақтық", "Қате түсініктер", "Халқымдық сенімдер" және "Сан-саққабыл" сияқты нәрселермен тым толы екенін байқайды. Ойынды тазартқаннан кейін, Дональд санасында шеңбер мен үшбұрышпен ойнайды, оларды айналдырып, сәйкесінше шар мен конусқа айналдырады, содан кейін дөңгелек, пойыз, үлкейту әйнегі, бұрғы, серіппе, перне және телескоп сияқты пайдалы өнертабыстарды жасайды. Дональд пентаграммалардың бірін-біріне шексіз салып суретілетінін ашады. Сондықтан, сандар шексіздік туралы ойлауға мүмкіндік береді. Рух ғылыми білім мен технологиялық прогрестің шексіз екенін және болашақтың кілттері математикада екенін мәлімдейді. Фильмнің соңында Дональд математиканың құндылығын түсінеді және бағалайды. Фильм Галилео Галилейдің мына сөзімен аяқталады: "Математика – Құдай әлемді жазған әріптер."
The Spirit then asks Donald to play a mental game, but he finds Donald's mind to be too cluttered with "Antiquated Ideas", "Bungling", "False Concepts", "Superstitions", and "Confusion". After some mental house cleaning, Donald plays with a circle and a triangle in his mind, he spins them to make them respectively into a sphere and a cone, and then he discovers useful inventions such as the wheel, train, magnifying glass, drill, spring, propeller, and telescope. Donald then discovers that pentagrams can be drawn inside each other indefinitely. Therefore, numbers provide an avenue to consider the infinite. The Spirit states that scientific knowledge and technological advances are unlimited, and the key to unlocking the doors of the future is mathematics. By the end of the film, Donald understands and appreciates the value of mathematics. The film closes with a quotation from Galileo Galilei: "Mathematics is the alphabet with which God has written the universe."
Өндіріс
Фильмді Гамильтон Луске режиссерлік етті. Оған Дисней суретшілері Джон Хенч пен Арт Райли, дауыс актері Пол Фрис және Диснейдің ғарыш шоуларында жұмыс істеген ғылыми сарапшы Хайнц Хабер қатысты. Ол «Дарби О’Гилл және Кішкентай адамдар» фильмімен бірге көрсетілді. 1959 жылы фильм «Оскар» сыйлығына (үздік қысқа метражды деректі фильм) ие болды. 1961 жылы, шыққаннан кейін екі жыл өткен соң, ол Уолт Диснейдің ғажайып түсті әлемінің алғашқы бағдарламасының бөлігі ретінде, Людвиг фон Дрейктің кіріспесімен көрсетілді. Фильм мектептерге таратылып, Дисней жасаған ең танымал оқу фильмдерінің біріне айналды. Уолт Диснейдің өзі былай деді: «Мультфильм – қызығушылықты оятуға арналған керемет құрал. Біз жақында математиканы фильмде түсіндіріп, осылайша осы маңызды пәнге адамдардың қызығушылығын арттырдық».
The film was directed by Hamilton Luske. Contributors included Disney artists John Hench and Art Riley, voice talent Paul Frees, and scientific expert Heinz Haber, who had worked on the Disney space shows. It was released on a bill with Darby O'Gill and the Little People. In 1959, it was nominated for an Academy Award for (Best Documentary – Short Subjects). In 1961, two years after its release, it was shown as part of the first program of Walt Disney's Wonderful World of Color with an introduction by Ludwig Von Drake. The film was made available to schools and became one of the most popular educational films ever made by Disney. As Walt Disney himself explained: "The cartoon is a good medium to stimulate interest. We have recently explained mathematics in a film and in that way excited public interest in this very important subject."
Басқа медиада
Комикстерге бейімделу жасалды, сценарийін Дон Р. Кристенсен жазды, суреттемесін Тони Стробл, ал сызықтарын Стив Стир салған. Бұл нұсқа түпнұсқа фильмнен кейбір тұрғылары бойынша өзгешеленеді, Дональдтың Математикалық Жерге саяхатына толыққанды түсінік береді. "House of Mouse" эпизодының "Gone Goofy" бөлімінің соңында Mathmagic Land жарнамасы көрсетіледі. 2023 жылғы "Тед Лассо" сериалының "Күнбағыстар" эпизодында Лассо психоделикалық есірткі деп ойлаған заттарды қолданады және үшбұрыштардың геометриясы туралы көріністер көреді. Анимациялық көріністер стилі "Математикалық Жердегі" Дональдқа ұқсас, сондай-ақ Лассо Әңгімедегі Шынайы Рухтың (Кори Бертон дауысы) үшбұрыштың маңыздылығын түсіндіретін дауысын естиді.
A comic book adaptation was made, scripted by Don R. Christensen, pencilled by Tony Strobl, and inked by Steve Steere. This version differs in some ways from the original film version, providing a better context for Donald's excursion into Mathmagic Land. The House of Mouse episode "Gone Goofy" features an advertisement for Mathmagic Land at the end. In the 2023 Ted Lasso episode "Sunflowers", Lasso consumes what he believes to be psychedelic drugs and begins to hallucinate about the geometry of triangles. The style of animated hallucination sequence is visually similar to that of Donald in Mathmagic Land, and Lasso also hears the voice of The True Spirit of Adventure (voiced by Corey Burton) explaining the significance of the triangle.