Кіріспе

Жаңа фотолитографиялық техникалар

Жаңа буын литографиясы немесе NGL – интегралды схемаларды өндіруде қолданылатын, қазіргі технологияларды алмастыруға бағытталған литографиялық технологияларды сипаттау үшін пайдаланылатын термин. Мур заңының ықпалымен жартылай өткізгіш өндірісінде чиптердің мөлшері мен маңызды өлшемдерінің азаюы жалғасуда. Бұл термин қазіргі заманғы техникадан қысқа толқын ұзындығына ие жарық немесе сәуле түрін қолданатын кез келген литографиялық әдіске қолданылады, мысалы, рентгендік литография, электрондық сәулелі литография, фокустық иондық сәулелі литография және нанобедерлік литография. Бұл термин сондай-ақ қолданыстағы жарық толқын ұзындығынан жоғары ажыратымдылықты ерекшеліктерді алуға мүмкіндік беретін әдістерді сипаттау үшін де қолданылады. Көптеген технологиялар, бір кезде «жаңа буын» деп аталған, коммерциялық өндіріске енді, ал ашық ауадағы фотолитография, қолмен салынған фотомаскалар арқылы көрінетін жарықпен, оптикалық жақындық түзету, кері литография технологиясы, осьтен тыс жарықтандыру, фазалық ығысу маскалары, екі рет бедерлеу және көп рет бедерлеуді пайдалана отырып, терең ультракөк сәулелі литографияға дейін бірте-бірте жетті. 2010 жылдардың соңында мұндай әдістердің үйлесімі 193 нм толқын ұзындығы бар ArF эксимер лазерін қолдана отырып, 14 нм, 10 нм және 7 нм процестерінде 20 нм шамасындағы ерекшеліктерге қол жеткізе алды, бірақ бұл өңдеу қадамдарын және тиісінше, шығындарды арттырудың есебінен болды. 13,5 нм экстремалды ультракөк (EUV) литографиясы, ұзақ уақыт бойы жаңа буын литографиясының басты үміткері саналған, 2018 жылы коммерциялық жаппай өндіріске кіре бастады. 2021 жылдан бастап Samsung және TSMC EUV литографиясын өндірістік желілеріне кезең-кезеңмен енгізіп келеді, өйткені бірнеше өңдеу қадамдарын бір EUV қадамымен алмастыру экономикалық тұрғыдан тиімді болды. 2020 жылдардың басында көптеген EUV техникалары әлі де дамытылуда және көптеген қиындықтарды шешу қажет, бұл EUV литографиясын «жаңа буыннан» «қазіргі заманғы технологияға» өтуде деп сипаттауға болады. EUV-ден кейінгі жаңа буын литографиясының үміткерлері рентгендік литография, электрондық сәулелі литография, фокустық иондық сәулелі литография, нанобедерлік литография және кванттық литографияны қамтиды. Осы технологиялардың бірнешеуі танымалдылықтың жоғары-төменді кезеңдерін бастан өткерді, бірақ фотолитографияның үздіксіз жетістіктерімен бәсекелесе алмады. Электрондық сәулелі литография 1970 жылдары ең танымал болды, бірақ 1980 жылдары мен 1990 жылдардың басында рентгендік литография, содан кейін 1990 жылдардың ортасынан 2000 жылдардың ортасына дейін EUV литографиясы оны ығыстырды. Фокустық иондық сәулелі литография ақауларды жөндеу саласында өзіне ерекше орын тапты. Нанобедерлік литографияның танымалдылығы артып келеді және оның қарапайымдылығы мен төменгі пайдалану шығындары, сондай-ақ LED, қатты дискілер және микрофлюидика салаларындағы жетістіктеріне байланысты EUV-ді жаңа буын литографиясы үшін ең танымал таңдау ретінде алмастыруға дайын. NGL үміткерлерінің танымалдылығының өсуі мен төмендеуі олардың өнімділігіне, жұмыс істеу және енгізу шығындарына тікелей байланысты. Электрондық сәуле және нанобедерлік литография негізінен өнімділікпен, ал EUV және рентгендік литография енгізу және пайдалану шығындарымен шектеледі. Зарядталған бөлшектерді (иондар немесе электрондар) штамп маскалары арқылы шығару да 2000 жылдардың басында кеңінен қарастырылды, бірақ ақырында төмен өнімділік пен енгізу қиындықтарына тап болды.

Мәселелер

+Гипотетикалық NGL жағдайы @ 5 нмНодАлдыңғы қатарлы чип өндірушіАртта қалған чип өндірушіӨзгеріс жоқNGL180 нмKrFKrF 130 нмKrFKrF90 нмArFArF65 нмArFArF45/40 нмArF суға батыруArF суға батыру32/28 нмArF суға батыруArF суға батыру22/20 нмArF суға батыру, екі үлгілеу ? Көп үлгілеу шығындарынан бас тарту16/14 нмArF суға батыру, екі үлгілеу10 нмArF суға батыру, SADP/үш үлгілеу7 нмArF суға батыру, SADP/SAQP5 нмSAQP + қосымша литографияNGLОптикалық литографияны жетілдірудің қиындығы – NGL-дің басты артықшылығы болды. Дегенмен, алдыңғы қатарлы чип өндірушіге, оптикалық литографияны қазіргі деңгейге дейін жетілдіруге салған үлкен қосымша инвестицияларға байланысты, артта қалған чип өндірушіге қарағанда пайдасы айтарлықтай аз болады. Бұл гипотетикалық жағдайда NGL енгізу кейбір чип өндірушілеріне бірнеше литографиялық буынды өткізіп жіберуге мүмкіндік береді. :Файл:Тораптың дамуы.png (2016, Пайдаланушы:Guiding Light) (CCA SA 3.0 портталмаған)

Негізгі мәселелер

NGL немесе фотолитография қолданылғанына қарамастан, полимерді (резистті) кесу соңғы қадам болып табылады. Ақырында, осы полимерлік кесудің сапасы (бетеулігі) және ажыратымдылығы литография техникасының ішкі ажыратымдылығын шектейді. Келесі буын литографиясы көбінесе иондаушы сәулеленуді пайдаланады, бұл екіншілік электрондардың пайда болуына алып келеді, олар ажыратымдылықты тиімді түрде 20 нм-нен жоғары деңгейге дейін шектей алады. Сондай-ақ зерттеулер көрсеткендей, NGL-дің LER (сызық жиегінің бетеулігі) көрсеткіштеріне жету үшін полимердің мөлшері, кескіннің контрасты және резисттің контрасты сияқты факторларды басқару жолдары табылуы керек.

Нарықтық мәселелер

Жоғарыда аталған NGL және фотолитографияның үнемі жалғасып жатқан кеңейтілуі арасындағы бәсекелестік, соңғысы тұрақты түрде жеңіске жететін болса, техникалық емес, стратегиялық мәселе болуы мүмкін. Егер жоғары масштабталатын NGL технологиясы қолжетімді болса, өнімділіктің алдыңғы шегін қабылдағандар қазіргі кезде қолданылып жүрген, бірақ қымбат фотолитографиялық техникалардан дереу бас тарта алады, бұл алдыңғы қатарлы технологияны алғаш қабылдағандардың есебінен болады, олар NGL-ге негізгі инвестиция жасағандар. Бұл жағдай өнеркәсіп ландшафтын бұзып, бәсекелестік ортаны теңестіргенімен, жетекші жартылай өткізгіш компаниялар мұндай жағдайдың тууына ынталанбауы мүмкін. Мысалы, A компаниясы 28 нм-ге дейін, ал B компаниясы 7 нм-ге дейін өндіріс жүргізеді, соңғысы қос үлгіні қолдану арқылы фотолитографиялық мүмкіндіктерін кеңейтеді. Егер NGL 5 нм торабы үшін қолданылса, екі компания да пайда көреді, бірақ қазіргі уақытта 28 нм торабында өндіріс жүргізіп жатқан A компаниясы одан да көп пайда көреді, себебі ол NGL-ді 22 нм-ден 7 нм-ге дейінгі барлық жобалау ережелерінде (барлық көп үлгілі өндірістің орнына) дереу пайдалана алады, ал B компаниясы тек 5 нм торабынан бастап пайда көреді, өйткені фотолитографияны 22 нм процесінен 7 нм-ге дейін кеңейтуге көп қаражат жұмсады. NGL кешіктіріліп, фотолитографияның кеңейтілуі қымбатқа түсетін сайын, B компаниясының клиенттері одан алдыңғы қатарда болуын күтеді, ал A компаниясының клиенттері соншалықты агрессивті жол картасын күтпейді, сондықтан екі компания арасындағы алшақтық арта береді, бұл NGL-ді енгізуді B компаниясы үшін стратегиялық тұрғыдан азырақ тартымды етеді. NGL енгізілген жағдайда, клиенттер озық буында жасалған өнімдерге төмен баға талап етуге мүмкіндік алады. Бұл фотолитографияға қолданылатын әрбір ажыратымдылықты арттыру әдісі, әдетте, мүмкіндікті бір немесе екі буынға ғана кеңейтетінін ескергенде айқын болады. Осы себепті "оптикалық литография мәңгі өмір сүреді" деген пікір, алдыңғы қатарлы технологияны ерте қабылдағандар бәсекелестік ортада жоғары масштабталатын литографиялық технологиялардан ешқашан пайда таппайтынын ескере отырып, шындыққа жақын болуы мүмкін. Сондықтан NGL-ді мүмкіндігінше тезірек енгізуге үлкен қысым бар, бірақ NGL, ақырында, бағытталған өзін-өзі құрастыру немесе агрессивті кесуді азайту сияқты тиімді көп үлгілі өндіріспен фотолитография түрінде жүзеге асырылуы мүмкін.