Кіріспе

Сауыт жасушалары - мидың ГАБАергиялық ингибиторлық интернейрондары, олар ми қабығы мен мидың әртүрлі аймақтарында кездеседі.

Анатомия және физиология

Сауыт жасушалары - бұл ингибиторлық синапстарды жасау және мақсатты жасушалардың жалпы әлеуетін бақылау функциясы атқаратын көп полярлы ГАМК- ергіш интернейрондар. Жалпы алғанда, себет клеткаларының дендриттері еркін тармақталады, тегіс тікендер болады және 3 мм-ден 9 мм-ге дейін созылады. Аксондар өте тармақталған, жалпы ұзындығы 20-дан 50 мм-ге дейін. Бұтақталған аксональды ағаштандырулар атауға себеп болады, өйткені олар мақсатты жасушаның сомасын қоршап тұрған себеттер ретінде көрінеді. Сауыт жасушалары аксосоматикалық синапстарды құрайды, яғни олардың синапстары басқа жасушалардың сомаларын нысанаға алады. Басқа нейрондардың сомасын басқару арқылы, себет жасушалары мақсатты жасушалардың әрекет потенциалын шығару жылдамдығын тікелей басқара алады. Сауыт жасушалары мидың барлық бөлігінде, соның ішінде қабықшада, гиппокампта, миндалинада, базальды ганглияда және миданда кездеседі.

Қалқанша

Кортексте себет жасушалары аз буыны бар аксондарға ие, олар ұзындығы бойынша бірнеше аралықта шағын перицеллярлы, себет пішінді өңдеулерді шығарады. Нейроциттер қоршауының 5-10% -ын ми қабығындағы нейрондар құрайды. Кортексте себет клеткаларының үш түрі бар, олар кіші, үлкен және ұя түрі: Кіші себет клеткасының аксоны сол жасушаның дендриттік ауқымының маңында өседі, бұл аксон қысқа. Керісінше, үлкен себет жасушалары ұзақ аксонның арқасында түрлі қабықшалық бағаналарда соматаларды иннервациялайды. Гиппокамптың кәріз жасушалары да парвальбуминді шығарады және тез өседі. Гиппокамптың CA3 аймағында себет жасушалары пирамидалық жасушалармен жиі қайталанатын тежеу циклін құра алады. Пирамидалы жасушадан шығатын проекциялар себет жасушасын иннервациялайды, ал ол өз кезегінде бастапқы пирамидалы жасушаларға қайта проекцияланады. Сауыт жасушалары ингибиторлық болғандықтан, бұл қоздырғыштық реакцияларды басуға көмектесетін жабық циклді тудырады.

Мишақша

Кіші мида көп полярлы себет жасушалары тарқатылып, түйіндері бар тармақталған дендриттерге ие. Сауыт жасушалары Пуркинье жасушаларының жасушалық денелерінде синапсқа түседі және Пуркинье жасушаларымен ингибиторлық синапстар жасайды. Церебеллалық себет клеткаларының аксондары Пуркинье клеткаларының аксондарына ГАМК сияқты ингибиторлық нейротрансмиттерлерді шығарады және Пуркинье клеткасын тежейді. Пуркинье жасушалары мидың терең ядроларына ингибиторлық хабарлар жібереді және ми қабығының қозғалыс координациясын шығару үшін жауапты. Сауыт жасушасының жұмысы кезінде Пуркинье жасушалары қозғалыс үйлестіруіне ингибиторлық жауап жібермейді және қозғалыс қозғалысы пайда болады.