Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1979 жылғы жоғалып кеткен адам туралы іс
1979 missing person case
Этан Калиль Патц (Etan Kalil Patz; 9 қазан 1972 ж. – 25 мамыр 1979 ж.) – 1979 жылғы 25 мамырда алты жастағы американдық бала, ол Төменгі Манхэттеннің Сохо ауданындағы мектеп автобусының аялдамасына бара жатқанда жоғалып кетті. Оның жоғалуы жоғалған балаларды іздеу қозғалысын бастауға көмектесті, бұл жаңа заңнаманы және жоғалған балаларды табудың жаңа әдістерін қамтыды. Жоғалып кеткеннен бірнеше жыл өткен соң, Патц 1980-жылдардың басындағы "сүт қорабындағы фотосурет" кампанияларында бейнеленген алғашқы балалардың бірі болды. 1983 жылы президент Рональд Рейган 25 мамырды – Этанның жоғалу күнін – АҚШ-та Ұлттық жоғалған балалар күні деп жариялады. Он жылдар өткен соң, Патцтің сол күні ұрланып, өлтірілгені анықталды. 2010 жылы Манхэттен округінің прокуроры істі қайта ашты. 2012 жылы ФБР Патцтың үйіне жақын жердегі болжамды қылмыс орнының жертөлесін қазып, жаңа айғақтар таппады. Педро Эрнандес – кінәсін мойындаған күдікті – сол жылы екінші дәрежелі кісі өлтіру және бірінші дәрежелі адам ұрлау баптары бойынша айыпталды және сотқа тартылды. 2014 жылы Эрнандестің Миранда ескертуін алғанға дейін жасаған мәлімдемелері сотта қолданылуға бола ма, жоқ па, дегенді анықтау үшін бірнеше тыңдаулар өтті. Оның соты 2015 жылдың қаңтарында басталды және мамыр айында 12 қазының біреуі келіспегендіктен тоқтатылды. Қайта сот 2016 жылдың 19 қазанында басталды және тоғыз күнге сосқан кеңесуден кейін 2017 жылдың 14 ақпанында қазылар алқасы Эрнандесті кісі өлтіру және адам ұрлауда кінәлі деп тапты. 2017 жылдың 18 сәуірінде Эрнандес 25 жылдан өмір бойына бас бостандығынан айырылды. Эрнандес 25 жылдан кейін шартты түрде босатылуға құқылы болмайды.
Etan Kalil Patz ('/eɪ//t//ɑː//n// /'/p//eɪ//t//s/; October 9, 1972May 25, 1979) was an American boy who was six years old on May 25, 1979, when he disappeared on his way to his school bus stop in the SoHo neighborhood of Lower Manhattan. His disappearance helped launch the missing children movement, which included new legislation and new methods for tracking down missing children. Several years after he disappeared, Patz was one of the first children to be profiled on the "photo on a milk carton" campaigns of the early 1980s. In 1983, President Ronald Reagan designated May 25—the anniversary of Etan's disappearance—as National Missing Children's Day in the United States. Decades later, it was determined that Patz had been abducted and murdered the same day that he went missing. The case was reopened in 2010 by the Manhattan District Attorney's office. In 2012, the FBI excavated the basement of the alleged crime scene near the Patz residence but discovered no new evidence. Pedro Hernandez—a suspect who confessed—was charged and indicted later that year on charges of second degree murder and first degree kidnapping. In 2014, the case went through a series of hearings to determine whether or not Hernandez's statements before he received his Miranda warning were legally admissible at trial. His trial began in January 2015 and it ended with a mistrial that May, when 1 of the 12 jurors held out. The retrial began on October 19, 2016, and it was concluded on February 14, 2017, after nine days of deliberations, when the jury found Hernandez guilty of murder and kidnapping. Hernandez was sentenced to 25 years to life in prison on April 18, 2017. Hernandez will not be eligible for parole for 25 years.
Жоғалу
1979 жылы 25 мамыр күні таңертең Етан өзінің 113 Принс-стриттегі Сохо пәтерінен алғаш рет жалғыз шығып, Батыс Бродвей мен Принс-стриттегі мектеп автобусына отыру үшін екі блокқа дейін жүруді жоспарлады. Ол "Болашақ ұшқыштар капитаны" деп жазылған қара пилот шапқасын, көк жолақты күртеше, көк джинс шалбар және флуоресцентті жолақты көк кроссовка киіп жүрді. Бірақ ол автобусқа отырмады. Мектепте оның мұғалімі оның жоқ екенін байқады, бірақ бұл туралы директорға хабарлаған жоқ. Етан мектептен кейін үйге оралмаған соң, анасы Джули полицияға хабарласты. Алғашқыда детективтер Патздерді күдікті деп қарастырды, бірақ олардың қатысы жоқ екенін анықтады. Сол күні кешке шамамен 100 полиция қызметкері мен иттің тобымен қарқынды іздеу жұмыстары басталды. Іздеу бірнеше аптаға созылды. Көршілер мен полиция қала бойынша аралап, Етанның суреті бар жоғалған балалар туралы плакаттарды іліп қойды, бірақ бұл көптеген ақпаратқа әкелмеді. Этанның әкесі Стенли кәсіби фотограф болғандықтан, ұлының көптеген суреттерін сақтап қалған. Оның Этанның суреттері жоғалған балалардың көптеген плакаттарына және сүт қораптарына басылды. Сондай-ақ, олар Таймс-сквердегі экрандарда көрсетілді.
On the morning of May 25, 1979, Etan left his SoHo apartment at 113 Prince Street by himself for the first time, planning to walk two blocks to board a school bus at West Broadway and Prince Street. He was wearing a black "Future Flight Captain" pilot cap, a blue corduroy jacket, blue jeans and blue sneakers with fluorescent stripes. He never got on the bus. At school, Etan's teacher noticed his absence but did not report it to the principal. When Etan did not return home after school, his mother Julie called the police. At first, detectives considered the Patzes to be possible suspects but quickly determined they had no involvement. An intense search began that evening, using nearly 100 police officers and a team of bloodhounds. The search continued for weeks. Neighbors and police canvassed the city and placed missing child posters featuring Etan's portrait, but this resulted in few leads. Etan's father Stanley was a professional photographer and had a collection of photographs he had taken of his son. His photos of Etan were printed on countless missing child posters and milk cartons. They were also projected on screens in Times Square.
Жозе Рамосқа қарсы айыптаулар
1985 жылы АҚШ прокурорының көмекшісі Стюарт Р. Грабоис істі қабылдап, Этанның бұрынғы бала күтімімен таныс, балаларды жыныстық тұрғыдан зорлаған қылмыскер Хосе Антонио Рамосты негізгі күдікті деп анықтады. 1982 жылы бірнеше ұл Рамосты оларды Рамос тұратын аймақтағы кәріз құбырына тартып әкелуге тырысқанын айтты. Полиция кәріз құбырын тексергенде, Рамос пен Этанға ұқсайтын жас балалардың суреттерін тапты. Грабоис Рамостың балаларды жыныстық тұрғыдан зорлау ісі бойынша Пенсильвания штатында ұсталғанын білді. 1990 жылы Грабоис Пенсильвания штатының бас прокурорының орынбасары болып тағайындалды, ол Рамостың балаларды жыныстық тұрғыдан зорлау ісін тергеуге және Этанның ісі туралы қосымша ақпарат алуға көмектесті. Грабоис Рамостан алғаш сұрағанда, ол Этан жоғалған күні бір ұлбалақты зорлау үшін пәтеріне алып кеткенін айтты. Рамос бұл баланың кейін теледидардан көрген бала екеніне "90 пайызға сенімді" екенін мәлімдеді. Бірақ Рамос Этанның есімін атаған жоқ. Ол сондай-ақ, баланың метроға мінгізіп жібергенін айтты. 1991 жылы Рамос түрмеде отырғанда, түрме ішіндегі дереккөз Грабоиске және ФБР агенті Мэри Галлиганға Рамос Этанға не болғанын білетінін айтқанын жеткізді. Рамос тіпті Этанның мектеп автобусының маршрутын картаға түсіріп, Этанның аялдамасы маршрут бойынша үшінші екенін көрсетті. Рамос Патц отбасына белгілі болған және әрқашан басты күдікті болған, бірақ 1980-жылдардың басында билік Рамостың қылмыстық жауапкершілігіне тартуға мүмкіндік таппады. Этанның денесі табылған жоқ, ол 2001 жылдың 19 маусымында заңды түрде қайтыс болған деп жарияланды. Оларға 2 миллион доллар төленді, бірақ олар оны ешқашан алған жоқ. Рамос Этанның өлімі үшін қылмыстық жауапкершілікке тартылмады. Әр жыл сайын Этанның туған күні мен жоғалып кеткен күнінің құрметіне Стан Патц Рамоске ұлының жоғалған бала туралы хабарламасының көшірмесін жіберетін. Оның артына ол әрқашан бірдей сөздерді жазатын: "Менің кішкентай ұлыммен не істедің?" Рамос Этанды өлтіргенін жоққа шығарды. Стан мен Джули Патц 2015 жылы Педро Эрнандестің іс процесі оларды Рамос ұлдарының өліміне кінәлі емес деп сендіргеннен кейін, 2004 жылы Рамоске қарсы шығарылған сот шешімін күштен шығарды.
Assistant United States Attorney Stuart R. GraBois received the case in 1985 and identified Jose Antonio Ramos, a convicted child sexual abuser who had been a friend of Etan's former babysitters, as the primary suspect. In 1982, multiple boys had accused Ramos of trying to lure them into a drain pipe in the area where Ramos was living. When police searched the drain pipe, they found photographs of Ramos and young boys who resembled Etan. GraBois eventually found out that Ramos had been in custody in Pennsylvania in connection with an unrelated child molestation case. In 1990, GraBois was deputized as a deputy state attorney general in Pennsylvania to help prosecute a case against Ramos for sexually abusing children and to obtain further information about Etan's case. When first questioned by GraBois, Ramos stated that, on the day when Etan disappeared, he had taken a young boy back to his apartment to rape him. Ramos said that he was "90 percent sure" it was the boy whom he later saw on television. However, Ramos did not use Etan's name. He also claimed he had put the boy on a subway going uptown. In 1991, while Ramos was incarcerated, a jailhouse informant told GraBois and FBI agent Mary Galligan that Ramos had told him he knew what had happened to Etan. Ramos even drew a map of Etan's school bus route, indicating that he knew that Etan's bus stop was the third one on the route. Ramos had been known by the Patz family and was the prime suspect all along, but in the early 1980s authorities were unable to prosecute Ramos. Etan's body was never found, and he was declared legally dead on June 19, 2001. They were awarded a symbolic sum of $2 million, which they have never collected. Ramos has never been criminally prosecuted for the murder of Etan. Every year, on Etan's birthday and the anniversary of his disappearance, Stan Patz sent Ramos a copy of his son's missing child poster. On the back, he typed the same message: "What did you do to my little boy?" Ramos has denied that he killed Etan. Stan and Julie Patz had the 2004 judgment against Ramos dismissed after the 2015 trial of Pedro Hernandez convinced them that Ramos was not responsible for their son's death.
Істің қайта ашылуы
Манхэттен округінің прокуроры Сайрус Ванс 2010 жылдың 25 мамырында істі ресми түрде қайта ашты. 2012 жылдың 19 сәуірінде Федералдық тергеу бюросы (ФБР) және Нью-Йорк қалалық полиция департаменті (NYPD) тергеушілері Патц отбасының үйіне жақын, 127 B Принс көшесіндегі Сохо жертөлесін қазу жұмыстарын бастады. Бұл үй 1979 жылы Этан жоғалып кеткеннен кейін жаңадан жөнделген, ал жертөледе қол ұстаманың шеберханасы және қоймасы орналасқан. Төрт күндік іздеуден кейін тергеушілер "нақты ештеңе табылған жоқ" деп хабарлады.
Manhattan district attorney Cyrus Vance, Jr. officially reopened the case on May 25, 2010. On April 19, 2012, Federal Bureau of Investigation (FBI) and New York City Police Department (NYPD) investigators began excavating the SoHo basement of 127 B Prince Street, near the Patz home. This residence had been newly refurbished shortly after Etan's disappearance in 1979, and the basement had been the workshop and storage space of a handyman. After a four day search, investigators announced that there was "nothing conclusive found."
Өкініш
2012 жылдың 24 мамырында Нью-Йорк полициясының комиссары Реймонд Келли Этанның жоғалуына қатысы бар екенін мойындаған адам қамауға алынғанын хабарлады. Полиция өкілі оның 51 жастағы, Нью-Джерси штатының Мейпл-Шейд қаласының тұрғыны Педро Эрнандес екенін мәлімдеді және Эрнандес баланы мойын қысып өлтіргенін мойындағанын айтты. Эрнандес полицияға жазбаша берген көрсетмесінде: "Мен кешірім сұраймын, мен оны қозғалттым" деп жазған. 2009 жылы жарық көрген "Етаннан кейін" атты кітапта айтылғандай, Этанның бір доллары болған және ол түскі асымен бірге ішу үшін сусын сатып алмақ екенін ата-анасына айтқан. Эрнандес кейін Этанның денесін қоқысқа тастағанын мәлімдеді. Эрнандеске екінші дәрежелі кісі өлтіру айыбы тағылды.
On May 24, 2012, New York police commissioner Raymond Kelly announced that a man was in custody who had implicated himself in Etan's disappearance. A law enforcement official identified the man as 51 year old Pedro Hernandez of Maple Shade, New Jersey, and said that Hernandez had confessed to strangling the child. Hernandez stated in his written confession to police, "I'm sorry, I shoke [sic] him." According to a 2009 book about the case, After Etan, Etan had a dollar and had told his parents that he planned to buy a soda to drink with his lunch. Hernandez said that he later threw Etan's remains into the garbage. Hernandez was charged with second degree murder.
Дәлелдеуші дәлелдемелер
2012 жылы Нью-Джерси тұрғыны Хосе Лопес тергеушілерге жүгінді, себебі ол Лопестің күйеу інісі Эрнандестің Этанның жоғалуына кінәлі екенін сенді. Эрнандестің әпкесі Нина Эрнандес және Нью-Джерси штатының Камден қаласындағы Рим-католик шіркеуінің Әулие Антоний Падуадағы харизматикалық христиандық тобының жетекшісі Томас Ривераның мәлімдемелері, Эрнандестің 1980-жылдардың басында, қауым мүшелерінің алдында Этанды өлтіргенін мойындаған болуы мүмкін екенін көрсетті. Эрнандестің әпкесінің айтуынша, бұл «отбасының ашық құпиясы болған, ол шіркеуде мойындаған». 2012 жылдың 14 қарашасында Нью-Йорк қалыбы Эрнандеске екінші дәрежелі кісі өлтіру және бірінші дәрежелі адам ұрлау айыптарымен айыптама тақты. Оның адвокаты Эрнандеске шизотипиялық жеке тұлғалық бұзылысы диагнозы қойылғанын, оның ішінде галлюцинациялар бар екенін мәлімдеді. Адвокат сондай-ақ Эрнандестің интеллект коэффициентінің (IQ) шамамен 70-ке жуық екенін, «ақыл-ой кемістігінің шегінде» екенін айтты. 2013 жылдың сәуірінде Эрнандестің қылмыстық қорғау адвокаты Харви Фишбейн, Эрнандестің «елдегі ең танымал бала жоғалу оқиғасы бойынша жасаған мойындауы жалған, күмәнді мәлімдемелермен толтырылған және полициямен жеті сағаттан астам сұрақтан кейін жасалған» деп, істің қаралуын тоқтату туралы өтініш берді. Келесі айда Нью-Йорк Жоғарғы сотының судьясы Максвелл Уайли дәлелдердің «айыптаманы заңды түрде растауға жеткілікті» екенін және іс алға жылжуы мүмкін екенін шешті. Сондай-ақ, сотталушының мәлімдемелері сотта қолданылуы мүмкін бе, жоқ па, оны анықтау үшін сот отырысын өткізуді бұйырды. 2014 жылдың қыркүйегінде Эрнандестің полиция Миранда ережелерін оқығанға дейін жасаған мәлімдемелері сотта заңды түрде қабылдануы мүмкін бе, оны анықтау үшін тыңдау өтті. Бұл оның Миранда ережелері оқылғанға дейін еркін кетіп қалуға мүмкіндігі болған-жоқпы дегенге байланысты болар еді. Тыңдау сонымен қатар Эрнандес Миранда ережелерінің маңыздылығын түсінгенін және оларды бұзған кезде бас тартуға құқылы екенін анықтауға бағытталды. Бұл маңызды болды, өйткені Эрнандестің осы уақыттан кейін жасаған мәлімдемелері сотта заңды түрде қабылдануы мүмкін бе, жоқ па, соны шешетін еді. Мәлімдемелердің шындығы немесе жалғандығы тыңдаудың назар аудару тақырыбы болған жоқ; керісінше, мәлімдемелердің шындығы мәселесі 2015 жылдың 5 қаңтарында басталған сотта талқылануға тиіс еді. 2015 жылдың мамырында сотқа қатысушылардың бірі айыпты деп танымағандықтан сот тоқтатылды, дауыс беру 11-ге 1 қарсы болды. 2016 жылдың 19 қазанында Нью-Йорк сотында қайта сот басталды, ал 2017 жылдың ақпанында қазылар алқасы мәселені қарастырды. 2017 жылдың 14 ақпанында Эрнандес адам ұрлау және қасақана кісі өлтіруде кінәлі деп танылды. Үкімді 28 ақпанда шығару жоспарланған, Эрнандеске 25 жылдан өмір бойына бас бостандығынан айыру жазасы тағайындалды. 2017 жылдың 18 сәуірінде Эрнандес 25 жылдан кейін шартты түрде босату мүмкіндігімен өмір бойына бас бостандығынан айырылды. 2001 жылы бұл құрмет бүкіл әлемге таралды. Халықаралық жоғалған және зорлық-зомбылыққа ұшыраған балалар орталығы (ICMEC) Халықаралық жоғалған балалар күнімен байланысты 22 елде «Оларды үйге қайтаруға көмектесіңіз» науқанын үйлестіреді. Патцтің жоғалуына байланысты кеңінен жарияланған ақпараттар балаларды ұрлау мәселесі туралы халықтың хабардарлығын арттырды. Нәтижесінде, ата-аналар балаларына мектепке жаяу баруға рұқсат беруден тартынуда, жоғалған балалардың суреттері кеңінен таралды (мысалы, сүт қораптарында) және «бейтаныс адамнан қауіп» тұжырымы қалыптасты, яғни балаға таныс емес барлық ересектерді қауіптің ықтимал көзі деп қарастыру керек.
In 2012 Jose Lopez, a man from New Jersey, reached out to investigators because he believed that Hernandez, Lopez's brother in law, was responsible for Etan's disappearance. Statements by Hernandez's sister, Nina Hernandez, and Tomas Rivera, leader of a Charismatic Christianity group at St. Anthony of Padua, a Roman Catholic church in Camden, New Jersey, indicated that Hernandez may have publicly confessed in the presence of fellow parishioners in the early 1980s to having murdered Etan. According to Hernandez's sister, it was an "open family secret that he had confessed in the church." A New York grand jury indicted Hernandez on November 14, 2012, on charges of second degree murder and first degree kidnapping. His lawyer has stated that Hernandez was diagnosed with schizotypal personality disorder, which includes hallucinations. The lawyer has also said that Hernandez has a low intelligence quotient (IQ) of around 70, "at the border of intellectual disability." In April 2013, Harvey Fishbein, Hernandez's legal aid criminal defense lawyer, filed a motion to dismiss the case, citing that Hernandez's "confession in one of the nation's most notorious child disappearances was false, peppered with questionable claims and made after almost seven hours of police questioning." The next month, New York Supreme Court justice Maxwell Wiley ruled that the evidence was "legally sufficient to support the charges" and that the case could move forward. He also ordered a hearing to determine whether the defendant's statements could be used at trial. A September 2014 hearing was conducted to determine whether Hernandez's statements that were made before the police had read the Miranda rights to him were legally admissible at trial. This would be influenced by whether he felt free to leave during the time before which he was Mirandized. The hearing also sought to determine whether Hernandez understood the significance of his Miranda rights and was competent to waive them when he did so. This was significant because it would decide whether any statements made after that point by Hernandez were legally admissible at trial. The actual truth or falsehood of the statements was not the focus of the hearing; rather, the question of the statements' truthfulness was to be discussed at trial, which began on January 5, 2015. The case resulted in a mistrial in May 2015 because of a hung jury that was deadlocked 11 against 1 for conviction. A retrial began on October 19, 2016, in a New York City court, with jury deliberations in February 2017. On February 14, 2017, Hernandez was found guilty of kidnapping and felony murder. Sentencing was scheduled on February 28, with Hernandez facing 25 years to life in prison. On April 18, 2017, Hernandez was sentenced to life in prison with the possibility of parole after serving at least 25 years. In 2001, the tribute spread worldwide. The International Centre for Missing & Exploited Children (ICMEC) coordinates the "Help Bring Them Home" campaign in 22 countries in conjunction with International Missing Children's Day. The extensive media attention attracted by the case of Patz's disappearance has been credited with increasing public awareness of the problem of child abduction. As a result, fewer parents are willing to allow their children to walk to school, photos of missing children have been more widely distributed (for example, on milk cartons) and the concept of "stranger danger" has been promoted, the idea that all adults not known to the child must be regarded as potential sources of danger.