Кіріспе

Американдық өнеркәсіпші Джон Генри Паттерсон (13 желтоқсан 1844 – 7 мамыр 1922) – өнеркәсіпші және Ұлттық кассалық тіркегіш компаниясының негізін қалаушы. Ол кәсіпкер және сатушы болған. 1913 жылғы Дейтон су тасқынынан кейін жедел жәрдем көрсету шараларын басқарды, сондай-ақ қала басшылығы үлгісіндегі билік жүйесін сәтті насихаттады.

Алғашқы жылдар

Джон Генри Паттерсон 1844 жылы Огайо штатының Дейтон қаласында дүниеге келген. Балалық шағында ол отбасылық шаруашылықта және әкесінің ағаш кесетін зауытында жұмыс істеді. 1867 жылы Дартмут колледжін бітіріп, 1870 жылға дейін канал бағасын қабылдаушы болып жұмыс істеді. Сол жылы ол Оңтүстік Огайо көмір және темір компаниясын басқаруға кірісті. 1882 жылы ол Ұлттық өндіріс компаниясына инвестиция салды, ал 1884 жылы ағасымен бірге оны сатып алып, Ұлттық кассалық тіркегіш компаниясын құрды.

Ізашарлық тәжірибелер

1893 жылы ол алғашқы "күндізгі жарық зауытын" салды, оның еденінен төбесіне дейін шыны терезелер орнатылып, жарық түсіріп қана қоймай, таза ауа кіргізуге де мүмкіндік берді. Ол кезде басқа жерлерде тер төгіп жұмыс істейтін зауыттар әлі де жұмыс істеп тұрған. Ол Джон Чарльз Олмстедті Дейтон қаласындағы Ұлттық кассалық тіркегіш компаниясының кампусын кең жасыл алаңдармен және түрлі-түсті гүлзарлармен көркейту үшін шақырды. Олмстед зауытты қоршаған тұрғын үй ауданын (South Park) және Дейтон қаласының саябақтар жүйесін жобалауға да қатысты. Қайын інісі жазған 16 беттік нұсқаулыққа сүйене отырып, Паттерсон NCR зауытының кампусында (Огайо штатындағы Дейтон қаласының Sugar Camp ауданында) әлемдегі алғашқы сатушыларды даярлау мектебін ашты. Сонымен қатар, ол өзінің қызмет көрсету бөлімі үшін ұран ойлап тапты, ол компания AT&T компаниясына сатылғанға дейін компанияның барлық қызмет көрсету бөлімдерінің қабырғасында ілініп тұрды. Ол ұран: "Біздің бірде-бір наразы клиентіміз болмауы керек".

NCR және IBM

Паттерсон Томас Уотсон ағасын жұмыстан босатқанымен танымал болды, ол кейін CTR бас директоры, сосын президенті болып, біраз уақыттан соң IBM деп аталды. Көптеген белгілі бизнесмендер Паттерсонмен оқытылып, жұмыстан шығарылғандықтан, кейбір бизнес тарихшылары NCR-дегі тәжірибені MBA дәрежесімен шамалас деп есептейді. Паттерсон сондай-ақ көптеген адамдарды өте ұсақ себептермен жұмыстан босатумен де танымал болды, мысалы, егер олар сол күні тудың неге желбірегенін түсіндіре алмаса. Чарльз Ф. Кеттеринг NCR-де бірнеше рет жұмысқа алынып, жұмыстан шығарылды; бірде ат спортындағы жарысқа қатысып, сәтсіздікке ұшырағаны үшін. Паттерсон оны жұмыстан босатып: "Атты иелене алмаған адам, адамды да иелене алмайды" деді.

Шерман монополияға қарсы заңын бұзу

1912 жылы NCR Шерман монополияға қарсы заңын бұзғаны үшін кінәлі деп танылды. Паттерсон, Уотсон және тағы 26 NCR басшылары мен менеджерлері заңсыз бәсекеге қарсы сату амалдары үшін сотталды және бір жылға бас бостандығынан айырылды. Паттерсон мен Уотсонның 1913 жылғы Огайо штатының Дейтон қаласындағы су тасқынынан зардап шеккендерге көмектесуге жасаған әрекеттеріне байланысты бұл үкім көпшілікке ұнамады, бірақ президент Вудро Вильсоннан оларды кешіруді сұраған әрекеттер нәтижесіз аяқталды. Дегенмен, 1915 жылы апелляциялық сотта маңызды қорғаныс дәлелдері қабылдалмағаны үшін олардың сот үкімі күштен шығарылды.

Ұлы Дейтон су тасқыны

Ұлы Дейтон су тасқыны апаты кезінде Джон Х. Паттерсон қалпына келтіру жұмыстарына маңызды үлес қосты. NCR қызметкерлері 300-ге жуық жазық түбі бар қайықтар жасады, ал Паттерсон үйлердің шатырларында және ғимараттардың жоғарғы қабаттарында қалған мыңдаған адамды құтқару үшін құтқару топтарын ұйымдастырды. Ол Стюарт көшесіндегі NCR зауытын азық-түлік және тұруға орын беретін жеделдей көмек орталығына айналдырды, сондай-ақ медициналық көмек көрсету үшін жергілікті дәрігерлер мен медбикелерді жинады. Паттерсонның Ұлы Майами өзені үшін басқарылатын су алабы туралы көзқарасы Майами сақтау ауданының құрылуына әкелді, ол АҚШ-тағы алғашқы маңызды су тасқынына қарсы күресу аудандарының бірі болды.

Жеке өмір

Паттерсон Майами университетінде оқыды, Оксфорд, Огайо штаты және 1867 жылы Дартмут колледжін бітірді. Ол денсаулыққа аса мән беретін адам болды және түрлі режимдерді қабылдады, олардың көпшілігі оның басшылары мен қызметкерлерінен талап етілді. Майамиде оқығанда Паттерсон Бета Тета Пи ұйымының мүшесі болды. 1888 жылы Паттерсон Массачусетс штатының Бруклин қаласынан келген Кэтрин Бекке үйленді. Олардың екі баласы болды: Фредерик Бек Паттерсон және Дороти Форстер Паттерсон. Миссис Паттерсон 1894 жылдың маусымында 28 жасында дифтериядан қайтыс болды. Джонның жүрегі елжіреген туысы, лейтенант Фрэнк Паттерсон 1918 жылы әскери ұшағы Огайо штатының Дейтон қаласының жанында құлап, АҚШ-тағы Бірінші дүниежүзілік соғыстың алғашқы қазаларының бірі болды. Райт Паттерсон әуе базасы оның және Дейтон қаласындағы Райт ағайындыларының құрметіне қайта аталды. Паттерсон Огайо штатының Монтгомери округіндегі Оукуд қаласында "The Far Hills" аталған швейцар шалесінде тұрды. Паттерсон Адирондакс тауларын өте жақсы көріп, Нью-Йорк штатының Лоувилл қаласының шығысындағы Beaver өзеніндегі Beaver көліне жазғы сарай салды. Оның отбасы көл жағасында тағы екі сарай салды. Үш сарайдың бәрі бүгінгі күнге дейін сақталған, екеуі шіркеу лагерлері (Бивер лагері және Юнирондак) ретінде, ал біреуі жеке қонақ үй ретінде пайдаланылады.

Өлім және мұра

Паттерсон 1922 жылғы 7 мамырда, генерал Билли Митчеллмен бірге Дейтон қаласында авиациялық зерттеулер орталығын құру жоспарларын қарағаннан кейін екі күн өткен соң қайтыс болды. Ол Дейтон, Огайо штатындағы Вудленд зиратында жерленген. Компаниясындағы әлеуметтік бағдарламаларға жасаған шығындары мен "күлдірлердің қалтасы болмайды" деген сенімінен оның үлкен мүлігі қалмады. Ол компанияның иелігін ұлы Фредерик Бек Паттерсонға тапсырды. 1926 жылғы қаңтарда Dillon, Read & Co. компаниясы 55 миллион долларлық акцияны алғашқы рет халыққа ұсынды, бұл туралы 1926 жылғы 4 қаңтардағы «Нью-Йорк Таймс» газетінде «ел тарихындағы ең ірі акция ұсынымы» деп жазылған. Паттерсон мырза 1979 жылы «Жас жетістіктер» АҚШ бизнес залына енгізілді. Паттерсонның әдістері АҚШ бизнесіне бір буын бойы әсер етті. 1910-1930 жылдар аралығында АҚШ бизнес басшыларының шамамен алтыдан бірі бұрынғы NCR компаниясының басшылары болған деп есептеледі.