Эойн Джесс: Шотландиялық футболшының өмірі мен мансабы

Кіріспе

Шотланд футболшысы Эон Джесс (13 желтоқсан 1970 жылы туған) – шотланд футбол жаттықтырушысы және бұрынғы футболшы. Ойыншы ретінде ол шабуылдаушы жартылай қорғаушы болды және «Ковентри Сити» мен «Брэдфорд Сити» клубтарында Англия Премьер-лигасында, ал «Абердин» клубында Шотландия Премьер-лигасында танымал болды. Ол сонымен қатар «Ноттингем Форест» және «Нортгемптон Таун» клубтарында Англия Футбол Лигасында ойнады. Ол Шотландия құрамасы сапында 18 рет ойнап, екі гол соқты. «Абердин» клубының барлық кездесулер тізімінде 11-орында тұр. Футболдан зейнеткерлікке шыққаннан кейін Джесс академия жаттықтырушысы болып жұмыс істеді, бастапқыда «Ноттингем Форест» клубына оралып, кейін «Питерборо Юнайтед» клубында жұмыс істеді.

Абердин

Абердинширдегі Портсой ауылында туған Джесс мансабын Глазгодағы «Рейнджерс» клубында жаттығушы шабуылшы ретінде бастады (болашақтағы Шотландия құрамасының ойыншысы Джон Спенсермен бірге), бірақ 1987 жылы клубтан кетуіне рұқсат берілді. Ұзақ өтпей ол туған жеріне оралып, «Абердин» клубына қосылды. 1988–89 маусымының соңында дебют жасады, 18 жасар Джесс келесі маусымның басынан бастап негізгі құрамда көзге түсті. «УЕФА кубогында» «Рапид Венаға» қарсы және 1989 жылғы Шотландия лига кубогының финалында Хэмпден паркінде «Рейнджерс» клубына қарсы ойнады, онда «Абердин» 2:1 есебімен жеңіске жетті. Клуб Премьер-дивизионда екінші орынды иеленді, ал Джесс 1990 жылғы Шотландия кубогының финалында пайдаланылмаған қосалқы ойыншы ретінде тағы бір жеңімпаз медалін алды. 1990–91 жылдары 13 лигалық гол соқты және Ханс Гиллхауспен керемет үйлесімде ойнады, бірақ «Абердин» соңғы турда титулдан қағылды. Голдарының ішінде «Данди Юнайтедке» қарсы хет-трик, «Данфермлайнға» қарсы төрт гол және «Селтикке» қарсы екі ойында үш гол бар. Ол PFA Шотландиясының жылдың жас ойыншысы сыйлығын жеңіп алды. Джесс 1991–92 жылдары 42 ойын өткізгенімен, маусым көңіл көншітпейтін болды, себебі «Абердин» лигада 6-шы орынға ғана қол жеткізді. Қыркүйек айында «Айброкс» стадионында «Рейнджерс» клубына қарсы жеңіске жетті, бұл «Абердиннің» сол аренадағы соңғы жеңісі болды (2017 жылға дейін). 1993 жылғы наурыз айында ол 1992–93 жылғы Шотландия кубогының ширек финалында «Клайдбанкке» қарсы ойында білезігін сындырып алды және бәсекелестіктің финалында қосалқы ойыншы ретінде пайда болды, онда «Абердин» тағы да «Рейнджерске» 2:1 есебімен ұтылды. Кез келген кубокты жеңіп алмағанына және жарақатының салдарынан маусымның бір бөлігін өткізіп алғанына қарамастан, ол екінші рет PFA Жылдың жас ойыншысы сыйлығын жеңіп алды. 1995–96 жылдары ол тұрақты түрде негізгі құрамда ойнады, шабуылшылар Доддс, Бут және Ширерге орын беру үшін орталық жартылай қорғаушының рөліне көшті. Ол лига кубогының жартылай финалында «Абердиннің» «Рейнджерсті» жеңіп шығуына үлкен үлес қосты. Осы жеңістен кейін ол мансабында жаңа сынақтар іздеуге шешім қабылдады және келісімшарты аяқталуға жақын болғандықтан клубтан кетуге рұқсат сұрады. 1996–97 жылдары ол лигада 27 рет ойнады, бірақ олардың тек 19-ы негізгі құрамда болды, сондай-ақ «Манчестер Юнайтедке» қарсы ойында өз қақпасына гол соқты. Ол 1996–97 жылғы ФА кубогында «Ковентри» клубының сапында екі гол соқты, үшінші турда «Уокингке» қарсы және төртінші турда «Блэкберн Роверске» қарсы ойында. Осы уақытта Гордон Страхан Аткінсонның орнына бас жаттықтырушы болып тағайындалды, және маусым соңында Джесс командадағы орнына кепілдік бере алмағандықтан оны клубтан кетуге рұқсат берді. «Хайфилд Роудта» болған уақыты қысқа болғанына қарамастан, ол кейінрек бұл тәжірибені ойынның қызықтылығы мен құлдыраудан сақтану күресіне байланысты «тамаша» деп сипаттады. және 2000 жылғы Шотландия кубогының финалы, екеуі де жеңіліспен аяқталды. Қайтып келгеннен бері тұрақты түрде негізгі құрамда ойнаған ол соңғы маусымында, 2000–01 жылдары, бас жаттықтырушы Эббе Сковдальдың басшылығымен сирек ойнады. 2000 жылдың желтоқсан айында ол жаңа келісімшартқа қол қоймауы мүмкін екенін мәлімдеді және «Абердиннің» амбициялары өзінің амбицияларына сай келмейтінін айтты (осы кезде клубтың қаржылық қиындықтары туралы білмейтін), ол қысқы трансферлік терезе ашылғаннан кейін екінші рет клубтан кетіп, «Абердин» сапында тағы 126 ойын (31 гол) өткізді.

Born in the village of Portsoy in Aberdeenshire, Jess began his career in Glasgow as a trainee striker at Rangers (alongside future Scotland teammate John Spencer) but was allowed to leave in 1987; he soon moved back to his home region, signing for Aberdeen. Having made his debut at the end of the 1988–89 season, 18 year old Jess made an impact in the first team from the outset of the following campaign, starting against Rapid Vienna in the UEFA Cup and against Rangers in the 1989 Scottish League Cup Final at Hampden Park, which Aberdeen won 2–1. The club finished runners up in the Premier Division, and Jess picked up another winner's medal as an unused substitute in the 1990 Scottish Cup Final. In 1990–91 he scored 13 league goals and linked up with Hans Gillhaus to great effect as Aberdeen missed out on the title on the final day. The strikes including a hat trick away to Dundee United, four away to Dunfermline and three across two home wins over Celtic. He won the PFA Scotland Young Player of the Year award for the season. Although Jess played 42 games in 1991–92, the season was a disappointment as Aberdeen finished only 6th in the league. He scored in a September victory over Rangers at Ibrox Stadium which proved to be Aberdeen's last win at that venue until 2017. In March 1993 he suffered a fractured ankle in the quarter final of the 1992–93 Scottish Cup against Clydebank and appeared as a substitute in the final of the competition, which Aberdeen again lost 2–1 to Rangers. Despite failing to win any trophies and missing part of the season with his injury, he won the PFA Young Player award for a second time. He returned as a regular starter in 1995–96 playing in a more withdrawn central midfield role to accommodate strikers Dodds, Booth and Shearer. He produced an impressive performance in the semi final of the League Cup as Aberdeen overcame Rangers,

Following this victory, he decided to seek a new challenge in his career and requested a move with his contract due to expire. In 1996–97 he played 27 times in the league but only started 19 of those, and scored an own goal in a game against Manchester United. He scored twice in Coventry's run in the 1996–97 FA Cup, netting in the third round game against Woking, and again in the fourth round victory at Blackburn Rovers. By that time Gordon Strachan had taken over from Atkinson as manager, and in the close season he allowed Jess to leave as he could not guarantee his place in the team. Despite his stay at Highfield Road being fairly brief, he later described the experience as "fantastic" due to the excitement of the games fighting relegation. and 2000 Scottish Cup final, both of which ended in defeat. Having been a regular starter since his return he played less frequently in his final season, 2000–01, under manager Ebbe Skovdahl. In December 2000 he stated publicly that he may not sign a new contract and suggested that Aberdeen's ambition did not match his own (unaware of the club's financial plight at the time), he soon departed for a second time upon the opening of the winter transfer window, having made a further 126 Aberdeen appearances (31 goals).

Англиядағы кейінгі жылдары

Джесс 30 жасында «Брэдфорд Сити» клубымен Премьер-лигаға қайта оралды, бастапқыда несие бойынша, және 2001 жылдың 1 қаңтарында «Лестер Сити» клубына қарсы өткен ойында «Бэнтамс» сапындағы дебютінде гол соқты. «Брэдфорд» соңғы орынға түсіп қалды, бірақ несиелік кезең сәтті болды (17 ойын, үш гол), ал Джесске жасалған ұсыныс жазда тұрақты келісімшартқа айналды, оның «Абердин» клубымен келісімшарты аяқталғаннан кейін. 2001–02 жылғы Бірінші дивизионда ол 45 лига ойынына қатысып, 14 гол соққан үздік мерген ретінде маусымды аяқтады, бірақ қаржылық қиындықтар «ITV Digital» құлдырағаннан кейін 2002 жылдың маусымында «Брэдфордтан» босатылуына әкелді. 2002 жылдың тамызында ол «Нотингем Форест» клубына қосылды және алғашқы маусымында «Форест» клубын 6-шы орынмен плей-оффқа жеткізді. Бірақ келесі жылы олар 14-ші орынға түсіп, 2005 жылы лигадан шығып қалды, ал Джесс бос агент ретінде кетеді. 2005 жылдың шілдесінде ол «Нортгемптон Таун» клубымен келісімшартқа отырды және клуб сапындағы алғашқы маусымында төртінші лигадан жоғары көтерілді. 2007 жылдың сәуірінде 36 жасында «Кобблерс» клубымен келісімшарты аяқталды және ол футболдан зейнетке шықты.

Жаттықтырушылық мансап

Кейін Джесс 2007 жылдан бастап 2012 жылдың мамырында қызметтен кеткенге дейін «Нотингэм Форест» клубының жастар командасының жаттықтырушысы болып қайта келді. Ол сондай-ақ «Питерборо Юнайтед» клубының жаттықтырушы штабында да жұмыс істеді, 2012 жылдың тамызында Даррен Фергюсон басшылығымен Марк Робсонның орнына келді, бірақ бір жылдан аспайтын уақыттан кейін, оны Гэри Брин алмастырды.

Жеке өмір

2009 жылдың сәуір айында 38 жасында Джесс жеңіл инсульт алды. Артық тексерулер кезінде оның жүрегінде туғаннан бері тесік болғаны анықталды және 2010 жылы ол оны түзету үшін операция жасады. 2018 жылдың қараша айында ол Абердиннің Даңқ залына енген төрт адамның қатарында болды. 2016 жылы ол Барселонада тұрды.