Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Self – Янн Мартельдің романы. Онда бір күні таңертең өзінің әйелге айналғанын білген саяхатшы жазушының оқиғасы айтылады. Алғаш рет 1996 жылы Knopf Canada баспасы оны жариялады.
Self is a novel by Yann Martel. It tells the story of a traveling writer who wakes up one morning to discover that he has become a woman. It was first published by Knopf Canada in 1996.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Баяндаушы, бастапқыда еркек, балалық шағынан бастап, соңында Онтарионың Оттава қаласына қоныстанған, көшпенді отбасымен өмір сүрген әртүрлі оқиғаларды айтады. Ол жеке мектептегі жылдарынан (ата-анасының қазасын қоса алғанда) Португалияға сапар шеккенге дейінгі оқиғаларды сипаттайды. Он сегіз жасқа толған күні күтпеген жерден әйелге айналады. Өзгеріске ерекше алаңдамай, баяндаушы саяхатын аяқтап, ойдан шығарылған Ротаун қаласындағы университетке түседі. Ол жазумен айналысады, өміріне саяхатты енгізеді, мысалы, Испания мен Таиландқа барады. Ол бірнеше ер және әйелдермен махаббатқа түседі. Соңында оның кітабы жарық көреді, ал бітіргеннен кейін Монреальге көшіп, жазуын жалғастыра отырып, официант болып жұмыс істейді. Жұмыста ол өзінің соңғы сүйіктісі Титомен танысады. Бірақ роман аяқталуға жақындағанда, ол жеке пәтерінде қатыгез көршісінен зорлық көреді және денесі қайтадан еркек денесіне айналады.
The narrator, at first male, explains various events from his early childhood, living with a traveling family who finally settle in Ottawa, Ontario. He goes on to explain events from his years in private school (including his parents' death), until he graduates and travels to Portugal, where he, on his eighteenth birthday, wakes up as a female. Surprisingly unfazed by her transformation, the narrator concludes her trip and begins university back in the fictional Roetown. She begins writing, and keeps travel in her life, eventually visiting such places as Spain and Thailand, to name a few. She shares romances with a select few — males and females alike. Eventually she gets published, and after graduating, moves to Montreal, where she gets a job as a waitress while continuing to write. At her job she meets Tito, her final love. But as the novel is nearing a conclusion, she is suddenly raped by a vicious neighbour in her secluded apartment and her body reverts to being a male again.
Тақырыптар
Мартель «Сейфті» діни сенімге деген тақырыптық қызығушылықтың қайнар көзі ретінде сипаттады, бұл кейіннен оның екінші туындысы – «Пи өмірі» романына әсер етті. Мартель сұхбаттарында кітаптағы зорлау көрінесін жазу кезінде дін мен жамандық арасындағы қарым-қатынас туралы ойланғанын айтты: «Бұл мені адамдардың жамандықпен қалай өмір сүретіні туралы толғануға итерді. Дінде мені қызықтырғаны – оның адамдық шеңберден тысқары нәрсеге ұмтылуы». Кейбір сыншылар кітапта авторлық өмірден алынған сюжеттік желі бар екенін атап өтті, ондағы басты кейіпкер, Мартель сияқты, канадалық дипломаттардың ұлы және жас кезінде танымал бола бастаған жазушы. Оқиғаның бір бөлігі Мартель Трент университетінде оқыған Питерборо қаласында (Онтарио) өтеді.
Martel described Self as the crucible of a thematic interest in religious faith that later informed his second work, Life of Pi. Martel also reported in interviews that in writing the book's rape scene he contemplated the relationship between religion and evil: "It made me think about how people live with evil. What interested me in religion is its claim to go beyond the bounds of human existence." Some reviewers noted an autobiographical strand in the book, whose hero is, like Martel, the child of Canadian diplomats and a writer achieving recognition at a young age. It is set partly in Peterborough, Ontario, where Martel was a student at Trent University.
Сыни қабылдау
Self Мартелдің алғашқы романы болды және 1993 жылы оның алғашқы әңгімелер жинағы – The Facts Behind the Helsinki Roccamatios жарық көргеннен кейін жазылды. Мартелдің өзінің айтуынша, роман бастапқыда "жедел және көңілсіз жоғалып кетті", бірақ ол 21-ші Chapters/Books In Canada жаңадан шыққан авторлар сыйлығының финалисі болды, сол кезде Канададағы ең бағалы жаңадан шыққан авторлар сыйлығы, 5000 канад долларымен жүлделенді. Мартелдің екінші романы "Пи өмірі" 2002 жылы Man Booker сыйлығын жеңіп алғаннан кейін кітапқа сыншылардың назары арта түсті. Sydney Morning Herald газетінің бір рецензенты Мартелдің өзі романды "қорқынышты" деп атағанын және оның "жоғалып кетуін" қалағанын айтты, сондай-ақ бұл туындының "айқын жеке бастық дағдарыстан" зардап шегіп, "Пи өмірі" романының күшіне жете алмайтынын атап өтті. Toronto Star газетінің рецензенты "Self" романының басты кейіпкерінің "өзіне сенімді мінезіне" қарсы болды, бірақ туындыны шеберлігі мен тартымды повестеуі үшін мақтады. The Independent газетінің бір авторы кітаптағы жыныс өзгерісін "дөңгелек ойлау" деп сипаттады, ал The Hindu газетінде бұл кітап "керемет идеялардың шабыттандырмайтын жазумен қатар қойылғаны" деп баяндалды.
Self was Martel's first novel, and followed the publication in 1993 of The Facts Behind the Helsinki Roccamatios, his first collection of short stories. The novel, in Martel's own words, initially "vanished quickly and quietly", though it was shortlisted for the 21st Chapters/Books In Canada First Novel Award, then Canada's most valuable first novel award with a prize of 5,000 Canadian dollars. More critical attention fell upon the book when Martel's second novel, Life of Pi, won the 2002 Man Booker Prize. A reviewer for the Sydney Morning Herald, noting that Martel himself had called the novel "terrible" and expressed a wish that it "disappear", agreed that the work suffered from a "serious crisis of identity", and lacked the power of Life of Pi. The Toronto Star reviewer objected to Self's protagonist's "self satisfied air", but praised the work for its deft touch and compelling narrative. A writer in The Independent described the book's handling of gender change as "crude confusion", while The Hindu described the book as "interesting ideas juxtaposed against not so inspiring writing".
Жариялану тарихы
Мартел 1991 жылы Канада Кеңесінен 18 000 доллар көлемінде грант алып, «Self» атты кітабын жазды. Бұл кітап 1996 жылы Канадада жарық көрді, ал сол жылдың қараша айында Ұлыбританияда таныстырылды.
Martel received in 1991 a grant of $18,000 from the Canada Council to write Self, which was published in Canada in 1996, with a British launch the same November.