Кіріспе

Джон Эвершед (англ. John Evershed) - ағылшын астрономы. Ол бірінші болып күн дақтарының радиалдық қозғалысын байқады, бұл құбылыс қазір Эвершед эффектісі деп аталады.

Өмірбаян

Эвершед Джон мен Софияның (туған аты Прайс) баласы Эвершедтің баласы болып, Суррейдің Гомшалл қаласында дүниеге келген. Ол 1909 жылы Кодайканал обсерваториясында жүргенде өз есімін алған жаңалықты ашқан. 1923 жылы зейнетке шыққаннан кейін ол Суррейдің Эвхерсте жеке обсерватория құрып, арнайы жобаланған үлкен спектрогелиографты және жоғары дисперсиялы сұйық призмасы бар басқасын құрды. Ол H және K сызықтарының толқын ұзындығын зерттеуді жалғастырды, әр түрлі ендіктердегі және күн циклінің әртүрлі кезеңдеріндегі күн айналуының жоғары деңгейлеріндегі мәндерін берді. Жұмыс 1950 жылға дейін жалғасты, ол жабылғаннан кейін, ол өзінің кейбір аспаптарын Герстмонсеудегі Гринвичтің Корольдік обсерваториясына ұсынды. 1890 жылдың күзінде Британ астрономиялық қауымдастығының құрылтайшы мүшесі болды. Ол оның Күн спектроскопия бөліміне (1893-1899 жж.) және спектроскопия бөліміне (1924-1926 жж.) басшылық етті.

Марапаттар мен құрметтер

1894 жылы Эвершед Корольдік астрономиялық қоғамның мүшесі болып сайланды, 1918 жылы Корольдік астрономиялық қоғамның алтын медалімен марапатталды. 1915 жылы мамыр айында Корольдік қоғамның мүшесі болып сайланды. Айдағы Эвершед кратері оның құрметіне аталған. 1923 жылы зейнетке шыққаннан кейін Үнді империясының серіктесі атағын алды.

Жеке өмір

Эвершед 1906 жылы 4 қыркүйекте Скарбороу, Йоркширдің жанында Клаутон қаласында астроном Мэри Экуорт Орр Эвершедке үйленді. 1949 жылы әйелі қайтыс болғаннан кейін 1950 жылы Маргарет Рэндаллға үйленді. В. Х. Эванс 1910 жылы Thoressa evershedi бауыршағын сипаттап, оны типтік үлгі жинаған Evershed есімімен атады. 2015 жылы оның мұрағатын Лондонның Ғылым мұражайы сатып алды.