Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Фридеборг Винблад (18 қаңтар 1869 – 30 қараша 1964) – Швецияның Харносанд қаласында бастауыш мектеп мұғалімі болған және Швецияның алғашқы әйел білім беру басшысы атанған адам.
Frideborg Winblad (January 18, 1869 – November 30, 1964) was an elementary school teacher in Härnösand, Sweden, who went on to become Sweden's first female educational administrator.
Ерте өмір
Фридеборг – Швециядағы Йтерланнес шіркеуінің органшысы және алғашқы мектеп мұғалімі Антон Юлиус Винблад I (1828–1901) мен Эльза Мария Элизабет Наслундтың (1829–1907) қызы. Эльзаның әкесі Йтерланнэстің пасторы болған. Фридеборг Швецияның Вестернорланд аймағындағы Анундсжо қаласында дүниеге келген. Оның туыстары: Йохан Эдвард Винблад (1856–1914), Норвегияға эмиграциялаған, Салмина София Северин Педерсенге (1862–1914) үйленген, сосын АҚШ-қа көшіп кеткен кеме серігі; Карл Израиль Винблад (1857 ?); Йоханна Винблад (1859–1916), мектеп мұғалімі және шіркеу органшысы Пер Олоф Бернхард Вальбергке (1852–1927) үйленген; Антон Теодор Винблад (1862 ?); және Мария Элизабет Винблад (1865–1937), Жонас Кемпеге (1861–1918) үйленген. Оның әкесінің Маргарета Кристина Хоглунд I (1819–1853), сондай-ақ Грета Стана Хоглунд деп те белгілі, есімді әйелмен некелескеннен туған жартылай қарындасы Антонет Кристина Винблад (1854 ?) де бар, ол бала туғанда қайтыс болған.
Frideborg was the daughter of Anton Julius Winblad I (1828–1901), the church organist and the first schoolteacher of Ytterlännäs, Sweden; and Elsa Maria Elisabeth Näslund (1829 1907). Elsa's father was the vicar of Ytterlännäs. Frideborg was born in Anundsjö, Västernorrland, Sweden. Her siblings include: Johan Edward Winblad (1856 1914) who was a ship's mate that emigrated to Norway and married Salmine Sophia Severine Pedersen (1862 1914) then emigrated to the United States; Karl Israel Winblad (1857 ? ); Johanna Winblad (1859 1916) who married Per Olof Bernhard Wahlberg (1852 1927) a school teacher and church organist; Anton Teodor Winblad (1862 ? ); and Maria Elisabeth Winblad (1865 1937) who married Jonas Kempe (1861 1918). She also had a half sister: Antonette Kristina Winblad (1854 ?) from the marriage of her father to Margareta Kristina Höglund I (1819 1853) aka Greta Stina Höglund, who died during childbirth.
Мұғалім
Фридеборг 1896 жылы 27 жасында Умеодағы мұғалімдер мектебін бітірді. 1890 жылы ол ата-анасымен бірге "престболетте" тұрып, әкесімен бірге жұмыс істеді. 1896 жылдың 5 қазанында Херносандқа көшіп келіп, қаладағы 8-ші кварталдағы 137-үйге қоныстанды. 1900 жылы ол әлі де Херносандта жалғыз өмір сүріп, "lärarinna" қызметін атқарды. Ол ешқашан үйленбеген және балалары болған емес. Әкесі 1901 жылы, анасы 1907 жылы қайтыс болғаннан кейін, ол Херносандтағы семинариялық оқу колледжінің директоры болды. 1929 жылы зейнетке шықты. 1939 жылы оның құрметіне стипендия тағайындалды.
Frideborg graduated from the Teacher's School in Umeå in 1896 at age 27. By 1890 she was living in the "prestbolet" with her parents, and working alongside her father. She moved to Härnösand on October 5, 1896, and lived at #137, 8th quarter in the city. In 1900 she was still living in Härnösand by herself and was working as a "lärarinna". She never married or had children. Her father died in 1901 and her mother in 1907, after which she became the director of a seminary training college in Härnösand. She retired in 1929. In 1939 a scholarship was created in her name.
Өлім
Фридеборг 1964 жылғы 30 қарашада Швецияның Хернёсанд қаласындағы Фристад зейнеткерлер үйінде қайтыс болды. Ол ата-анасының қасындағы Анундшё, Вестерноррланд ленінде жерленді. 1964 жылғы 2 желтоқсандағы «Вестерноррландс Аллеханда» газетінде жарияланған, швед тілінен аударылған некрологта былай делінген: «Бұрынғы мектеп директоры, Фридеборг Винблад ханым, Хернёсандта дүйсенбі күні Фристад зейнеткерлер үйінде, соңғы жылдарын өткізген жерінде қайтыс болды. Ол 95 жаста еді. Фридеборг Винблад бастауыш білім беру саласында елдің танымал әйелдерінің бірі болды. Өзінің кезінде мемлекеттік органдар мұғалімдерді даярлауды жақсарту мүмкіндіктерін зерттеу және жаңа оқу жоспарларын әзірлеу жұмысын бастағанда, Мисс Винбладты комитетке жалғыз әйел мүше ретінде қатысуға шақырды. Ол сонымен қатар бастауыш сынып мұғалімдер қауымдастығының директорлар кеңесі төрағасының орынбасары болып көп жылдар бойы қызмет етті. Фридеборг Винблад Бредбин қаласында дүниеге келді, оның әкесі кантор болған. 1896 жылы Умеодағы бастауыш сынып мұғалімдер курсын бітіргеннен кейін, ол Хернёсанд бастауыш мектебінде мұғалім болып жұмыс істеді және 1907 жылы мектеп директоры болды. Ол 1929 жылға дейін, зейнеткерлікке шыққанға дейін осы лауазымда болды. Оның мейірімді мінезімен әріптестерінің, оқушыларының және достарының құрметіне ие болды, олар оның құрметіне 70 жылдық мерейтойында стипендиялық қор жинады. Оны туған-туыстары мен немерелері сағынып қалды».
Frideborg died on November 30, 1964, at the Fristad Nursing Home, Härnösand, Sweden. She was buried in Anundsjö, Västernorrland län, with her parents. An obituary in Västernorrlands Allehanda on December 2, 1964, translated from Swedish, noted that: "The former local principal Miss Frideborg Winblad, Härnösand, died on Monday at the nursing home Fristad, where she resided her last years. She was 95 years old. Frideborg Winblad was one of the country’s notable women in the area of elementary school education. When government authorities in her time set into motion an investigation on better developmental possibilities for teacher education and preparation of proposals for new teaching plans, Miss Winblad was called to participate on the work as the only female member of the committee. She was even vice chairman of the board of directors for the elementary school teacher’s association for a long succession of years. Frideborg Winblad was born in Bredbyn, where her father was cantor. After graduation from the elementary school teacher program in Umeå in 1896, she came to the elementary school in Härnösand as a teacher and in 1907 became head of the school. This post she held until 1929, when she retired. Through her friendly nature she won the affection of her colleagues, students and friends, whose gratitude was expressed in the collection of a scholarship fund in her name, which was made on her 70th birthday. She is mourned by her nieces/nephews and their families."