Екінші дүниежүзілік соғыстағы шабуылдық жүк кемелері

Кіріспе

Амфибиялық жүк кемелері – әскерлерді, ауыр техниканы және амфибиялық шабуылдарды қолдау үшін, сондай-ақ осы шабуылдар кезінде теңіз артиллериялық қолдауды қамтамасыз ету үшін арнайы жобаланған АҚШ Әскери-теңіз күштерінің кемелері. 1943 және 1945 жылдар аралығында барлығы 108 кеме салынды, яғни әр сегіз күн сайын бір кеме салынды. Кейінірек, жаңа және жақсартылған конструкциямен тағы алты АКА салынды. Олар бастапқыда шабуылдық жүк кемелері деп аталды және AKA белгісімен таңбаланды. 1969 жылы олар амфибиялық жүк кемелері болып қайта аталды және LKA белгісімен таңбаланды. Басқа жүк кемелерімен салыстырғанда, бұл кемелерде десанттық техниканы тасымалдауға, жылдам жүруге, қару-жарағы көп болуына және үлкен люктер мен крандарына мүмкіндік болды. Олардың жүк бөлімдері жауынгерлік жүк тиеуге бейімделген, яғни жағаға алдымен қажетті заттар жүк бөлімінің үстінде, ал кейінірек қажетті заттар төменде орналастырылатын жүк сақтау әдісі. Бұл кемелер алдыңғы қатардағы жауынгерлік аймақтарға кіргендіктен, олардың жауынгерлік ақпараттық орталықтары және радиобайланыс үшін қажетті жабдықтары болды, мұндай жабдықтар басқа жүк кемелерінде болған жоқ. Екінші дүниежүзілік соғыста амфибиялық операциялар маңыздырақ болғандықтан, жоспарлаушылар ерекше жүк кемесінің қажеттігін түсінді, ол жүкті және жағаға шабуыл жасау үшін LCM және LCVP қайықтарын тасымалдай алатын, сондай-ақ әуе шабуылынан қорғану және жағалауды атқылау үшін қару-жарақтармен жабдықталған болуы керек еді. Тиісті техникалық ережелер жасалды және 1943 жылдың басында АҚШ-тың алғашқы 16 шабуылдық жүк кемесі бұрын АК деп белгіленген Әскери-теңіз күштерінің жүк кемелерінен қайта жабдықталды. Соғыс барысында 108 мұндай кеме салынды, олардың көпшілігі әскери емес кемелерден өзгертілді немесе әскери емес корпус ретінде салынды. Шабуылдық жүк кемелері Тынық мұхитындағы соғыста маңызды рөл атқарды, онда көптеген кемелерге камикадзелер мен басқа ұшақтар шабуыл жасады, бірнеше кемелер торпедаланды, бірақ ешқайсысы батырылмады немесе жойылмады. 1945 жылдың 2 қыркүйегінде Токио шығанағындағы капитуляциялау рәсімінде тоғыз АКА болды. Соғыстан кейін көптеген АКА Ұлттық қорғаныс резервтік флотына қосылды. Ал қалғандары теңіз зерттеулері, су асты кабельдерін төсеу және басқа кемелерді жөндеу сияқты басқа мақсаттарға қайта жабдықталды. Кейбір резервтік кемелер Корея соғысында қайта қолданысқа енгізілді, ал кейбіреулері Вьетнам соғысында қызмет етті. 1954 және 1969 жылдар аралығында тағы алты амфибиялық жүк кемесі салынды, олар біршама жылдам, үлкен және жүк тиеу жөнінен жақсартылған конструкцияға ие болды: USS Tulare (APA/LKA 112) және Charleston класы. 1969 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштері барлық қалған AKA шабуылдық жүк кемелерін LKA амфибиялық жүк кемелері деп қайта атады. Сонымен қатар, амфибиялық кемелердің бірнеше "A" белгілері ұқсас "L" белгілеріне ауыстырылды; мысалы, барлық шабуылдық әскер тасымалдаушы APА кемелері LPA кемелері ретінде қайта белгіленді. 1960 жылдары АҚШ және Ұлыбритания Әскери-теңіз күштері екі жақты көлік доктарын жасады, олар біртіндеп осы ерекше амфибиялық рөлді өздеріне алды және бүгін толыққанды орындап отыр. АҚШ Әскери-теңіз күштеріндегі соңғы амфибиялық жүк кемесі USS El Paso (LKA 117) 1994 жылдың сәуір айында қызметтен шығарылды.

Amphibious cargo ships were U. S. Navy ships designed specifically to carry troops, heavy equipment and supplies in support of amphibious assaults, and to provide naval gunfire support during those assaults. A total of 108 of these ships were built between 1943 and 1945—which worked out to an average of one ship every eight days. Six additional AKAs, featuring new and improved designs, were built in later years. They were originally called Attack Cargo Ships and designated AKA. In 1969, they were renamed as Amphibious Cargo Ships and redesignated LKA. Compared to other cargo ship types, these ships could carry landing craft, were faster, had more armament, and had larger hatches and booms. Their holds were optimized for combat loading, a method of cargo storage where the items first needed ashore were at the top of the hold, and those needed later were lower down. Because these ships went into forward combat areas, they had Combat Information Centers and significant amounts of equipment for radio communication, neither of which were present in other cargo ships. As amphibious operations became more important in World War II, planners saw the need for a special kind of cargo ship, one that could carry both cargo and the LCM and LCVP boats with which to attack the beach, and that carried guns to assist in anti air defense and shore bombardment. Specifications were drawn up, and beginning in early 1943, the first 16 U. S. attack cargo ships were converted from Navy cargo ships that had previously been designated AK. During the course of the war, 108 such ships were built; many of them were converted from non military ships, or started out as non military hulls. Attack cargo ships played a vital role in the Pacific War, where many were attacked by kamikazes and other aircraft, and several were torpedoed, but none were sunk or otherwise destroyed. Nine AKAs were present at the surrender ceremony in Tokyo Bay on 2 September 1945. After the war, many AKAs were put into the National Defense Reserve Fleet. Others were converted for other uses, such as oceanographic surveying, undersea cable laying, and repairing other ships. Some of the reserve ships were recommissioned for service in the Korean War, and some stayed in service during the Vietnam War. Six more amphibious cargo ships, somewhat faster, larger and of improved design regarding cargo handling, were built between 1954 and 1969: the USS Tulare (APA/LKA 112) and the Charleston class. In 1969, the U. S. Navy redesignated all its remaining AKA attack cargo ships as LKA amphibious cargo ships. At the same time, several other "A" designations of amphibious ships were changed to similar "L" designations; for example, all the attack troop transport APAs were redesignated as LPAs. In the 1960s, both the United States Navy and the British Royal Navy developed amphibious transport docks which gradually took on this unique amphibious role and today have assumed it completely. The last amphibious cargo ship in the U. S. Navy, USS El Paso (LKA 117), was decommissioned in April, 1994.