Кіріспе

18 ғасырдағы британдық тори саясаткері және якобит жақтасы

Сэр Уоткин Уильямс Винн, 3-ші баронет (шамамен 1692 – 26 қыркүйек 1749) – Уэльстің саясаткері және жер иесі, 1716 жылдан 1749 жылға дейін, өліміне дейін британдық Парламенттің палатасында отырды. Тори партиясының мүшесі болған ол, сонымен қатар белгілі якобит жақтасы еді. Ол 1742 жылы премьер-министр Роберт Уолполдың құлауына ықпал етті және 1745 жылғы якобит көтерілісі алдында қуғынға ұшыраған Стюарттармен келіссөздер жүргізді, бірақ өзі көтеріліске қатыспады. Уоткин 1749 жылы аң аулау барысында болған оқиғада қаза тапты.

Өмір

Уильямс Винн Шропширдегі Озвестри қаласының жанындағы Ланфорданың 2-ші баронеті, сэр Уильямс және Джейн Телуоллдың үлкен ұлы болды. Оның әкесі, сондай-ақ сэр Уильям Уильямс, Джеймс II тұсында генерал-прокурор болып қызмет еткен және 1688 жылы жеті епископты соттауға жетекшілік етті. Оның анасы антиквар сэр Джон Винннің ұрпағы еді. 1719 жылы тағы бір сэр Джон Винн қайтыс болды, ал анасының туыстығы арқасында Уоткин "Винн" фамилиясын қосып, одан кейін әкесінің титулы мен жерлерін мұраға алды. Бірінші әйелі Энн Вон (шамамен 1695–1748) арқылы Уильямс Винн Монтгомеришир және Денбигширде кең аумақтарға ие болды және уақыт өте Солтүстік Уэльстегі ең ірі жер иесіне айналды. 1748 жылдың наурыз айында Энн қайтыс болғаннан кейін, ол өзінің құдайы қызы Фрэнсис Шакерлиге (1721–1803) үйленді; оның ұлы және мұрагері, 4-ші баронет сэр Уоткин Уильямс Винн (1749–1789) 1749 жылдың қыркүйегінде аң ауысқанда болған апатта сэр Уоткиннің қазасынан бірнеше ай бұрын дүниеге келді.

Саяси мансап

Оксфордтағы Иисус колледжін бітіргеннен кейін Уильямс Винн 1716 жылы Денбигширдің парламент мүшесі болды. Оның парламенттегі алғашқы сөйлеген сөзі 1727 жылға дейін тіркелмеді, бірақ ол тори якобиттер тобының белсенді мүшесі болды. Уэльстің якобит қоғамы «Ақ раушан шеңберінің» жетекшісі ретінде ол 1722 жылғы жалпы сайлау кезінде «патшаның суретін өртеді» және Атербери қастандығынан кейін I Георгийге «адал тілек білдіруге» қарсы болды. Сондай-ақ ол 1728/1729 жылдары Озвестри және 1736/1737 жылдары Честер қаласының мэрі болды. Уильямс Винннің ақшасы мен байланыстары оны жергілікті саяси күшке айналдырды; 1722 жылы Солтүстік Уэльстегі он бір парламенттік орынның тоғызы тори кандидаттарына берілді. Қатаң бәсекелестікке қарамастан, сайлау Роберт Уолпол мен вигтер партиясының үстемдігін растады; оларды үкіметтен шығару торилер арасында якобиттерге деген ықылас жалғасуына әкелді. Уильямс Винн 1733 жылғы Честер қаласының әкімдігі сайлауында виг жақтастарын қорқыту үшін Уэльстің көміршілерін пайдаланды, бірақ ашық якобиттердің көріністері сирек кездесетін және көбінесе Уэльстің діни нонконформистеріне торилердің қарсылығымен байланысты болды. Якобиттерге қолдаудың күрделілігі 1736 жылы Уильямс Винн мен басқа тори якобиттер Тест заңын жоюға және Англия шіркеуінің мүшелері емес, мысалы, қуғынға ұшыраған Стюарттар сияқты нонконформистер мен католиктерге қатысты заңдық шектеулерді алып тастауға қарсы дауыс бергенде көрсетілді. Діни азшылықтарға қарсылық, жалпы алғанда, 1639–1651 жылдардағы Үш патшалық соғыстарына әкелген даулардың естеліктерімен тудырылды; ол Уэльсте 18-шы ғасырдың басындағы Уэльс методистерінің қайта жандануына байланысты әсіресе күшті болды. 1740 жылы торилердің жетекшісі сэр Уильям Уиндхэм қайтыс болғанда, Уильямс Винн «Англиядағы ең ынталы якобиттердің» бірі Джон Хинд Коттонмен бірлесіп, Уолполға қарсы науқанға жетекшілік етті. Уильямс Винннің айырмашылығы, Коттон Уолполға қарсы парламенттік науқанды ұйымдастыруға көмектескен шебер тілші болды. 1741 жылғы жалпы сайлауда Уолпол Уильямс Винннің Денбигширдегі орынды бағыттап алды; ол 1352 дауысқа 933 дауыспен халықтың дауысымен жеңіске жеткенімен, 594 дауыс жарамсыз деп танылды, бұл оның қарсыласының қайтадан сайлануына әкелді. Ол Монтгомериширден сайланды және 1742 жылы Уолполдың отставкасынан кейін апелляция арқылы Денбигширдегі орынды қайта иеленді. Алайда, Уолполдың құлауынан ең көп пайда тапқандар – «патриот» вигтер және 1742 жылы Лорд Приви Сил болған Лорд Гоуэр басқаратын тори тобы болды. Бұл Уильямс Винн және Бофорттың 4-ші герцогы сияқты якобиттерді Стюарт агенттерімен, мысалы, Фрэнсис Семпиллмен келіссөздерді қайта бастауға итермеледі. 1744 жылдың басында Коттон Генри Пелхэмнің «кең ауқымды» министрлігінде үкіметтік лауазымды қабылдады және Уильямс Винн өмірінде алғаш рет үкіметті қолдады. Британия мен Франция Австрия мұрагерлік соғысына қатысқанмен, 1744 жылдың қазан айында ол жасырын түрде Версальге сапар шекті, онда Людовик XV оған якобит көтерілісіне француз қолдауын уәде берді. Көптеген басқа якобиттер сияқты Уильямс Винннің қолдауы Англияға француз әскерінің қонуына байланысты болды. Чарльз Стюарт 1745 жылғы көтеріліс кезінде Англияға шабуыл жасағанда, Уильямс Винн Лондонда парламентте болу үшін қалды, француз әскері келген кезде ғана көмекке уәде берген хабарды жіберді, бірақ бұл ұсыныс Чарльзға көмектесу үшін кеш келді. Торилер енді Уильямс Винн басқаратын «якобит» фракциясына және Лорд Гоуэрді қолдағандарға бөлінді; қолдауды қоздыру және өзін-өзі ажырату үшін Уильямс Винн және басқалар 1747 жылы Личфилд жарыстарында якобит демонстрацияларына қатысты. Осы күш-жігерге қарамастан, 1747 жылғы жалпы сайлау якобит торилерін көбінесе маңызсыз топқа дейін азайтты. 1745 жылғы көтеріліске қатыспағанына қарамастан, Уильямс Винн 1747 жылдың желтоқсанында Принц Чарльзге өзінің жақтастары «Сіздің патшалық билігіңіздің қадір-қасиеті мен мүддесін және бостандық ісіне қолдау көрсету үшін сөзге қарағанда іс-әрекетпен көбірек күш салуға мүмкіндік беретін тағы бір бақытты мүмкіндікті ғана қалайтынын» деп хабарлады. Личфилдтегі демонстрация якобиттердің сезіміне байланысты соңғы маңызды көріністердің бірі болды, бірақ оның ұлы 4-ші баронет 1770 жылы «Ақ раушан» шеңберін қайта құрды, ол түрлі тәуелсіз пікірлер клубы ретінде қызмет етті.

Мұра

Ол Руабонда Сент-Мария шіркеуінде жерленді. Оның жесірі, Фрэнсис ханым, мүсінші Майкл Рисбрактан 1755 жылы аяқталған ескерткіш жасауға тапсырыс берді; ол қолданыстағы ғибадатханаға тым үлкен болды, сондықтан оны орналастыру үшін жаңа оңтүстік-шығыс шапель салынды. Ол 1616 жылы Уильям Эйтон салған Уиннстайдегі ескі сарайдың орнына жаңа сарай салуды тапсырды, кейін 1858 жылы өртте толығымен қирады. Ол қайтыс болған кезде оның иеліктері Уэльстің бес округіне және Англияның Шропшир графтығына дейін созылып, шамамен 20 000 фунт стерлингтік кіріс әкелгені айтылады. Бұл сол кезде өте ірі сома еді, бірақ оның саяси әрекеттері мұрагеріне 120 000 фунт стерлингтен астам қарыз қалдырды деген де қауесет болды. Томас Хадсонның Уильямс Винн суреті 1997 жылы Иса колледжіне қосылды; ол колледждің аға ортақ бөлмесінде ілінгендіктен, қауымға көрсетілмейді. Суретте ол тори жақыптардың таңбасы саналған аспан көгінің түсіндегі пальто киген.