Кіріспе

Бельгиядағы ұлттық сұлулық сайысы

Мисс Бельгия – Бельгиядағы ұлттық сұлулық сайысы. Мисс Бельгияның жеңімпазы, егер күндері қабаттаспаса, Мисс Әлем және Мисс Ғалам сайыстарында елдің намысын қорғайды.

Жағажайдың патшайымы

Бельгиядағы ең сұлу қызды іздеген алғашқы конкурс 1928 жылы өтті. Журналист Жан Жак Фортис "La Reine de la Plage" ("Пляж патшайымы") конкурсын "Piccolo" (қазіргі "Le Soir") журналын жарнамалау мақсатымен ұйымдастырды. Бланкенбергеде өткен конкурстың жеңімпазы Анн Кояерт атанды.

Бельгияның мырзасы

Жетістіктен кейін Фортиске үлкен сайлау өткізуге рұқсат берілді. 1929 жылы Женни Ванпарис Бельгияның бірінші ресми «Мисс Бельгия» атанды. Ол «Еуропа сұлулығы» байқауына қатысты. Келесі жылы Нетта Дюшато жеңімпаз атанды. Дюшато 1931 жылы Халықаралық «Пулкритуд» байқауына қатысып, жеңімпаз атанды, бұл оған «Мисс Вселенная 1931» атағын сыйлады. Ол бірден танымал болды, ал «Мисс Бельгия» байқауы көптің назарын аударды. 1968 жылы Сесил Мюллер байқауға қызығушылық танытты. 1969 жылы ол алғаш рет «Мисс Бельгия» байқауын ұйымдастырды. Өзін феминист санайтын Мюллер байқауға өте жауапкершілікпен қарады. Ол байқауға қатысушылардың Бельгияның екі негізгі тілі – голланд және француз тілдерінде еркін сөйлей білуін талап етті. Мюллер қатысушыларға сұхбат беруге дайындық жасауға көмектесті. Сонымен қатар, ол «Мисс Бельгия» титулын жеңіп алған әйелді қатаң қадағалап, бағыт-бағдар берді. Мюллердің басшылығымен байқау жыл сайын кеңейе түсті. Мюллер байқауды феминизмнің бір көрінісі ретінде қарастырып, Бельгияның ең әдемі қызын емес, Бельгияны әр жағынан ұсына алатын заманауи жас әйелді табуға тырысты. Ол байқауды теледидардан көрсетуге қол жеткізді. 1993 жылы байқау Фландрия аймағы үшін VTM телеарнасында, ал Валония аймағы үшін RTL телеарнасында көрсетілді. Сол онжылдықта «Мисс Бельгия» сайлауын миллиондаған көрермен тамашалады. Бұл жеңімпаздардың көпшілігі, соның ішінде Гудэле Ликенс, Линн Весенбек, Сандрин Корман, Дина Терсаго және Джули Тэтон теледидарда сәтті мансап құрды. 1994 жылғы сайлауға арналған жаңа алтын тәжді Париждің тәж жасаушысы жасады. 2005 жылы бизнесмен Дарлин Девос сайлаудың жаңа ұйымдастырушысы болды. Ол сайлауды одан әрі дамытты. Ол провинциялық іріктеу сайлауларын өзгертіп, барлық конкурстарда бірдей ережелерді енгізді. Осылайша өткен облыстық байқаудың әр жеңімпазы бірден бір Сваровски тәжін алды. «Мисс Бельгияға» 500 Сваровски кристаллынан тұратын жаңа тәж жасалды. Девос сонымен қатар ел орталығында «Мисс Бельгия» үйін құрды. Ол «Мисс Бельгия» ұйымдастыруының жұмыс орны және ағымдағы «Мисс Бельгияның» тұратын жері болып табылады. Ол Бельгияның голланд тілінде сөйлейтін бөлігі үшін VT4 телеарнасымен жаңа келісім жасады. Келесі жылдардағы қыздар «Мисс Вселенная» және «Мисс Мир» байқауларында жақсы нәтижелер көрсеткенімен, бельгиялық көрермендер сайлауға қызығушылық танытпады. Сайлаудың көрермендер санының төмендеуіне байланысты, байқау 2010-2011 жылдары голланд тілінде сөйлейтін аймақта VT4 телеарнасының шағын серіктес каналы Vijftv, ал 2012 жылы Life!, 2013-2014 жылдары Studio 100 TV, 2015 жылы Ment TV, 2016-2018 жылдары Fox Flanders және 2019 жылы Eclips TV арналарында көрсетілді. Француз тілінде сөйлейтін аймақта RTL телеарнасы 2012 жылы сайлауды көрсетуді тоқтатты. 2012 жылы оны STAR TV, ал 2013-2018 жылдары AB3 цифрлық телеарналары алмастырды. 2019 жылдан бастап байқау Валонияда көрсетілмейді. Сонымен қатар, сайлау Валонияда да сынға ұшырайды, өйткені жеңімпаздардың көпшілігі Фландриядан шығады. COVID-19 пандемиясына байланысты 2021 жылғы «Мисс Бельгия» байқауы 2020 жылдың қаңтарынан 2021 жылдың наурызына ауыстырылды. 2021 жылғы «Мисс Бельгия» сайлауында ақ және қызғылт тастармен әрленген жаңа тәж таныстырылды. Ағымдағы «Мисс Бельгия» Чайенн Ван Арле билігінің соңғы аптасында ауыр жол апатына ұшырады. Ол әлі де сауығып жатқандықтан, өзінің орнын алмастырушысын сайлауға қатыса алмады. «Мисс Бельгия 2023» байқауы террористік шабуылға күдік болғандықтан кейінге қалдырылды. Күдікті ұсталды, оның көлігінен қару табылды, және арена толық тексерілгеннен кейін, шоу кешіктіріліп басталды.

Дау

Бельгия әйелдері сайысы әр түрлі жағдайларда дау-дамайларға ұшырады. 1952 жылғы «Мисс Бельгия» Энн Мари Пауэлс 1952 жылғы «Мисс Әлем» сайысында жігітінен айырылуға бас тартты. Ол дисквалификацияланды және Бельгияға 1953 жылғы «Мисс Әлем» сайысына қатысуға рұқсат берілмеді. 1971 жылы «Dolle Mina» тобы сайлаудың финалында сахнаға шығып, «Біз мал емеспіз!» деп ұран салды. 2002 жылы «Мисс Бельгия» Анн Ван Элсен Нигерияда өткен «Мисс Әлем» сайысына қатысудан бас тартқан кандидаттардың бірі болды, себебі ол Амина Лавалдың сотталуына наразылық білдірді. Бұл «Мисс Бельгия» ұйымының пікіріне қайшы келді. Ван Элсеннің орнын бірінші күшті үміткер Сильви Доклот басты. 2006 жылғы «Мисс Бельгия» Виржиния Клас титулын сатып алды деген айып тағылды. Бірақ бұған ешқандай дәлел табылған жоқ. Француз және чех тілдерін ана тілі ретінде білетін Ализе Пуличектің сайлануы 2007-2008 жылдардағы Бельгия үкіметін құру процесімен байланысты болды. Себебі, дәстүрлі тіл тестінде ол голланд тілінде сөйлей де, түсіне де алмады. Көрермендер тіпті оны ысқырып тастады. Көрермендердің бұл әрекеті Еуропа бойынша жария болды, ал фламанд газеті «Het Laatste Nieuws» сарказммен «Мисс Бельгия голланд тілінде сөйлей алмайды. Еліміз терең дағдарыста!» деген тақырыпты жариялады. 2017 жылғы «Мисс Бельгия» Романия Шотте Instagram-дағы жазбасы үшін расизммен айыпталды. 17 қаңтарда Unia (Тең мүмкіндіктер орталығы) тергеу бастады, бірақ ол 19 қаңтарда жабылды. Дегенмен, 2018 жылы «Мисс Бельгия-2018» Анжелина Флор Пуа жеңіске жеткеннен кейін көптеген расистік шабуылдарға ұшырады. Тең мүмкіндіктер жөніндегі мемлекеттік хатшы Зухал Демир расистік пікірлерді айыптап, жаңа «Мисс Бельгияны» құттықтады. Флор Пуаның реакциясы жақсы қабылданып, тіпті BBC телеарнасында да көрсетілді.