Кіріспе

Сунь Ли – Қытай әдебиетінің төрт ұлы классикалық романының бірі – «Су маржаны» повесіндегі ойдан шығарылған кейіпкер. Ол "Ючиден артық" деген лақап атымен белгілі, 108 Тағдыр Жұлдызының тізімінде 39-шы, ал 72 Жер Әуесінің арасында үшінші орында тұрады.

Өмірбаян

8 чи биіктігіндегі шебер жауынгер Сун Лидің кең беті сақалдармен және қара көздермен әсемделген. Ол түрлі қаруларды қолдануда сараң, көбінесе бір қолымен темір таяқ, екінші қолымен найзамен шайқасады. Ол "Ючиден асқан" деген лақап атымен белгілі, себебі ол Тан әулетінің генералы Ючи Гонға сыртқы келбетімен ғана емес, сонымен қатар темір таяқты қару ретінде қолдануда да ұқсайды. Қытай әдебиеті қауымдастығы "病" сөзін Ханчжоу диалектісінде "жақсырақ" деген мағынадағы префикс деп қарастырады, ауру емес. Қыңжоу (瓊州; қазіргі Хайнань) тумасы Сун Ли Денчжоуда (Шаньдунның шығысында) тұрады, онда ол гарнизон офицері қызметін атқарады, ал оның кіші інісі Сунь Синь, "Кішкентай Ючи" лақап атымен танымал, жұбайы Гу Дасаомен бірге таверна ұстайды.

Денчжоу түрмесінде рейд

Гу Дасаоға Денчжоу түрмесінің бастығы Юэ Хэ, Гудың ағайындары – аңшы аға-інілер Кси Чжэнь мен Кси Баоның тұтқындалғанын және оларға өлім жазасы берілуі мүмкін екенін хабарлайды. Ксилер Мао есімді байдың үйін қиратқан, себебі оның бақшасына құлаған тиынды таба алмаған. Ақиқатында, бай тиынды сыйлық алу үшін префектура кеңсесіне жіберген. Оның қарындасы Сун Лидің әйелі болғандықтан, Юэ Хэ Ксилерді қорғауға міндетті. Гу Дасао күйеуімен ақылдасады, ол заңнан тыс Зу Юань мен Зу Рунды құтқаруға шақырады. Гу, қарындасының күйеуі Сун Ли олардың жолына тосқауыл қояды деп уайымдайды. Сондықтан ол ауруға шалдыққандай болып, Сун Лиді өзіне келуге шақырады. Сун келгенде, ол оған оларға қосылуын немесе олармен күресуін талап етеді. Сун неге болса да олардың жоспарына келіседі. Гу Дасао Кси ағаларға тамақ апарып бара жатқандай түрмеге Юэ Хэ кіргізеді. Юэ Хэ олардың бұғауларын шешіп, босатады, ал Гу түрме ішінде дүрлікіді тудырады. Осы уақытта Сун Ли және оның серіктері сырттан шабуыл жасайды. Топ құтқару операциясын сәтті аяқтап, Ляншань батпағындағы заңнан тыс адамдарға қосылу үшін қашып кетеді.

Чжу отбасы ауылдарына қарсы шайқас

Лианшаньға көтерілер алдында топ Сонг Цзянның Чжу әулетімен шайқаста екенін біледі. Сун Лиге Луан Тинью, ауылдың жекпе-жек шебері, шайқасу өнерін үйреткендіктен, ол осы байланысты Чжулардың сенімін жеңу үшін пайдалануды және оларды іштен құлатуды ұсынады. Сун Ли Сунь Син, Гу Дасао, Ся Чжэн, Ся Бао, Юэ Хэ, Цзоу Юань және Цзоу Руньмен бірге Чжуларға барады, өзінің жолдан өткенін және Лианшаньға қарсы қорғаныста оларға көмектесуге міндетті екенін айтады. Сун Лиге қалуға рұқсат берілсе де, бастапқыда Чжулардың толық сеніміне ие бола алмайды. Тек ол Лианшаньның Ши Сюін жекпе-жекте тұтқындағандай көрініс жасағаннан кейін ғана Чжулар қауіпсіздік шараларын жібітпейді. Чжулардың арасына кірген топ, Сун Ли шабуылға мүмкіндік тапқанда сигнал бергенде, қанды қырқындарға көшеді. Осылайша, Чжулардың имениесі басылып алынып, Чжулар қырғынға ұшыратылады.

Үгіт-насихат және кейінгі өмір

Сунь Ли 108 Тағдыр Жұлдызы Ұлы Жиналыста біріккеннен кейін Ляншань атты әскерінің барлаушы генералдарының бірі болып тағайындалады. Ол Хуйцзун императорының Ляншаньға берген кешірімінен кейін Ляо шапқыншыларына және Ың жеріндегі көтерілісші күштерге қарсы жорықтарға қатысады. Сунь Ли барлық жорықтардан аман қалған санаулы батырлардың бірі. Денчжоудағы гарнизон офицері қызметіне қайта орналасып, бұрынғы қызмет орнына оралады, ал оның інісі Сунь Син және қарындасы Гу Дасао да сонда оралып, қонақүй ісін қайтадан бастайды.

Басқа көріністер

"Темір қол, алтын семсер" романында Сун Ли Чжоу Тонг пен Луан Тиньюмен бірге жекпе-жек өнерін үйреніп жатқан болып көрсетілген. Олардың ұстазы – Шаолин шайқас өнерінің шебері Тан Чжэнфан. Чжоу Тонг Императорлық гвардияның бастығы болып тағайындалады және өзінің беделін пайдаланып, Сун Лиге Денчжоу қаласындағы гарнизон майоры қызметіне орналасуға көмектеседі.