Кіріспе
Full Impact — 1980 жылдардың соңында Ashton Tate компаниясы Apple Macintosh компьютері үшін шығарған электрондық кесте бағдарламасы. Full Impact өте жақсы графикалық мүмкіндіктерімен және визуализациясымен белгілі болды, ол сол кездегі Microsoft Excel нұсқаларынан әлдеқайда артық еді. Бірақ бұл оның жалғыз маңызды артықшылығы болды, және Excel-дің Macintosh нарығындағы басымдығына байланысты, ол өзіне нарық таба алмады.
Тарих
Full Impact компаниясының алғашқы қызметкері және бағдарламашысы Рэнди Виггинтон электрондық кесте бағдарламасын жазуға бел буғанда бастама алды. Виггинтон Apple компаниясынан Macintosh әзірлеу процесі кезінде екі досы Дон Брейнер мен Эд Рудермен бірге Encore Systems компаниясын құру үшін кетіп қалған. Көп ұзамай оларды Стив Джобс болашақта шығатын Macintosh үшін мәтін өңдеуші жасауға жалдады, ол MacWrite аталды. Виггинтон осы жетістікті қайталай келе, нарықтағы кез келген бағдарламадан қолдануға оңай GUI негізіндегі электрондық кесте жасағысы келді. Дегенмен, мәтін өңдеушіге қарағанда электрондық кестеге көптеген теңдеулерді жылдам шешу үшін күрделі "қозғалтқыш" қажет болды. 1984 жылдың қыркүйегінен бастап, Mac шығарылғаннан кейін көп ұзамай, Виггинтон және оның екі серіктесі қозғалтқыш іздеуді бастады және Apple қызметкері арқылы Ричард Росспен таныстырылды. Олар Encore-дің Росс-тың қозғалтқышына GUI-ді бейімдеуіне келісті, ол MacCalc болады. Бірақ көп ұзамай бұл жоспарлар күйреуге бет бұрды. Росс өнімді бақылауда ұстап, оны өзінің Bravo Technologies компаниясы арқылы сатқысы келді, ал Виггинтон мен оның серіктестері оны үлкен компанияға лицензиялаудың дұрыс екенін ойлады және Росс оларды шешім қабылдаудан шеттетуге тырысып жатыр. Соңында олар басқа серіктес іздеуге шешім қабылдады, одан кейін көп ұзамай Виггинтон Эштон Тейттің бірнеше қызметкерлерімен кездесіп, олардың қолданыстағы прототип бағдарламасының демонстрациясын көрсетті. Эштон Тейт қызығушылық танытып, өнімді дамытуды қаржыландыруға және сату құқығын алуға келісті. Олар MacCalc үшін жасалған GUI прототипін және Queue Associates жазған, Les Vogel толыққанды қайта жазған жаңа қозғалтқыш Alembic-ті пайдаланып Glass жобасын, сондай-ақ Pegasus деп те белгілі жобаны құрды. Бұл артықшылық өнімнің жылдам шығуына мүмкіндік беруі керек еді. Бірақ Эштон Тейт Macintosh нарығына қызығушылық танытып, оны dBASE басымдығы бар PC желісінен шығудың жолы деп қарастырды, содан кейін ол туралы мүлдем бейжай болды. Бұл бейжайлық негізінен Mac сату туралы есептерге байланысты болды: сатылым жоғары болғанда Mac Эштон Тейттің келесі үлкен жетістігі болды, сатылым төмендегенде оны мазалаудың қажеті болмады. Қызығушылық болғанда Encore-дің даму қаражаты уақытында келіп түсті, ал болмағанда ақша бірнеше айға жоғалып кетті. Encore командасы есептерді төлеу үшін бірнеше рет басқа жобаларды қабылдауға мәжбүр болды, нәтижесінде қысқа жоба болуы керек болған нәрсе бірнеше жылға созылды. Содан кейін, өнім сатылуға дайын болғанда, Росс Эштон Тейтке сотқа жүгінуді шешті, бағдарламаға құқығы бар екенін мәлімдеді. Росс сотты ұтылып, бүгінде бұл зияткерлік меншік құқығы заңдарының классикалық мысалы саналады. Сот ісі шешілгеннен кейін өнім 1988 жылдың тамызында жаңа атауымен Full Impact-пен сатыла бастады. Желтоқсан айында 1.1 нұсқасының шағын жаңартуы шықты. Пікірлер көбінесе оң болды, әсіресе жүйе кез келген құжатта сегіз "кіші параққа" ие болуға мүмкіндік беретіні атап өтілді. Бұл мүмкіндік бүгінде кең таралған, бірақ сол кезде ол жаңа және өте пайдалы деп есептелді. Full Impact сонымен қатар деректерді және формулаларды тікелей ұяшықтарға енгізуге мүмкіндік беретін алғашқы электрондық кестелердің бірі болды, бұл мүмкіндік бүгінгі күнге дейін жетілдірілмеген. Рецензенттер сондай-ақ WHILE циклдары сияқты функционалдылықты қамтитын қуатты макро тіліне риза болды. Бірақ ең маңыздысы Full Impact сізге мәтін блоктары, диаграммалар немесе суреттер сияқты басқа нысандарды тікелей парақтарға қосуға мүмкіндік берді. Сол кезде көптеген электрондық кестелер осы элементтерді бөлек көріністерде көрсетті. Кейінгі уақыт дұрыс таңдалмады. Microsoft жақында Excel 3.0-ды шығарды, ол жақсы старт алды. Full Impact шығарылғаннан кейін көп ұзамай Informix Wingz шықты және оны белсенді түрде сатуға кірісті, тіпті оның өкілі Леонард Нимойды Macintosh тақырыбына қатысты түрлі сауда көрмелеріне жіберді. Эштон Тейт өнімді графикалық мүмкіндіктеріне назар аудару үшін «презентациялық электрондық кесте» ретінде ұсынды, бірақ бұл термин қазіргідей әлеуетті клиенттерге де көп мән бермеген сияқты. Нәтижесінде Full Impact-тің сатылымы күткендей болмады, сондай-ақ Эштон Тейттің басқа Mac өнімдері, FullWrite Professional және dBASE Mac та түрлі проблемалардан зардап шекті. Эштон Тейт мұны оларды түзету сигналы ретінде қабылдамады, керісінше келесі бір жыл бойы барлық өнімдерді елемеді. Соңында 1989 жылдың соңында FullWrite және Full Impact бағдарламаларына жаңартулар жарияланды. Full Impact 2.0s 1990 жылы шығарылды, оның құрамында 3D диаграммалар және дауыстық жазбаларды қосу мүмкіндігі болды, бұл FullWrite 1.5s нұсқасының да маңызды мүмкіндігі болды. 1989 жылы жеке шығарылымда Apple-дың CL/1 негізіндегі үшінші тараптық дерекқор байланыс технологиясы Clear Access 99 долларға қосылды. Бірақ осы кезде Эштон Тейттің «көшбасшысы» dBASE сәтсіздікке ұшырады. 1990 жылы олар көптеген қателерге толы dBASE IV-ті шығарды, оны клиенттер пайдаланудан бас тартты. Көптеген адамдар осыны FoxPro және Clipper бағдарламаларының dBASE-ден жақсырақ екенін білу мүмкіндігі ретінде пайдаланды. Компания ақырында ақшадан айырылып, Mac нарығынан бас тартып, барлық бағдарламаларын дамытуды тоқтатты. 1991 жылға қарай компания төлемдерді төлей алмады және Borland компаниясы оны номиналды құнмен сатып алды. Өкінішке орай, Borland-тың Windows жүйесінде Excel-мен бәсекелесіп жатқан Quattro Pro атты өз электрондық кестесі болды және ол дереу Full Impact сатуын тоқтатты. Авторлар өнімді қайтарып алуға тырысты, бірақ ол жоғалып кетті.