Кіріспе

ADAPT (бұрынғы American Disabled for Attendant Programs Today) – АҚШ-тағы мүгедектер құқықтары үшін күресетін халықтық ұйым, оның 30 штаты мен Вашингтон округінде бөлімшелері бар.

Тарих

Атлантис қауымы 1975 жылы Колорадо штатының Денвер қаласында құрылды. Бұл қауымды мүгедектігі жоқ, бұрынғы қарттар үйінің ойын-сауық жетекшісі Уэйд Бланк бастады. Ол бірнеше ауыр мүгедектігі бар қарттар үйінің тұрғындарына өз қауымын құруға көмектесті. 1978 жылы Денверде Атлантис қауымының мүшелері мен Бланк қалалық автобустардың мүгедектерге қолжетімсіздігіне қарсы наразылық акциясын өткізді. Осы наразылықтардың ішінде елдегі алғашқы дөңгелекті креслода отырушылар үшін қолжетімді автобустарға талап ету демонстрациясы болды, ол 5 және 6 шілдеде өтті. Наразылық кезінде Атлантис қауымының он тоғыз мүшесі ("Он тоғыздықтар тобы" деп аталды) "Біз мінеміз!" деп ұран салып, дөңгелекті креслоларымен автобустарды тоқтатты және түні бойы көшеде қалды. 1983 жылы "Он тоғыздықтар тобы" бірнеше жылдық жергілікті автобусқа қатысты ұқсас наразылықтардан кейін ADAPT ұйымын құрды. Бастапқыда ADAPT атауы "Мүгедектерге қолжетімді қоғамдық көлікті қамтамасыз ету үшін американдықтар" деген сөздердің бас әріптерінен тұратын аббревиатура болды, себебі ұйымның басты талабы автобустарға дөңгелекті креслоға арналған лифттер орнату болды. 1980 жылдар бойы автобус лифтіне қол жеткізу науқаны Денверден бүкіл елдегі қалаларға тарады. ADAPT мүшелері лифттердің қажеттілігіне назар аудару үшін автобустарды тоқтату тактикасымен белгілі болды. Дөңгелекті креслода отырушылар автобусты алдынан және артынан тоқтатып, ал басқалары креслоларынан шығып, қолжетімсіз автобустың сатыларынан жоғары өрмелеу арқылы мәселені көрнекті етуге тырысты. Нысанаға алынғандардың ішінде қалалық автобустар ғана емес, Greyhound сияқты қалааралық автобус қызметтері де болды. Онжылдықтың соңында наразылықтар мен сот процестерінен кейін ADAPT 1990 жылы Мүгедектік туралы заңның (ADA) аясында автобус лифттерін заңмен міндетті етуге қол жеткізді. Сол кезде ұйым мүгедектердің құқықтарын қорғау бойынша келесі логикалық қадамды іздеуге кірісті, сонымен қатар ADA-да көлікпен қамтамасыз ету ережелерінің орындалуын қадағалады. Сол жылы ұйым өз атауын "Американдық мүгедектерге көмекші бағдарламалар" деп өзгертті. 1992 жылы 1978 жылдың 5 және 6 шілдесінде өткен наразылық оқиғасы Колфакс және Бродвей қиылысында (осы жерде наразылық өтті) ескерткіш тақтамен белгіленді. 2017 жылдың мамыр айында ADAPT Вашингтонда, Пол Райанның бюджеттік ұсынысының аясында Medicaid-ке енгізілген өзгерістерге қарсы наразылық акциясын ұйымдастырды. Бұл ұсыныс Medicaid қаржыландыруын қысқартуға және бағдарламаны штаттардың бақылауына беруге бағытталған. Вашингтонда 100-ге жуық мүгедек наразылыққа қатысушы тұтқындалды, ал ұқсас наразылықтар елдің түкпір-түкпіріндегі жергілікті ADAPT ұйымдарының басшылығымен өтті. Осы наразылықтар барысында ADAPT Twitter және Facebook желілерін пайдаланып, наразылықтарға қатысушылардың тұтқындалуын көрсететін суреттер мен медиаға сілтемелерді жариялады, осылайша қоғамдық қолдауды күшейтуге және жұмылдыруға тырысты.

Интернетке шығу

ADAPT веб-сайты ұйымның маңызды мәселелері мен атқарылып жатқан іс-шаралары туралы ақпарат ұсынады. Сайтта өткен ұлттық акциялардан түсірілген фотосуреттер мен есептердің архиві де бар. Жарияланған суреттердің көп бөлігі 20 жылдан бері ADAPT-тың фотосуреттерін түсіріп келе жатқан фотограф Том Олинге тиесілі. ADAPT-тың ең танымал визуальды логотипі, олардың веб-сайтында көрсетілген, халықаралық мүгедектер коляскасының символын бейнелейді, бірақ адам қолдарын жоғары көтеріп, өзін шектеген тізбектерді үзуге тырысады. ADAPT-тың YouTube арнасы да бар, онда ұйым белсенділері тікелей жариялаған, ұйымды қолдау туралы құжаттамалық қысқа бейнелер орналастырылған. ADAPT Twitter және Facebook әлеуметтік желілерінде де белсенді, олардың әрқайсысының 1600-нан астам ізбасары бар. Бұл оларға жақтастарымен және басқа белсенділермен байланыс орнатуға, сондай-ақ қоғамдық көрінуді арттыруға көмектеседі.