Кіріспе

Людвиг ван Бетховеннің E-flat мажор тонындағы, Op. 74 нөміріндегі скрипкалық квартеті 1809 жылы жазылған және "Арфа" квартеті деп аталады. "Арфа" деген ат квартеттің бірінші бөлімінің аллегросындағы ерекше пиццикато бөлімдеріне сілтеме жасайды, онда квартет мүшелерінің жұптары арпеджиода ноталарды кезекпен орындайды, бұл арфаның тартылуын еске түсіреді. Бетховеннің көптеген шығармаларына берілген аттар сияқты, бұл да баспагер тарапынан қойылған.

2. Адапсия тым көп емес

Екінші бөлім рондо түрінде, жұмсақ модуляциялармен және күтпеген аккорд өзгерулерімен ерекшеленеді. Бұл бөлімде негізгі тақырыпты дамытатын 23 тақты үш бөлім бар; олар екі интерлюдиямен кезектеседі. Бұл қозғалысты кантиленамен сіңірілген, ол үш рет өзгертіледі. Соңғы вариацияда бірінші бөлімнің пиццикатосы қайтадан естіледі.

3. Тез арада

Үшінші бөлім – шекерцо. Шерзо, C минор (мм. 1–76)
Трио, C мажор (мм. 77–169)
Шерзо (мм. 170–245)
Трио (мм. 246–338)
Шерзо (мм. 339–467)

Бес бөлімді үшінші бөлім шекерцо түрінде, бірақ көңіл-күйі әзілге қарағанда қараңғы, жылдам, мазасыз тақырыппен басталады. Оның ырғақты мотиві Бетховеннің 5-ші симфониясынан шабыттанған, ол бірнеше ай бұрын ғана көрсетілген болатын. Ұзын кода көбінесе пианиссимо болып келеді. C мажорлық триода Бетховен қатаң контрапункт жаттығуларын пародиялайды. Осыған дейін ол шәкірті Рудольф архиегер үшін "Торлы басқа материалдар" және "Контрапунктқа материалдар" атты екі оқулық жинағын дайындаған, Наполеон әскерінен қашу алдында.

4. Allegretto con variazioni (Альгерттік түрлендірулер)

Шечерцо тікелей төртінші бөлімге, ми мажордағы аллегретто тақырыбына негіделген алты әшекейлі вариациядан тұратын жиынтыққа көшеді. Бірінші және төртінші вариацияларда барлық аспаптар қатысады, екінші вариация виоламен, үшіншісі екінші скрипка мен виолончельмен, бесіншісі бірінші скрипкамен, ал алтыншы вариация виолончельмен ерекшеленеді. Кодада үштік педаль ноталары басым. Кода барлық аспаптардың біріккен күшіндегі, қарқынды жылдамдатумен ("accelerando") аяқталатын аллегро стреттамен бітеді.

Талдау

Бірінші бөлім, шамамен он минутқа созылатын, Бетховеннің музыкалық кернеуді басқаруының ең көрнекті мысалдарының бірі болып табылады. 24 такттан тұратын қысқа ададжио кіріспесі, бөлімнің қалған бөлігімен тығыз тақырыптық байланысқа түспейді; ол Op. 59, No. 3-тің бірінші бөлімінің introdzione-сы сияқты қызмет атқарады. Аллегроның негізгі мотивтері – басында бірнеше такттан кейін пайда болатын лирикалық мелодия, екі аспаптан орындалатын пиццикато арпеджиолар және қалған екеуінен қайталанатын сегіздік ноталар. Алғашқыда, бұл екі тақырып тақырыптық және ырғақтық тұрғыдан байланыссыз сияқты көрінеді. Тек соңғы елу тактта ғана тыңдаушы Бетховеннің нақты мақсаты – оларды бір мезгілде орындау, қарбалас скрипкалық партияның астында, бөлімнің биігіне жету үшін екенін түсінеді. Гарфа квартеті Бесінші симфонияның көптеген жақтарын қайталайды. Бетховеннің орта шағындағы батырлық рух бірінші бөлімде кеңінен естіледі. Бесінші симфония мен Гарфа квартетінің екеуі де қарқынды шкерцоға ие. Дегенмен, Бесінші симфонияның финалының әсерлі кірісі Op. 74-те байқалмайды. Гарфа квартетінің төртінші бөлімінде дәстүрлі тақырып пен вариациялар формасы қолданылады. Төртінші бөлімнің классикалық стилі, бірінші бөлімнің батырлық сипатына қарсы қойылып, Бетховеннің стильдік эволюциясында осы шығарманың орнын анықтауға тырысатын Бетховен зерттеушілерін алаңдатады.