Кіріспе

Бауырымен жүретіңдердің түрі

Таңбалы питон, шығыс кішкентай дақты питон немесе шығыс балалар питоны (Antaresia maculosa) – Австралияның солтүстігі мен Жаңа Гвинеяда кездесетін питон түрі. Дегенмен, 2020 жылға дейін екі түршесі анықталған: А. m. maculosa және А. m. peninsularis. Жаңа Гвинеяның таңбалы питондарын 2021 жылы өздерінің жеке түрі ретінде қайта жіктеу ұсынылды, А. papuensis немесе Папуа таңбалы питоны, осы зерттеуде екі материктік түрше де ашылған болатын. Алайда, ITIS және The Reptile Database қазіргі таңда екі нұсқаны синонимдер деп санайды.

Таксономия

Вильгельм Петерс 1873 жылы дақты питонды сипаттады. Хосер (2003) A. m. brentonoloughlini деген жаңа түршесін сипаттады, бірақ басқа герпетологтар бұл таксонды жарамды деп санамайды. 2020 жылы A. maculosa-ның екі түршесі анықталды; A. m. maculosa және A. m. peninsularis. Ол өмірінің бар сағатында дөңгелек, дақты түс схемасына ие. Дақтардың шеттері тікшелі, себебі қара пигментация толық қабықшаларда ғана пайда болады. Қызығы, осы түрдің ең ірі тіркелген еркегі, осы түрдің еркектері, сондай-ақ Antaresia туысының басқалары да ұрғашылар үшін бәсекелесе алатынын көрсетеді. Бұл мінез-құлық табиғатта ешқашан байқалған жоқ, тек тұтқындағы мысалдарда ғана көрінді. Мұндай жағдайларда еркектер арасындағы күрес әдетте қысып ұстау, шабу және тістеуден тұрады. Бұл жыландар негізінен түнгі өмір салтына бейімделген, жартылай ағаш өсімдіктері және жас жануарлар ересектерге қарағанда биік жасырын орындарды пайдалануға бейім. Бұл жыландар Antaresia туысының ең көне түрі болып табылады, 27 миллион жыл бұрын туыстағы басқа түрлерден бөлініп шықты. Сондай-ақ, Индонезияның Батыс Жаңа Гвинеясындағы шекарадан тыс жерде үй жануарлары саудасы үшін пайдаланылуы мүмкін деген алаңдаушылықтар бар. Көптеген орталарда кездеседі, бірақ жартасты төбелерді және жарықтар мен үңгірлер бар шығанақтарды ұнатады. Папуа мысалы, көптеген термит үйінділерімен толық евкалипт саваннасының орманды жеріндегі қолданыстан шыққан әуежайдың жанында тасталған толқынды темір парақтардың артында табылған.

Тамақтандыру

Оның сүйікті тағамдарының бірі – үңгірлерінің кіреберісінде аулайтын жәндіктермен қоректенетін жарықашарлар. Бұл туыстың ең ірі өкілдері болғандықтан, тұтқын күйдегі мысалдар көбінесе тышқандар мен басқа да кішкентай кеміргіштерді жейді. Олар сонымен қатар жергілікті гекон, «Дубиус дтелла» сияқты басқа да бауырымен жорғалаушы түрлерімен де жиі қоректенеді.

Көбею

Дақты питон жұмыртқа салатын түрі, аналықтары бір ретке дейін 15 жұмыртқа төлейді.

Тұтқында

Жапырақты питонды көбінесе үй жануарлары ретінде ұстайды, себебі олардың кішкентай мөлшері, жайбасар мінезі, тамаққа жақсы жауап беруі, төзімділігі және тұтқында оңай күтілуі мүмкін. Олар және Антарезия туысына жататын басқа да түрлер, әсіресе жыландарды ұстауға жаңа кіріскендер үшін жақсы бастамашы түрлер саналады. Бұл жыландар шарықты питон сияқты кең танымал немесе түрлі-түсті болмаса да, альбинодан және лейцистикалықтан бастап эбен, меланистикалық және пиебальд түстеріне дейін әртүрлі бояулармен келеді. Құжатталған аз ғана белгілі лейцистикалық жекелегендер жабайыда ұсталғаннан кейін туған ортасына қайтарылды, бұл кейбір питон өсірушілерді осы жануарлардың тұтқындағы әртүрлі штамдарын жасау мүмкіндігінен айырды. Жекелегендер арасындағы түрлі-түсті болу, экзотикалық жорғалаушылармен жұмыс істейтін және оларды өсіретін көптеген герпетокультурологтар үшін оларды өте тартымды етеді. Тұтқында бұл түрлер 20%-дан 80%-ға дейінгі әртүрлі ылғалдылық деңгейіне өте төзімді, себебі олардың таралған ареалында кең ауқымды мекендеу орындары бар. Тұтқындағы жануарларда кездесетін тері жабыну проблемалары көбінесе ылғалдылықтың өзінде емес, тым жоғары немесе тым төмен температураның салдарынан туындайды. Сондай-ақ, кейбір жекелегендер (көбінесе еркектер) жұптасуға қызығушылық танытқанда бірнеше апта бойы тамақтан бас тартуы мүмкін.