Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қытай-американдық пионер (1853–1933)
Chinese American pioneer (1853–1933)
Полли Бемис (11 қыркүйек 1853 – 6 қараша 1933) – 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басында Айдахо штатында өмір сүрген қытай-американдық пионер. Оның өмірінен биографиялық роман жазылды және 1991 жылы «Мың алтын» атты фильм түсірілді.
Polly Bemis (September 11, 1853 – November 6, 1933) was a Chinese American pioneer who lived in Idaho in the late 19th and early 20th century. Her story became a biographical novel, and was the subject of the 1991 film Thousand Pieces of Gold.
Ерте өмір
1853 жылы 11 қыркүйекте Бемис Қытайдың солтүстік аймағында, жоғарғы ауылдардың біріне жақын жерде дүниеге келді. Бала кезінде Бемистің аяқтары байланды, бірақ кейін олар оны босатып жіберді. Ол он сегіз жасқа келгенде, ұзаққа созылған құрғақшылық болды, сол кезде әкесі оны екі қап қажетті тұқым үшін қарақшыларға сатты. 1872 жылы Бемис Америка Құрама Штаттарына жасырын түрде әкелінді және Сан-Францискода құл ретінде 2500 долларға сатылды. Дәл сол кездегі делдал оны Сан-Францискодан Портленд, Орегон арқылы Айдахоға алып барды, онда оның сатып алушысы, бай қытай адамы, мүмкін Хонг Кинг есімді, Уорренс, Айдахо аймағындағы кеншілер лагерінде салон ашты, қазіргі Уоррен, Айдахо. Ол 1872 жылдың 8 шілдесінде Уорренске келді. Бемис бойжеткен. Бемис қытайлық тұтқыннан қалай босағаны әлі белгісіз. Академик Присцилла Вегарстың сөзіне сүйенсек, оның қытай иесі оған бостандыққа қол жеткізуге көмектескен. Чарли мен Поли Бемис бірлесіп кен өндіруге арналған өтініш берді, олар Салмон өзенінің (Қайтарылмайтын өзен) жағасындағы алғашқы қоныс салушылардың бірі болды, өзен жағасынан бірнеше метр қашықтықта. Бемис өзінің тойлық көйлегіндегі суретін сол кезде академиялық жыл ішінде онымен бірге тұрған жас оқушы Гей Кэрриге сыйлады. 1970 жылы Клинхаммер қайтыс болғаннан кейін оның қарындасы Бемистің қабіріне ескерткіш тақта орнатты.
On September 11, 1853, Bemis was born in rural northern China, near one of the upper villages. As a child, Bemis had bound feet, which were later unbound. When she was eighteen, there was a prolonged drought, during which her father sold her to bandits for two much needed bags of seed. In 1872, Bemis was smuggled into the United States and sold as a slave in San Francisco, California for $2,500. An intermediary took her from San Francisco via Portland, Oregon, to Idaho, where her buyer, a wealthy Chinese man, possibly named Hong King, ran a saloon in a mining camp in Warrens, Idaho Territory, now Warren, Idaho. She arrived in Warrens on July 8, 1872. Bemis was tall. How Bemis gained her freedom from her Chinese captor is uncertain. According to academic Priscilla Wegars, her Chinese owner helped her gain her freedom. Together, Charlie and Polly Bemis filed a mining claim, becoming among the first pioneers to settle along the Salmon River (The River of No Return), only several yards from the riverside. Bemis gave the photo of herself in her wedding dress to a young schoolgirl, Gay Carrey, who boarded with her during the academic year during this time. After Klinkhammer's death in 1970, his sister bought a marker for Bemis's grave.
Мұра
1987 жылы Полли Бемис үйі деп белгілі болған үй қайта жаңартылды. Бемистің денесі Айдахо штатының Уоррен қаласынан солтүстікке қарай 17 миль жерде орналасқан үйдің аумағында қайта жерленді. Үй мұражайға айналды, ал 1988 жылы ол тарихи орындардың ұлттық тізіміне енгізілді. 1987 жылы арнайы салтанатты шара өтті, онда Айдахо губернаторы Сесил Андрус: "Полли Бемистің тарихы Орталық Айдахоның мұрасының маңызды бөлігі. Ол – қиын Сальмон өзеніндегі ең белгілі пионер" деді. Айдахо университеті оны "Айдахоның ең танымал қытай әйелі" деп сипаттап, "Полли Бемистің әлемі" атты антропология курсын ұсынды. 2023 жылы "Жоғалған алма" жобасы Бемис ранчосында "Полли Бемис" деп аталған алманың бір түрін қайта ашты.
In 1987, the cabin, known as Polly Bemis House, was restored. Bemis's body was reburied on the grounds by the cabin, which is located 17 miles north of Warren, Idaho. The cabin became a museum, and in 1988, it was placed on the National Register of Historic Places. In 1987, a dedication ceremony was held and Idaho Governor Cecil Andrus stated, "The history of Polly Bemis is a great part of the legacy of central Idaho. She is the foremost pioneer on the rugged Salmon River." The University of Idaho has described her as "Idaho's most famous Chinese woman," and offered an anthropology course called "The World of Polly Bemis". In 2023 the Lost Apple Project re discovered a variety of apple on the Bemis ranch, which has been named the 'Polly Bemis' apple.
Өмірбаяндық талқылаулар
Қазіргі өмірбаяндар Полли Бемистің өмірінің егжей-тегжейлерін талқылауды жалғастыруда. Мысалы, оның "Лалу" деп аталғанына немесе "Хонг Кинг" оның иесінің нағыз аты болғанына көп айғақ жоқ. Сондай-ақ, Бемис жезөкше болғанына ешқандай дәлел табылған жоқ; мәдени тұрғысынан алғанда, оның нағашы әйел болғаны ықтимал. Ұлттық саябақтар қызметінің бір сайтында ол келісімшарт бойынша билеуші қыз болғаны туралы мәлімдеме бар. Соңында, өліміне жақындағанда Бемис көп жылдар бойы қалыптасқан халықтың сенімін жоққа шығарып, оның "покерде ұтылғанын" мойындамады.
Current biographers continue to debate the details of Polly Bemis' life. For example, there is little evidence that she was ever actually known as "Lalu" or that "Hong King" was really her owner's name. Also, there is no evidence that Bemis was actually a prostitute; from a cultural standpoint, it is more likely that Bemis was a concubine. One National Park Service site claims she was an indentured dance hostess. Finally, as she neared death, Bemis denied the long standing public belief that she was "won in a poker game."
Оның өмірі туралы кітаптар мен фильмдер
1970 жылдары Поли Бемис туралы биография жазылды – «Айдахо округының ең романтикалық кейіпкері: Поли Бемис» (М. Альфреда Элсенсонның апасы, Бенедиктиндік әпкелер баспасы, 1987 жылы екінші басылым). «Мың алтын» (Thousand Pieces of Gold) – 1981 жылы Лалу Натхой/Полли Бемис өмірінен алынған тарихи роман. Кітапта автор Рутан Лум Макканн кітапқа жасаған зерттеулері мен Поли Бемис қайтыс болғаннан кейінгі жылдардағы жаңа ақпараттарын баяндайтын эссесі де бар. Бұл роман 1991 жылы «Мың алтын» фильміне бейімделді, онда Розалинд Чао Поли рөлінде, ал Крис Купер Чарли рөлінде ойнады. Присцилла Вегарс жазған «Поли Бемис: Қытай-американдық пионер» (2003) кітабы бастауыш сыныптарда оқылатын танымал тарих кітабы. Кристофер Корбеттің «Покерлік қалыңдық: Жабайы Батыстағы алғашқы қытайлар» (2010). Гленда Райли мен Ричард В. Этулейннің редакциялаған «Ежелгі Батыстың жабайы әйелдері», 45–68, 200–203 беттер, Golden, CO: Fulcrum (2003).
A biography was written in the 1970s – see Idaho County's Most Romantic Character: Polly Bemis by Sister M Alfreda Elsensohn (published by Benedictine Sisters; Second Printing in 1987). Thousand Pieces of Gold is a 1981 biographical historical novel about Lalu Nathoy/Polly Bemis and includes an essay in which the author, Ruthanne Lum McCunn, documents her research for the book and her discoveries in the years since Polly's death. This novel was later adapted into the 1991 film Thousand Pieces of Gold, starring Rosalind Chao (as Polly) and Chris Cooper (as Charlie). Polly Bemis: A Chinese American Pioneer, written by Priscilla Wegars and published in 2003, is a noted elementary classroom history book. The Poker Bride: The First Chinese in the Wild West, by Christopher Corbett (2010). Wild Women of the Old West, pp. 45–68, 200–203, edited by Glenda Riley and Richard W. Etulain, Golden, CO: Fulcrum (2003), .