Кіріспе
Жылан түрі Xenopeltis unicolor, көбінесе күн сәулесі жыланы, жалпы күн сәулесі жыланы немесе көкшіл жылан деп аталады, Оңтүстік-Шығыс Азияда және Индонезияның кейбір аймақтарында кездесетін усыз күн сәулесі жыланының түрі. Бұл өте жылтыр қабықтарымен және шапшаң көбею қабілетімен танымал алғашқы жылан, себебі ол жұмыртқа туады және бір ретте 10-ға дейін жұмыртқа сала алады. Қазіргі уақытта ешқандай қосалқы түрі танылмаған.
Xenopeltis unicolor, commonly known as the sunbeam snake, common sunbeam snake or iridescent snake, is a non venomous sunbeam snake species found in Southeast Asia and some regions of Indonesia. This is a primitive snake known for both its highly iridescent scales and its ability to reproduce quickly, as it is oviparous and as such can lay up to 10 eggs at a time. No subspecies are currently recognized.
Сипаттама
Орташа ұзындығы шамамен 1 метрге (3 фут 3 дюйм) жетеді. Жер қазғыш түр, басы үшкір және тар, мойны анық емес, сондықтан топыраққа енуіне кедеріс келтірмейді. Ең ерекше белгісі – осы жыланға берілген атауын анықтайтын, көкшіл, өте жылтыр қабыршақтары. Әр қабыршағының беткі қабатының астында қара пигмент қабаты болады, ол көкшілдікті күшейтеді. Жастар ересектерге өте ұқсас, бірақ басының астында айқын ақ "жағасы" болады. Бұл түс алғашқы жыл ішінде жоғалады. Екі конус опсиніне ие, бұл дихроматикалық түс көруге мүмкіндік береді. Бұл жыланның алғашқы түрі, боид және питон сипаттамаларының екеуі де бар; оның қай тұқымға жататыны әлі де даулы мәселе.
Географиялық ауқым
Қытайда (Гуандун және Юньнань), Мьянмада, Андаман және Никобар аралдарында, Вьетнамда, Лаоста, Камбоджада, Таиландта, Батыс Малайзияда, Пенанг аралында, Сингапур аралында, Шығыс Малайзияда (Саравак штатында), Индонезияда (Риау архипелагы, Банка, Биллитон, Суматра, Вэ, Сималур, Ниас, Ментавай аралдары [Сиберут], Борнео, Ява және Сулавеси) және Филиппинде (Балабак, Бонгао, Джоло және Палаван) табылған. Түрінің бастапқы орны "Ява" деп көрсетілген.
Тіршілік ету ортасы
Орманның аралары, бақтар және саябақтар сияқты кең жайлы аймақтарда тіршілік етеді. Көбінесе күріш далаларында ұшырасады.
Мінез-құлық
Бұл жыландар – бұлжаңдаушы жыландар, олжаларын күшті денелерімен қысып, тұншықтырып өлтіреді. Олар жер қазғыш түрлерге жатады және өмірінің көп бөлігін жер астында өткізеді. Дұрыс емес ұстаса шағуға дайын болуы мүмкін, бірақ көбінесе оларды қолға алғанда қашып құтылуға тырысады. Қауіп сезгенде, олар құйрықтарын сілкіп, дыбыс шығарып, жыланның құйрығындай қозғалыс жасайды.
Тамақтандыру
Тамақ алуан түрлі, көбінесе бақалар, бауырымен жорғалаушылар, оның ішінде басқа жыландар мен ұсақ сүтқоректілерден тұрады.
Көбею
Жұмыртқалап көбейетін, аналықтары бір ретінде 10-ға дейін жұмыртқа туады.