Кіріспе

Бокс менеджері

Ямил Чаде (1921 – 25 сәуір 2009) – Пуэрто-Рико спорт командасының иесі және спортшылар менеджері.

Өмірбаян

Ямил Чаде Ливанда дүниеге келді. Жастық шағын Кубада өткізді, бірақ 20 жасында оның ата-бабаларының бірі тегінен шыққан Пуэрто-Рикоға көшті. 1940 жылдардың соңында ол боксқа қызығушылық танытты; өзі боксшы болғысы келмесе де, жас кезінде боксшыларды басқаруға лицензия алды. Чаде басқарған алғашқы боксшылардың бірі Кид Гавилан болды. 1951 жылдың 17 мамырында Гавилан Джонни Сакстонды он бес раундта жеңіп, әлемнің орта салмақтағы чемпионы атанды. Ол кезде ол АҚШ-тың шығыс жағалауындағы бокс ортасында белгілі бір беделге ие болды. Екі онжылдықтан кейін Чаде Пуэрто-Рикодан шыққан жас үміткер Уилфредо Гомеске кездесті және Гомес әлі әуесқой боксшы болғанда онымен келісімшарт жасады. Гомес 1977 жылы WBC әлемнің жартылай жеңіл салмақтағы чемпионы атанды. Чаде мен Гоместің қарым-қатынасы 1982 жылы Гоместің Лупе Пинтормен болған жекпе-жегінен кейін нашарлады. Гомес 1983 жылы өзгеру кезеңінен өтті, жеңіл салмаққа көшті және сол жылы тек екі титулсыз жекпе-жекке қатысты. 1984 жылы Хуан Лапортты жеңіп, әлемнің жеңіл салмақтағы чемпионы атанды. Чаде сол жылы Уилфред Бенитестің мансабын жаңартпақ болып келісімшартқа қол қойды. Бенитес Монакода Дейви Мурдан жеңілгеннен кейін зейнетке шығуы мүмкін болды. Алайда, Чаденің жаттығуларының арқасында Бенитес үш жеңіске қол жеткізді, оның ішінде әлемдік рейтингтегі екі боксшыны жеңді: Элио Диас Венесуэлада екі раундта және Кевин Моли, сол кездегі орта салмақтағы ондыққа кіретін боксшы, он раундта Мэдисон Сквер Гарденде. Бенитес келесі екі жекпе-жегінен жеңіліп, паспорты ұрланғаннан кейін Аргентинада қалды; содан кейін Чаде төрт мәрте Cruiserweight әлем чемпионы Карлос Де Леонға көңіл бөлді. Де Леонмен жұмыс істеген кезінде Де Леон мен сол кездегі ауыр салмақтағы әлем чемпионы Майк Тайсонның арасындағы "супер жекпе-жек" туралы әңгімелер болды (бокста екі танымал боксшының кездесуі "супер жекпе-жек" деп аталады; мысалы, Тайсонның Майкл Спинкспен 1988 жылғы жекпе-жегі АҚШ-тың көптеген бокс журналдарында "1988 жылғы супер жекпе-жек" деп аталды). 1991 жылы Чаде мен Феликс Тринидад аға Феликс Тринидадты кәсіби әлем чемпионаттарына жеткізу үшін серіктестікке кірісті. Чаде Гомеске қатысты тактиканы Тринидад-Жуниорға да қолданды, оны әлемде танымал болуы үшін әртүрлі елдерде жекпе-жекке шығарды. Тринидад-Жуниор мансабының басында Францияда және Италияда жұмыс істеді. Тринидад Мексикада Педро Торресті нокаутқа жібергенге дейін Чаде жүрек ұстамасына шалдығып, ауруханаға түсті. Ол жазылып, Тринидад-Жуниордың мансабын басқаратын екі адамның бірі болды. 1993 жылы Тринидад IBF-тің орта салмақтағы әлем чемпионы болғаннан кейін Чаде оны әлемге танытуға тырысты; Тринидад 1994 жылы Мексиканың Монтеррей қаласында титулын қорғады. Чаде мен Тринидадтар арасындағы қарым-қатынас осыншалықты нашарлағандықтан, 1995 жылы сот Чаде мен Тринидадтарды байланыстырған келісімшартты бұзды. Бокстан жалыққан болуы мүмкін, Чаде баскетболға көшті және 2003 жылы BSN-нің Аресибо Капитанс клубын сатып алды. Капитанс 1959 жылдан бері Пуэрто-Риконың ұлттық чемпионатында жеңіске жетпеген еді, ал Чаде және команданың басқа да қызметкерлері Аресибо халқына жақын арада чемпион болатындарын уәде бергенде, олар Пуэрто-Риконың баскетбол жанкүйерлері мен спорт жазушылары тарапынан күмәнмен қабылданды. Ларри Аюсо, Эдгар Падилла, Марио Батлер, Кинон Журдан, Дики Симпкинс және Шариф Фахардо сияқты ойыншыларды трансфер еткеннен кейін, Капитанс 2005 жылғы BSN финалында төрт ойында Байамон Каубойын жеңіп, команда тарихында екінші рет чемпион атанды.

Өлім

Чад 2009 жылдың 25 сәуірінде Пуэрто-Рикода 88 жасында дүние салды.