Кіріспе

Румын Балқан қола тобы Fanfare Ciocărlia – Солтүстік-Шығыс Румынияның Зече Прэжини ауылынан шыққан он екі мүшелі рома халқының Балқан қола тобы. Олар күрделі ырғақтары бар, жоғары қарқынды музыкасымен және жылдам стаккатода орындалатын кларнет, саксофон және керней сололарымен танымал. Fanfare Ciocărlia музыкасына дәстүрлі румын, рома және Шығыс Еуропа халық әндері, сондай-ақ "Born to Be Wild", "James Bond Theme", "Caravan" және "Summertime" сияқты батыс әндерінің аранжировкалары кіреді. Топ 2012 жылы Норвегияның Осло қаласында Нобель бейбіт сыйлығының табысталуында өнер көрсетті. Олар 2020 жылы шыққан "Борат: Келесі фильм" фильмінің саундтрегінде де ойнады. Топтың аспаптарына кернейлер, тенор және баритон мүйіздер, тубалар, кларнеттер, саксофондар, бас барабандар және түрлі соққы аспаптары жатады. Әндерінің мәтіндері көбінесе рома немесе румын тілінде болады. Олардың музыкалық стилі негізінен рома және румын халық би музыкасының дәстүрлеріне қатысты, бірақ түрік, болгар, серб және македондық музыкалық стильдерден де еркін үлгі алады, сонымен қатар халықаралық радиодан, Голливудтан және Болливудтан алынған әндерді репертуарына қосады.

Ешбір ауылдың қараңғылығынан Еуропаның даңқына дейін: 19961999

Румынияға жиі саяхаттайтын неміс дыбыс инженері Генри Эрнст 1996 жылдың қазан айында Румынияның солтүстігіне дәстүрлі ауыл музыканттарын іздеу үшін оралды. Молдавияда бір шаруа оған Зече Пражини деген кішкентай цыган ауылына баруды ұсынды, онда қола оркестрі болған және тойлар мен крещениелерде ойнайтын еді. Сол жерде Эрнст жергілікті шаруа, кларнетші, ауыл музыканттарының жетекшісі саналатын Иоан Иванчамен танысты. Иванча қола оркестрін жинады және олар Эрнст үшін өнер көрсетті, ол олардың шеберлігіне қатты таң қалды. Ол Германияға оралып, енді Fanfare Ciocărlia деп аталатын топ үшін тур ұйымдастыруға шешім қабылдады және музыканттарға паспорт алуға өтініш беру керектігін айтты. Эрнст топты бірнеше фестивальдар мен клубтарда өнер көрсетуге шақыруға қол жеткізді. Кейін Эрнстке неміс мемлекеттік телерадиокомпаниясы WDR-ден қоңырау келді, олар Fanfare Ciocărlia-ны шақыруды және барлық көлік, виза және басқа да шығындарды қамтитын төлем жасауға дайын екендерін мәлімдеді. Бұл келісім Эрнст пен оның серігі Хелмут Нойманға Asphalt Tango атты менеджмент және брондау агенттігін құруға мүмкіндік берді. Fanfare Ciocărlia Солтүстік Еуропада тез арада үлкен жанкүйерлерді жинады, олардың күшті қола дыбысы рок және рейв жанкүйерлеріне, сондай-ақ әлемдік музыка тыңдаушыларына ұнады. 1997 жылы Эрнст пен Нойман топты Бухаресттегі Electrecord студиясына алып келіп, олардың тұңғыш альбомын жасады. "Radio Pașcani" альбомы 1998 жылы Piranha Musik лейблінде жарық көрді және бірден сәттілікке ие болды. Radio Pașcani оң пікірлер алды – көптеген сыншылар мұндай жылдамдықпен және шығыс әуесімен ойнаған қола оркестрін естімегендерін атап өтті, сонымен қатар ол Piranha Musik каталогындағы ең көп сатылатын альбомдардың біріне айналды (CD-де 150 000-нан астам дана сатылды), Батыста шығарылған ең танымал Шығыс Еуропа альбомдарының бірі болды.

Еуропалық табыстан әлемдік атаққа дейін: 1999-2005

1999 жылдан 2005 жылға дейін Fanfare Ciocărlia кеңінен гастрольде болып, Еуропа мен АҚШ-та концерттер берді. Топтың екінші альбомы Baro Biao, Electrecord студиясында жазылып, Piranha Musik лейблында шығарылды. Baro Biao жақсы қабылданып, Fanfare Ciocărlia-ның халықаралық танымалдығын одан әрі арттырды. Одан кейін Жапония мен Австралияда гастрольдік концерттер өтті, сондай-ақ Ұлыбританияның WOMAD фестивалінде өнер көрсетті. 2001 жылы Piranha Musik тобының үшінші альбомы Iag Bari жарық көрді. Альбомға Нью-Орлеан джаз стандарттарының (West Side Blues) және румын халық музыкасының, соның ішінде "Lume Lume" балладасының ықпалымен жазылған музыка енді. Fanfare Ciocărlia халықаралық гастрольдік кестесін жалғастырды, оларға неміс кинорежиссері Ральф Маршаллек қосылды. Ол олардың туған ауылынан Берлинге және Токиоға дейін олардың қасынан бірге жүріп, өзінің толықметражды деректі фильмі Iag Bari – Brass on Fire үшін материал түсірді. 2005 жылы Эрнст пен Нойман Fanfare Ciocărlia-ның Gili Garabdi – Ancient Secrets of Gypsy Brass альбомын топтың туған ауылы Зече Пражиниде және Берлиндегі Headroom студиясында шығарды. Альбомға "James Bond Theme" және Дьюк Эллингтонның "Caravan" әндерінің орындаулары енді. Екі трек те топтың репертуарындағы ең танымал туындылардың біріне айналды. Британдық әлемдік музыка ди-джеі Чарли Гиллетт "Caravan" әнін BBC радиосында жиі ойнап, оны World 2006 жинақ дискісіне қосты. 2005 жылы Fanfare Ciocărlia Гарт Картрайттың Princes Amongst Men: Journeys with Gypsy Musicians кітабының мұқабасында пайда болды. Кітапта Эрнст пен топ мүшелерімен сұхбаттар жарияланды.

Иоан Иванчаның өлімі; концерттік және жазбалық ынтымақтастық: 20052015

Иоан Иванча 2005 жылы қатерлі ісікке шалдықты және қысқа уақыттан кейін, 2006 жылдың қазан айында қайтыс болды. Біраз уақыт күйреуден кейін, Fanfare Ciocărlia музыка ойнауды жалғастыруға шешім қабылдады. Балқандық цыған музыкасы сол кезде өте танымал болды және Fanfare Ciocărlia жанрдың ең танымал тобы болып саналды, олардың концерттеріне көп көрермен жиналды, ал диджейлер клубтарда олардың жазбаларын ойнады. Эрнст пен Нойман Иванчаның естелігін сақтау және цыған музыкасына деген жұртшылықтың қызығушылығын пайдалану үшін жаңа альбом шығарудың тиімді жолы болады деп ойлады. Бұл үшін таңдалған әндерде орындау үшін бірнеше қонақ вокалистер шақырылды, ал Fanfare Ciocărlia оларға сүйемелдеді. Альбомге қатысқан вокалистер: Эсма Реджепова (Македония), Сабан Баджрамович (Сербия), Каломе (Франция), Лжильяна Буттлер (Сербия), Жони Илиев (Болгария), Флорентина Санду (Румыния), Дэн Армеанка (Румыния) және Мицу (Мажарстан). "Queens and Kings" альбомы "Farewell March" әнімен аяқталды – бұл Иоан Иванчаның өзі орындаған, бірақ бұрын жарық көрмеген қоштасу әні. Сондай-ақ, альбомға Fanfare Ciocărlia тобының 2006 жылы "Borat" фильмінің саундтрегі үшін жазған Steppenwolf тобының "Born to Be Wild" классикалық әні де енді (олардың музыкасы кейін 2020 жылғы "Borat Subsequent Moviefilm" жалғасында да пайда болды). "Gypsy Queens & Kings" турнесінің алғашқы концерті 2006 жылдың желтоқсанында Бухарест қаласында өтті, онда Fanfare Ciocărlia алғаш рет Румыния астанасында өнер көрсетті, сахнада оларға Эсма Реджепова, Жони Илиев және Мицу қосылды. "Queens and Kings" альбомы 2007 жылы Asphalt Tango лейблымен шығарылды, содан кейін топ Еуропа және Австралия бойынша гастрольдік сапарға шықты. Екі жылдан астам сапардан кейін Fanfare Ciocărlia бір жыл демалысқа шықты. 2009 жылдың соңында және 2010 жылдың басында Бухаресттік "Mahala Rai Banda" тобы оларға қолдау көрсетті. Fanfare Ciocărlia 2006 жылы BBC Radio 3 жүлдесін "Еуропаның ең үздік дүниежүзілік музыкасы" номинациясы бойынша жеңіп алды. Asphalt Tango Records 2008 жылы "Princes Amongst Men – The Soundtrack to the Book" альбомын шығарды. Бұл жинақ Гарт Картрайттың кітабының неміс тіліндегі басылымын толықтыру мақсатымен шығарылды және оның мұқабасында Fanfare Ciocărlia тобының суреті болды. 2009 жылдың қыркүйегінде Asphalt Tango бірден екі Fanfare Ciocărlia альбомын шығарды: "Live" (топтың Берлиндегі концерті) және "Best of Gypsy Brass" жинағы. Fanfare Ciocărlia 2011 жылдың басында студияға оралды, Эрнст "Balkan Brass Battle" сессияларын продюсерлік етті. Бұл альбом және одан кейінгі концерттік турне Fanfare Ciocărlia тобын сербтік цыған оркестрі "Boban & Marco Markovic Orkestar" тобымен кездестірді. Екі балқандық қола оркестрінің біріккен өнері танымал болды, олар бірнеше рет Еуропаны аралады, сахнаны бөлісіп, көрермендердің ең қатты ықыласын қоздыру үшін жақсы көңілмен бәсекелестікке түсті. "Balkan Brass Battle" халықаралық турнесінен кейін Fanfare Ciocărlia 2013 жылы Торонто қаласына шақырылып, канадалық гитарист Адриан Расомен бірге жазба жасады. Нәтижесінде шыққан "Devil's Tale" альбомы 2014 жылдың көктемінде Asphalt Tango Records лейблымен шығарылды және "Adrian Raso and Fanfare Ciocărlia" деп аталды.

Жиырма жылдығы, жаңа релиздер: 2016 қазіргі уақытқа дейін

2016 жылы Fanfare Ciocărlia Asphalt Tango Records лейбелінде Onwards to Mars! атты сегізінші студиялық альбомын жарыққа шығарды. Альбомға Колумбияның Медельин қаласында Puerto Candelaria тобымен бірге жазылған "Fiesta de Negritos" кумбия биі кірді. Сол жылы топтың құрылғанына жиырма жыл толып, мерекелік шаралар өтті. Осы оқиғаны еске алу үшін Fanfare Ciocărlia 20 атты жинақ шығарды және әлемдік турға қатысты. 2021 жылы Fanfare Ciocărlia It Wasn't Hard to Love You атты соңғы альбомын ұсынды.