Эдинбургтың Жаңа қаласы – Шотландия астанасының тарихи орталығы. Неоклассикалық және Георгиан архитектурасы, ЮНЕСКО мұрасы. Princes Street көшесін қараңыз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эдинбургтің орталық ауданы, Шотландия
Central area of Edinburgh, Scotland
Жаңа қала – Шотландияның астанасы Эдинбургтің орталық аймағы. Ол 1767 жылдан бастап шамамен 1850 жылға дейін кезең-кезеңмен салынды және бастапқы неоклассикалық және Георг дәуірінің архитектурасының көп бөлігін сақтап қалды. Оның ең әйгілі көшесі – Принс-стрит, ол Эдинбург қамалы мен Ескі қалаға бұрынғы Нор-Лохтың геологиялық төмендігі арқылы қарама-қарсы орналасқан. 1995 жылы Жаңа қала Вест-Эндпен бірге Ескі қаламен бірге ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енгізілді. Аймақ сонымен қатар 2001 жылдың наурыз айынан бері мұра нысаны болып табылатын Жаңа қала бақтарымен де танымал.
The New Town is a central area of Edinburgh, the capital of Scotland. It was built in stages between 1767 and around 1850, and retains much of its original neo classical and Georgian period architecture. Its best known street is Princes Street, facing Edinburgh Castle and the Old Town across the geological depression of the former Nor Loch. Together with the West End, the New Town was designated a UNESCO World Heritage Site alongside the Old Town in 1995. The area is also famed for the New Town Gardens, a heritage designation since March 2001.
Ұсыныс және жоспарлау
Жаңа қала идеясы алғаш рет 17 ғасырдың соңында Олбани және Йорк герцогы (кейіннен король Джеймс VII және II), Холируд сарайындағы Корольдік комиссар ретінде, қаланың солтүстігіне және Солтүстік көпірге кеңейтілген патшалық құқығын енгізуді қолдады. Ол қалаға грант берді: қаладан тыс жер сатып алып қаласын кеңейтуге немесе осы мақсатқа арналған көпірлер мен аркалар салуға қажеттілік туғанда, мұндай жерлердің иелері онымен ақылға қонымды шарттармен бөлісуге міндетті болды, ал оны иеленгеннен кейін азаматтардың игілігі үшін патшалық құқыққа ие болар еді. Мүмкін, осындай демеушілікпен Жаңа қала одан көп жыл бұрын салынған болар еді, бірақ 1682 жылы герцог қаладан кетіп, 1685 жылы король болды, бірақ 1688 жылы тақтан бас тарты. Жаңа қаланы салу туралы шешімді қала басшылары қабылдады, себебі Ескі қаланың қабырғалары ішінде тығыздық шегіне жетті және бай азаматтардың қаладан Лондонға кетуіне жол бермеу үшін. Эдинбургке Ағарту дәуірі келді, ал ескірген қала құрылымы онда тұратын кәсіби және саудагер топтарына сай келмеді. Лорд-провост Джордж Драммонд Корольдік Бургтың шекарасын Нор-Локтың солтүстігіндегі далаларды қамтуға дейін кеңейтті, бұл су тоған қаланың солтүстігіндегі аңғарды алып тұрды және қатты ластанған еді. Локты құрғату жоспары іске асырылды, бірақ процесс 1817 жылға дейін толыққанды аяқталмады. Жаңа жерге қол жеткізу үшін өткелдер салынды: 1772 жылы Солтүстік көпір және Жаңа қаланы салу кезінде қазылған материалдарды төгу үшін пайдаланылған Жер үйіндісі. Қазіргі күнгі үйінді 1830 жылдары қалыптасқан. Жаңа қаланың кезең-кезеңімен дамуымен бірге, ең әулетті орта және жоғарғы таптар Ескі қаланы тастап, тар пәтерлерден және тар көшелерден жаңа, сәнді грузин үйлеріне, кең көшелерге солтүстікке қарай көшіп кетті. Дегенмен, жұмысшы және кедей топтары Ескі қалада қалды. Бұл картада орталық алаңды көрсететін диагональды орналасу, Ұлыбританияның азаматтық хановарлық патриотизмінің жаңа дәуірін бейнелейді, оның дизайны Ұлттық Тудың дизайнын қайталайды. Принс көшесі мен Квин көшесі екі жақты болып көрсетілген. Жаңа дизайн көшелер мен қоғамдық кеңістіктердің атауларында да сол рухты көрсетеді. Көп ұзамай күмәндар жойылды және шығыста Сент-Эндрю алаңының құрылысы басталды. Крейг Джордж көшесі бойындағы көрініс екі үлкен шіркеумен аяқталуын жоспарлаған, олар әр алаңның шетінде, Джордж көшесінің осімен орналасқан. Шарлотта алаңындағы батыс шіркеуі салынған, бірақ Сент-Эндрю алаңындағы ұсынылған шіркеу жері Сэр Лоуренс Дундасқа тиесілі болды. Ол осы жерде қала сарайы салуды шешті және сэр Уильям Чемберске жобаны тапсырды. Нәтижесінде 1774 жылы "Дундас үйі" деп аталған палладиандық сарай салынды. 1825 жылы оны Шотландия Корольдік Банкі сатып алды және бүгін ол банктің тіркелген кеңсесі болып табылады. Ғимараттың алды, Джон Хоуптың, Хоуптунның 4-ші графына арналған ескерткішімен, ұсынылған шіркеу орнын алып тұр. Сент-Эндрю шіркеуі Джордж көшесіндегі жерге салынды. Бұл көшенің соңындағы көрнекі аяқталудың болмауы 1823 жылы Уильям Берннің Генри Дандасқа арналған ескерткішімен түзетілді. Бірінші Жаңа қала негізінен 1820 жылы Шарлотта алаңының аяқталуымен аяқталды. Бұл Роберт Адамның жобасына сәйкес салынған және Жаңа қаланың сәулеттік тұрғыдан біртұтас бөлігі болды. Адам сонымен қатар Санкт-Джордж шіркеуінің дизайнын жасады, бірақ оның дизайны Роберт Ридтің дизайнымен ауыстырылды. Қазіргі уақытта Батыс тіркелім үйі деп аталатын ғимараттың бір бөлігі Шотландияның Ұлттық мұрағатында орналасқан. Шарлотта алаңының солтүстік жағында Бут-хаус орналасқан, ол бұрын Шотландияның мемлекеттік хатшысының ресми резиденциясы болған, ал Шотландияда децентрализация енгізілгеннен кейін Шотландияның бірінші министрінің ресми резиденциясы болды. Сол кездегі уақытта дамытылмаған бірнеше шағын бөліктер қалды. 1885 жылы Сент-Эндрю алаңының солтүстігіндегі Королева көшесінің (сол уақытқа дейін ашық бақ) орнында Шотландияның Ұлттық портрет галереясы салынды. Солтүстік-батысқа қарай, Шарлотта алаңының солтүстігіндегі жер Морей графының меншігіне тиесілі болды және Морей иелігімен ұзаққа созылған шекаралық дау дамуды кешіктірді. Шарлотта алаңының солтүстік-батыс бұрышындағы Гленфинлас көшесінің бір бөлігі 1990 жылға дейін аяқталмады, ал Шарлотта алаңының солтүстігіндегі Куин көшесінің батыс бөлігі ешқашан дамытылмады. Жаңа қала негізінен тұрғын үйлерден тұратын маңыздағы қалашық ретінде жоспарланған, онда бірнеше кеңселер орналасқан. Онда жоспарланған бөлмелердің бірінші қабаттары болған жоқ, бірақ көп ұзамай осы жердің коммерциялық әлеуеті анықталды. Принс көшесінде дүкендер ашылды, ал 19 ғасырдың барысында осы көшенің көптеген үйлері ірі коммерциялық ғимараттармен ауыстырылды. Кездейсоқ қайта құру бүгінге дейін жалғасуда, бірақ Куин көшесінің және Тистл көшесінің көп бөлігі, сондай-ақ Джордж көшесінің үлкен бөліктері, Хановер, Фредерик және Касл көшелері өздерінің 18 ғасырдың соңындағы ғимараттарымен әлі де қатарласып тұр. Жаңа қаланың көптеген тұрғындары бай шотландтар (мысалы, Джеймс Линдсей, Кроуфордтың 24-ші графы және Генри Дандас, Мелвиллдің 1-ші виконты) болды, олар американдық колониялардағы құлдыққа қарсы қаржылық жағынан қатысты, құл саудасына қатысу немесе құл плантацияларын иелену арқылы. Ямайка туған тарихшы сэр Джефф Палмер «Біздің даңқты Жаңа қаламыз, көптеген адамдар Шотландиялық Ағартушылықтың физикалық бейнесі ретінде көреді, өкінішке орай, африкалықтарды құлдыққа салудан алынған үлкен пайданың есебінен қаржыландырылды» деді.
The idea of a New Town was first suggested in the late 17th century when the Duke of Albany and York (later King James VII and II), when resident Royal Commissioner at Holyrood Palace, encouraged the idea of having an extended regality to the north of the city and a North Bridge. He gave the city a grant:That, when they should have occasion to enlarge their city by purchasing ground without the town, or to build bridges or arches for the accomplishing of the same, not only were the proprietors of such lands obliged to part with the same on reasonable terms, but when in possession thereof, they are to be erected into a regality in favour of the citizens. It is possible that, with such patronage, the New Town might have been built many years earlier than it was but, in 1682, the Duke left the city and became King in 1685, only to lose the throne in 1688. The decision to construct a New Town was taken by the city fathers, after overcrowding inside the walls of the Old Town reached breaking point and to prevent an exodus of wealthy citizens from the city to London. The Age of Enlightenment had arrived in Edinburgh, and the outdated city fabric did not suit the professional and merchant classes who lived there. Lord Provost George Drummond succeeded in extending the boundary of the Royal Burgh to encompass the fields to the north of the Nor Loch, the heavily polluted body of water which occupied the valley immediately north of the city. A scheme to drain the Loch was put into action, although the process was not fully completed until 1817. Crossing points were built to access the new land; the North Bridge in 1772, and the Earthen Mound, which began as a tip for material excavated during construction of the New Town. The Mound, as it is known today, reached its present proportions in the 1830s. As the successive stages of the New Town were developed, the more affluent middle and upper classes left the Old Town and moved northwards from cramped tenements in narrow closes into new grand Georgian homes on wide roads. However, the working classes and poor remained in the Old Town. This map shows a diagonal layout with a central square reflecting a new era of civic Hanoverian British patriotism by echoing the design of the Union Flag. Both Princes Street and Queen Street are shown as double sided. A simpler revised design reflected the same spirit in the names of its streets and civic spaces. Doubts were overcome soon enough, and further construction started in the east with St. Andrew Square. Craig had intended that the view along George Street be terminated by two large churches, situated at the outer edge of each square, on axis with George Street. Whilst the western church on Charlotte Square was built, at St Andrew Square the land behind the proposed church site was owned by Sir Lawrence Dundas. He decided to build a town mansion here and commissioned a design from Sir William Chambers. The resulting Palladian mansion, known as Dundas House, was completed in 1774. In 1825 it was acquired by the Royal Bank of Scotland and today is the registered office of the bank The forecourt of the building, with the equestrian monument to John Hope, 4th Earl of Hopetoun, occupies the proposed church site. St. Andrew's Church had to be built on a site on George Street. The lack of a visual termination at the end of this street was remedied in 1823 with William Burn's monument to Henry Dundas. The first New Town was mainly completed by 1820, with the completion of Charlotte Square. This was built to a design by Robert Adam, and was the only architecturally unified section of the New Town. Adam also produced a design for St. George's Church, although his design was superseded by that of Robert Reid. The building, now known as West Register House, now houses part of the National Archives of Scotland. The north side of Charlotte Square features Bute House, formerly the official residence of the Secretary of State for Scotland and, since the introduction of devolution in Scotland, the official residence of the First Minister of Scotland. A few small sections remained undeveloped at the time. In 1885 an unbuilt section of Queen Street (an open garden until that time), north of St Andrew Square, provided the site for the Scottish National Portrait Gallery. To the north west, north of Charlotte Square, the land was part of the Earl of Moray's estate and a long running boundary dispute with the Moray Estate. caused delay in development. A section of Glenfinlas Street at the north west corner of Charlotte Square was not completed until 1990 while the western end of Queen Street, north of Charlotte Square, has never been developed. The New Town was envisaged as a mainly residential suburb with a number of professional offices of domestic layout. It had few planned retail ground floors, however it did not take long for the commercial potential of the site to be realised. Shops were soon opened on Princes Street, and during the 19th century the majority of the townhouses on that street were replaced with larger commercial buildings. Occasional piecemeal redevelopment continues to this day, though most of Queen Street and Thistle Street, and large sections of George Street, Hanover, Frederick and Castle Streets, are still lined with their original late 18th century buildings. Many of the residents of the New Town were wealthy Scottish people (such as James Lindsay, 24th Earl of Crawford and Henry Dundas, 1st Viscount Melville) who were financially involved in slavery in the American colonies, either through involvement in slave trading or the ownership of slave plantations. Jamaican born historian Sir Geoff Palmer stated that "Our glorious New Town, seen by many as the physical embodiment of the Scottish Enlightenment, was, sadly, partly funded by the enormous profits derived from the enslavement of Africans."
Солтүстік немесе Екінші Жаңа қала және кеңейтулер
1800 жылдан кейін алғашқы Жаңа қаланың сәттілігі ірі жобаларға жол ашты. «Солтүстік Жаңа қала» (қазір көбінесе Екінші Жаңа қала деп аталады) Эдинбургті Куин-стрит бақтарының солтүстігінен Лейт өзеніне қарай кеңейтуді мақсат етті, сондай-ақ шығыс және батысқа қарай қосымша кеңейтулер жасалды. Бұл құрылыстар негізінен 1800–1830 жылдар аралығында жүзеге асты. Уильям Сиббалдтың бастапқы жобалары Крейгтің бірінші Жаңа қаласының түпкілікті торлы бағытын ұстанды, көшелер толығымен бір құрылыс ретінде салынды. Құрылыс кеңейтілген Ганновер көшесінде жалғасты, ол Дундас көшесі деп аталды, ал Ұлы Король көшесінен кейін Питт көшесі (кейін 1960 жылдары Дундас көшесі деп қайта аталды), Лейт өзеніне қарай Canonmills жеріне дейін шамамен 1 км-ге созылды, онда Bellevue Crescent Жаңа қала жобасының ең солтүстік шегін белгіледі. Көшелер екі жағынан Great King Street орталық аллеясымен жол салынды, ол шығысында Драммонд Плейс және батысында Роял Циркуспен аяқталды. Нортумберленд көшесі мен Камберленд көшесі оңтүстік және солтүстікке қарайғы шағын көшелер болды. Хэриот Роу және Аберкромби Плейс, екеуі де дамудың оңтүстік шебінде орналасқан бір жақты көшелер, Куин-стрит бақтарына ашық көрініспен ерекшеленді. Екінші Жаңа қаланың үлкен бөліктерін салушы Джордж Уинтон болды. Екінші Жаңа қаланың 19 ғасырдың басында салынған көп бөлігі бүгінгі күнге дейін өзгеріссіз сақталған. Таунхаустар көбінесе шығыс-батысқа қарай созылған көшелерді алып жатты, ал солтүстік-оңтүстік көшелерінде пәтер үйлері (Шотландияда «tenements» деп аталады) орналасты. Дүкендер бастапқыда негізінен солтүстік-оңтүстік көшелердің төменгі қабаттарында орналасқан. Ірі үйлердің арт жағында, террасаларына параллель, қызметтік көшелер салынған. Пикарди Плейс кеңейтуі (Броутон көшесі, Юнион көшесі және Шығыс Лондон көшесі) көбінесе 1809 жылға дейін аяқталды. Гиллеспи Грэм Жаңа қаланың батысқа қарай кеңеюін осы жерде, Лорд Альваның иелігіне еніп, Вест-Энд ауылын құрастырды.
After 1800, the success of the first New Town led to grander schemes. The 'Northern New Town' (now usually called the Second New Town) aimed to extend Edinburgh from the north of Queen Street Gardens towards the Water of Leith, with extensions to the east and west. These developments took place mostly between 1800–1830. Initial designs by William Sibbald followed the original grid orientation of Craig’s First New Town, with entire streets being built as one construction. Building continued on an extended Hanover Street, called Dundas Street and, beyond Great King Street, Pitt Street (later renamed to Dundas Street in the 1960s), almost 1 km north towards the Water of Leith at Canonmills, where Bellevue Crescent would eventually mark the most northern extent of the New Town project. Streets were laid out either side with Great King Street the central avenue terminated by Drummond Place to the east and Royal Circus to the west. Northumberland Street and Cumberland Street were lesser streets to the south and north respectively. Heriot Row and Abercromby Place, both one sided streets at the southern limit of the development, enjoyed open aspects to Queen Street Gardens. The builder for large sections of the Second New Town was George Winton. Very large sections of the Second New Town, built from the early 19th century are also still exactly as built. Townhouses generally occupied the east west streets, with blocks of flats (called tenements in Scotland) along the north south streets. Shops were originally generally restricted to the lower floors of the wider north south streets. The larger houses had service mews running behind and parallel to their terraces. The Picardy Place extension (including Broughton Street, Union Street and East London Street) was mostly finished by 1809. Gillespie Graham continued the Westward expansion of the New Town here into the estate of Lord Alva, forming the West End Village.
Шығыс немесе Үшінші жаңа қала
Жаңа қаланы шығысқа қарай кеңейту үшін лорд-провост сэр Джон Марджорибанкс әсем Регент көпірін салуға қол жеткізді. Ол 1819 жылы аяқталды. Көпір терең шатқалды, тар және қолайсыз көшелермен өтетін жерді жалғады, соның арқасында Принс-стриттен Калтон-Хиллге өту әлдеқайда оңай және жағымды болды. Көпір салынбас бұрын Эдинбург қалалық кеңесі Калтон төбесінің етегінен Лейтке дейін, Лейт-Уолк пен Истер-Роуд арасында созылатын Шығыс Жаңа қаланың құрылысына дайындық жүргізіп жатты. 1811 жылы лорд-провост негізгі жер иелерімен келісім жасады, алғашқы зерттеулер жүргізілді және 1813 жылдың 1 қаңтарында даму жобаларына конкурс жарияланды, бірақ оның нәтижелері шешімсіз қалды. Содан кейін бірқатар белгілі сәулетшілерден пікір сұралды: Уильям Старк, Джеймс Гиллеспи, Роберт Берн және оның ұлы Уильям Берн, Джон Патерсон, Роберт Рид және басқалар. Старктың тұжырымдары ерекше бағаланды және ол оларды «Эдинбург пен Лейт арасындағы ғимараттар салу үшін жерді жоспарлау туралы Эдинбург лорд-провостының, магистраттарының және кеңесіне баяндама» деп кеңейтті. Старк 1813 жылдың 9 қазанында қайтыс болды, ал оның есебі 1814 жылы, өлімнен кейін жарияланды. Комиссия Старктің шәкірті Уильям Генри Плейфэрге жүгінуді шешті. Ол 1818 жылдың ақпанында тағайындалды және 1819 жылдың сәуірінде Старктың ұсыныстарын қатаң сақтайтын жоспар жасады. Плейфэрдің жобалары Крейгтікінен де сәнді Жаңа қала құруға бағытталған. Регент террасасы, Карлтон террасасы және Калтон төбесіндегі Корольдік террасасы, сондай-ақ Хиллсайд Крессент және оған іргелес көшелер салынды, бірақ Лейтке қарайғы даму толыққанды аяқталған жоқ. Калтон төбесінің оңтүстік жағында түрлі ескерткіштер мен Томас Гамильтонның грек стилінде жобалаған Корольдік жоғары мектебі салынды.
In order to extend the New Town eastwards, the Lord Provost, Sir John Marjoribanks, succeeded in getting the elegant Regent Bridge built. It was completed in 1819. The bridge spanned a deep ravine with narrow inconvenient streets and made access to Calton Hill much easier and agreeable from Princes Street. Even before the bridge had been built, Edinburgh Town Council were making preparations for building the Eastern New Town, which would stretch from the slopes of Calton Hill, north to Leith, between Leith Walk and Easter Road. The Lord Provost made an agreement with the main landowners in 1811, some initial surveying was done and there was a competition for architectural plans for the development that on 1 January 1813, the results of which were inconclusive. A number of prominent architects were then asked for their opinions: William Stark, James Gillespie, Robert Burn and his son William Burn, John Paterson and Robert Reid and others. Stark's observations were particularly valued and he went on to expand them in a "Report to the Lord Provost, Magistrates and Council of Edinburgh on the Plans for Laying out the Grounds for Buildings between Edinburgh and Leith". Stark died on 9 October 1813, and his report was published posthumously in 1814. The commissioners decided to turn to Stark's pupil William Henry Playfair. He was appointed in February 1818, and produced a plan in April 1819, that closely followed Starks's recommendations. Playfair’s designs were intended to create a New Town even more magnificent than Craig's. Regent Terrace, Carlton Terrace and Royal Terrace on Calton Hill were built, also Hillside Crescent and some adjoining streets, but the development further north in the direction of Leith was never completed. On the south side of Calton Hill various monuments were erected as well as the Royal High School, designed in Greek revival style by Thomas Hamilton.
Батыс ауласы
Жаңа қаланың Батыс бөлігінің тарихы мен дамуы туралы мәліметтер үшін қараңыз: Вест-Энд, Эдинбург.
For the history and development of the West End of New Town see: West End, Edinburgh.
Басқа қосымшалар
1820 жылдары Канон диірмендері аумағында бірнеше шағын құрылыстар басталды, бірақ ешқайсысы сол кезде аяқталған жоқ. Бірнеше онжылдық бойы Сильвермиллстегі тері өңдеу зауытының жұмысы жақын аймақтағы құрылыстың дамуына кедерес келтірді. 1830 жылдардан бастап даму баяулады, бірақ 1831 жылы Томас Телфорд салған Дин көпірі аяқталғаннан кейін Дин иелігінде бірнеше құрылыстар салынды. Олардың ішінде Дин балалар үйі (қазіргі Дин галереясы), Дэниел Стюарт колледжі, Квинсферри көшесінің солтүстік-шығысындағы көшелер (1850 жылдары), Букингем террасасы (1860 жылы) және Лермонт террасасы (1873 жылы) бар.
A few modest developments in Canonmills were started in the 1820s but none were completed at that time. For several decades the operations of the tannery at Silvermills inhibited development in the immediate vicinity. From the 1830s onward, development slowed but following the completion in 1831 of Thomas Telford’s Dean Bridge, the Dean Estate had some developments built. These included the Dean Orphanage (now the Dean Gallery), Daniel Stewart's College, streets to the Northeast of Queensferry Street (in the 1850s), Buckingham Terrace (in 1860) and Learmonth Terrace (in 1873).
Негізгі шығындар
Принцс-стрит бойымен көтерілген жаяу жолын салуға жасалған әрекет 1960 жылдары жарияланған радикалды жоспарға сәйкес, көшенің барлық бөлігін бұзуды көздеген. Бұл жоспар халыққа ұнамады, бірақ 1982 жылы тоқтатылар алдында жеті ғимарат бұзылды. Уильям Уоллес, Роберт Бернс, сэр Уолтер Скотт және Роберт Брюстің мүсіндерімен әшекейленген 102 Принцс-стриттегі ескі «Бутс» ғимараты 1965 жылы қиратылды. Содан кейін 64-нөмірдегі «Солтүстік Британдық және Меркантильді сақтандыру компаниясы» ғимараты да бұзылды. Уильям Берн жобалаған және Дэвид Брайс кеңейткен «Жаңа клуб» пен Дэвид Ринд және сэр Чарльз Барри салған «Шотландияның өмірлік қауымдастығы» ғимараты да құлады. Жоғалған көшелердің қатарында 1960 жылдары «Сент-Джеймс» сауда орталығы мен Шотландия кеңсесінің кеңселеріне орын беру үшін бұзылған Сент-Джеймс алаңындағы көшелер бар. Бұл негізінен тұрғын үйлерден тұратын аудан, халық саны 3763 адамды құрады деп хабарланған, көбінесе нашар жағдайдағы үйлер саналып, 1100 тұрғын үйдің тек 61-і ғана тұруға жарамды деп танылды. Сонымен қатар, Екінші Жаңа қаланың батыс жағындағы Ямайка көшесінің көп бөлігі де нашар жағдайдағы үйлер ретінде бұзылды. Роберт Адам салған Беллвью үйі, бұрын акциздік немесе кедендік үй ретінде пайдаланылған, 1775 жылы, Жаңа қала кеңейгенге дейін, қазіргі Драммонд Плейс бағында салынған. Солтүстік немесе Екінші Жаңа қаладағы Ұлы Король көшесі мен Лондон көшесі осы ғимаратқа қарай бағытталған, бірақ 1840 жылы Шотландия көшесіндегі теміржол туннелінің құрылысынан кейін бұзылды.
An attempt to build an elevated walkway along the length of Princes Street involved the planned demolition of the entire street in a radical plan published in the 1960s. The plan was unpopular but before it was abandoned in 1982, seven buildings were removed. The old Boots building at 102 Princes Street, with its series of statues of William Wallace, Robert Burns, Sir Walter Scott and Robert the Bruce, was demolished in 1965. The North British & Mercantile Insurance Company building at number 64 followed. The New Club, designed by William Burn and extended by David Bryce, and the adjacent Life Association of Scotland building by David Rhind and Sir Charles Barry also came down. Lost streets include those in the St James Square area, demolished in the 1960s to make way for the St James Shopping Centre and offices for the Scottish Office. This mainly tenemental area, reported as having a population of 3,763, was demolished largely on the basis of being slums with only 61 of 1,100 dwellings being considered fit for habitation. Also demolished as slums was most of Jamaica Street at the west end of the Second New Town. Bellevue House by Robert Adam, which became the Excise or Custom House, was built in 1775, before the New Town extended to the area, in what is now Drummond Place Gardens. Great King Street and London Street in the Northern or Second New Town were aligned on this building but it was demolished in the 1840s due to the construction of the Scotland Street railway tunnel below.
Мәдениет
Жаңа қалада Шотландияның Ұлттық галереясы мен Шотландия Корольдік академиясының ғимараты орналасқан, екеуі де Playfair жобалаған және The Mound-та біріне-бірі жақын орналасқан. Шотландияның Ұлттық портрет галереясы Куин көшесінде орналасқан. Басқа да көзге түсетін ғимараттарға Джордж көшесіндегі Ассамблея залдары, Балморал қонақ үйі (бұрын теміржол компаниясының атымен Солтүстік Британ қонақ үйі деп аталған), және Уэверли станциясының үстіндегі ерекше сағат мұнарасы бар Скотт ескерткіші жатады. Кокберн қауымдастығы (Эдинбург азаматтық қоры) Жаңа қаланың сәулеттік бейнесін сақтау үшін белсенді түрде күш жұмсап келеді.
The New Town is home to the National Gallery of Scotland and the Royal Scottish Academy Building, both designed by Playfair and located next to each other on The Mound. The Scottish National Portrait Gallery is on Queen Street. Other notable buildings include the Assembly Rooms on George Street, the Balmoral Hotel (formerly called the North British Hotel, after a railway company) with its landmark clock tower above Waverley Station, and the Scott Monument. The Cockburn Association (Edinburgh Civic Trust) is prominent in campaigning to preserve the architectural integrity of the New Town.
Сауда-саттық
Жаңа қалада Эдинбургтың басты сауда көшелері шоғырланған. Принцс-стритте көптеген желілік дүкендер орналасқан, бұрын Эдинбургтың мәшһүр мекемесі болған Дженнерс универмагы да солардың қатарында. Бір кезде қаржы орталығы болған Джордж көшесінде қазір көптеген заманауи барлар бар, олардың көпшілігі бұрынғы банк залдарында орналасқан. Ал Санкт-Эндрю алаңындағы Мултрис-Уоқ көшесінде Харви Николс және басқа да дизайнерлік дүкендер табылады. Жаңа қаланың шығыс жағындағы Сент-Джеймс орталығы 1970 жылы салынған жабық сауда орталығы еді. Жаңа қала сәулетіне көбінесе үйлеспейтін бұл орталықта Джон Льюис универмагының ірі бөлімшесі де болды. Сент-Джеймс орталығы (Джон Льюистің бөлімін қоспағанда) 2016 жылдың 16 қазанында жабылып, содан кейін бұзылды. Ол жаңадан құрылып, 2021 жылы Сент-Джеймс Кварталы ретінде қайта ашылды. Сонымен қатар, Уэверли станциясының жанында Уэверли базары орналасқан, онда Game, Costa, McDonald's, Sainsbury's, KFC, Subway, Superdry және Greggs сияқты көптеген танымал дүкендер бар.
The New Town contains Edinburgh's main shopping streets. Princes Street is home to many chain shops, formerly including Jenners department store, an Edinburgh institution. George Street, once the financial centre, now has numerous modern bars, many occupying former banking halls, while Multrees Walk on St. Andrew Square is home to Harvey Nichols and other designer shops. The St. James Centre, at the east end of the New Town, was an indoor mall completed in 1970. Often considered an unwelcome addition to New Town architecture, it included a large branch of John Lewis. The St. James Centre (excluding John Lewis) closed on Sunday, 16 October 2016 and has been demolished. It was redeveloped and reopened in 2021 as the St James Quarter. Also, by the Waverley Station lies Waverley Market, which contains many high street stores including: Game, Costa, McDonald's, Sainsbury's, KFC, Subway, Superdry and Greggs.