Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық суретші (1769–1849)
British artist (1769–1849)
Эллен Уоллес Шарплс (4 наурыз 1769 – 14 наурыз 1849) – пастельмен салынған портреттерге және пил сүйегіне жасалған акварель миниатюраларына маманданған ағылшын суретшісі. Ол 1807 жылы Корольдік академияда бес миниатюрасын көрмеге қойды және 1844 жылы Бристоль көркемсурет академиясын құрып, оған мол үлес қосты.
Ellen Wallace Sharples (4 March 1769 – 14 March 1849) was an English painter specialized in portraits in pastel and in watercolor miniatures on ivory. She exhibited five miniatures at the Royal Academy in 1807, and founded the Bristol Fine Arts Academy in 1844 with a substantial gift.
Өмірбаян
Эллен Уоллес Ланкастерде дүниеге келген. Ол Джеймс Шарплзден сурет салуды оқыды, бұл оның сурет өнеріндегі жалғыз білімі болды, және 1787 жылы оған тұрмысқа шықты. Олардың екі баласы болды, екеуі де суретшілер: Джеймс Шарплс кіші (1788 жылы туған) және Ролинда Шарплс (1793 жылы туған). Бұрын екі рет жесір болған Джеймстің бұрынғы некелерінен екі ұлы болды – Джордж, бірінші әйелінен, және Феликс (1786 жылы туған, ол да суретші), екінші әйелінен.
Ellen Wallace was born in Lancaster. She studied drawing with James Sharples in Bath, her only known art training, and married him in 1787. The couple had two children, both of whom were also painters: James Sharples, Jr. (b. 1788) and Rolinda Sharples (b. 1793). James, who had been widowed twice before, had two sons from his previous marriages, George, with his first wife, and Felix (b. 1786 and also an artist) with his second wife.
Америка, 1794-1801 жылдар
Ерлі-зайыптылар 1794 жыл шамасында Америка Құрама Штаттарына көшіп келді, бұл сапар қатты қиындықтарға толы болды. Кемелері француз жеке қарулы кемесімен тоналып алынды. Отбасы жеті ай бойы Брест қаласында ұсталды, ал Элен кейіннен күнделігіне осы оқиға туралы былай деп жазды: «Біздің отбасымыз зор қайғы-қасіреттерді бастан өткерді; оны қатты сезіндік, және Францияда жеті ай тұтқында болғанда көптеген қорқынышты жағдайларға куә болдық, оларды еске түсіргенде жүрегіміз ауырады». Олар ақырында Америкаға келді, бұл жаңа дүниеде портреттерге деген сұраныстың артуынан пайдаланған ағылшын суретшілерінің үрдісіне ұқсас болды. Вашингтон қаласында Джеймс американдық көшбасшылардың (соның ішінде Джордж Вашингтонның) портреттерін салу арқылы үлкен жетістікке жетті. 1797 жыл шамасында, Филадельфияда тұрғанда, Элен отбасының кірісін арттыру үшін кәсіби түрде портрет салуды бастады. Арзан көшірмелерге зор талапқа жауап ретінде Эленнің мансабы күйеуінің түпнұсқа портреттерін тапсырыс бойынша көшіру арқылы дамыды, ал оның кішкентай көшірмелері күйеуінің бағасымен бірдей болды. Шарплстар салған сияқты кішкентай портреттер, Гилберт Стюарт пен Джон Трумбуллдың ірі, ресми портреттеріне қарағанда тиімді және қолжетімді балама болып табылды. Басқа кішкентай портрет суретшілерінен бәсеке күшті болды, сондықтан отбасы тапсырыс іздеу үшін көшпелі өмір салған. Олар Филадельфия мен Нью-Йоркте тұрып, жұмыс істеді және отбасы, жинақтары мен құрал-жабдықтарын тасымалдайтын арнайы жасалған каретада Жаңа Англияны аралап саяхаттады. Шарплстардың балалары өте ерте жастан сурет салуды бастады, ал Элен қызы Ролинданы сурет салу және салу өнеріне жеке үйретті. Балалар әлі жасөспірім шақта, Феликс 17 жасында, Джеймс 15 жасында, ал Ролинда 13 жасында отбасылық кәсіпке қосылды. 1803 жылы Элен қызы туралы былай деп жазды:
The couple emigrated to the United States around 1794 in a harrowing voyage, in which their ship was commandeered by a French privateer. The family was interned at Brest for seven months, and Ellen would later write of the ordeal in her diary: "Our family have experienced; severely experienced much of its misery, and much did we witness during our seven months captivity in France, too heart rending to recall." They eventually made it to America in a move that echoed the fashion of English artists who took advantage of the growing demand for portraiture in the New World. Living in Washington, DC James had great success painting portraits of American leaders (including George Washington). Around 1797, while they were living in Philadelphia, Ellen first began to draw portraits professionally in order to supplement the family's income. Responding to the great demand for affordable copies, Ellen's career thrived in copying her husband's original portraits on commission, and her miniature copies were priced the same as her husband's. Small portraits, such as the Sharples turned out, were a viable and affordable alternative to the large scale formal portraits of Gilbert Stuart and John Trumbull. Competition from other small portrait painters was stiff, and in looking for opportunities for commissions, the family became itinerant. They lived and worked in Philadelphia and New York City, and traveled through New England in a specially constructed carriage that carried the family, their collection, and their equipment. When they were still very young, the Sharples children began to draw, and Ellen began to personally train her daughter, Rolinda, in the art of painting and drawing. The children joined the family enterprise when they were still in their teens, Felix at the age of 17, James Jr. at the age of 15, and Rolinda at the age of 13. and in 1803, Ellen wrote about her daughter:
«Сурет салу, оқу және сүйікті Ролиндамды оқыту мені көп жылдан бері қызықтырып келеді. Мырза С. оған арифметика мен табиғаттануды үйретуден ләззат алады. Мен оның оқуын, жазуын, сурет салуын, географияны, француз тілін және т.б. бақылаймын». Осы аралықта Элен өзінің миниатюраларын Корольдік өнер академиясында да көрсетеді.
Drawing, reading and instructing my dear Rolinda continues greatly to interest me, as they have done for many years Mr. S. delights to instruct her in arithmetic and natural philosophy I attend to her reading, writing, drawing, geography, French, etc. During this interim period, Ellen also exhibited her miniatures at the Royal Academy of Arts.
Америка, 18091811 жыл
1806 жылы отбасы Америкаға қайтуды жоспарлаған, бірақ кемелері дауылда зақымданып, портқа қайтуға мәжбүр болды. Осы кезде Феликс пен Джеймс кішіге қайта оралуға рұқсат берілді, ал үш жылдан кейін Джеймс, Эллен және Ролинда оларға қосылды. Америкадағы екінші сапарында олар Нью-Йорк, Нью-Джерси және Пенсильванияда тұрып, портреттер салуға тапсырыстарды жалғастырды. 1810 жылы Джеймс Шарплс ауыр сырқатқа шалдықты, ал 1811 жылдың қысында дүниеден өтті. Мұрагерлік мәселелерін шешкеннен кейін Эллен, Ролинда және Джеймс кіші Англияға оралды, ал Феликс Америкада қалып, портрет суретшісі болып жұмыс істеуді жөн көрді.
In 1806, the family had plans to return to America, but their ship was damaged in a storm and they had to return to port. Felix and James Jr. were given permission to return at this time, and James, Ellen, and Rolinda joined them three years later. During their second stay in America, they lived in New York, New Jersey, and Pennsylvania, continuing their portrait commissions. James Sharples became ill in 1810, and in the winter of 1811, he died. After settling the will, Ellen, Rolinda, and James Jr. returned to England, and Felix elected to remain in America, pursuing a career as a portrait artist.
Бристоль, Англия, 1811-1849 жылдар
Елленнің көшпелі өмірі күйеуінің өлімінен кейін аяқталды және ол Клифтонда тұрақты қоныстанды, онда ол, Джеймс кіші және Ролинда пәтер жалдады. Отбасының үш мүшесі портрет салу ісін құруға белсенді кірісті. Ролинданың мансабы басқа, тіпті амбициялы бағытқа бұрылды, ол маймен үлкен портреттер мен күрделі топтық суреттер салуды бастады. Анасы мен әпкесінен тәуелсіз өмір сүрген Джеймс кіші портреттер салуды жалғастырды. Элленнің күнделігіндегі Феликс туралы жазбалары 1823 жылы аяқталады, және ол балаларының ешқайсысының үйленбегенін айтады. Отбасы сәттілікке жетті, бірақ екеуі де анасынан бұрын қайтыс болды. Ролинда 1838 жылы сүт безінен қайтыс болды, ал Джеймс кіші 1839 жылы туберкулезден көз жұмды. Осы оқиға туралы Эллен досы, мисс Сарджантқа былай жазды:
Ellen's itinerant life was over after her husband's death, and she settled permanently in Clifton, where she, James Jr. and Rolinda rented an apartment. The three members of the family concentrated on establishing a portrait practice. Rolinda's career took on a different and more ambitious direction, for she began to paint large portraits and complicated group scenes in oils. James, Jr., who lived a more independent life from his mother and sister, continued to paint portraits. Ellen's diary references to Felix end in 1823, and she made no mention that her children ever married. The family was successful, but both her children predeceased her. Rolinda died of breast cancer in 1838, and James Jr. died of tuberculosis in 1839. Of her loss, Ellen wrote to her friend, Miss Sarjeant:
«Соңғы қасіреттерімде менің сезімім қатты ауырған болуы керек; өйткені сіз менің жақын, өте талантты ұлым мен қызымның анасына деген әрдайым үлгілі, мейірімділіктері мен адалдықтарын, барлық бақыттарын оларға арнағанын жақсы білдіңіз».
that in my recent losses, my feelings must have been agonizing; for you knew how uniformly exemplary were the affectionate kindness of my dear highly gifted son & daughter to their mother, how devoted she was, placing all her happiness in them
Ол бұл сөздерді жазғанда шамамен 72 жаста болды. Эллен 1849 жылы қайтыс болғанда, Бристольдің алғашқы өнер галереясын, қазіргі Англияның Батыс Корольдік академиясын қаржыландыруға көмектескен, Бристоль академиясына көркем өнерді дамыту үшін 4000 фунт стерлинг мүлік қалдырды. Ол академияны құруға бірнеше жыл бұрын 2000 фунт стерлинг көмектескен болатын.
She was near 72 years of age when she wrote those words. When Ellen died in 1849 she left a substantial estate of £4,000 to the Bristol Academy for the Promotion of Fine Arts which was instrumental in financing Bristol's first art gallery, now the Royal West of England Academy. She had helped found the Academy several years earlier with a gift of £2,000.
Жеке құжаттар
Джеймс және Эллен Шарплс пен олардың отбасына қатысты хаттар, заңдық құжаттар, банк және шот кітаптары Бристоль мұрағатында сақталады (Ref. 15395) (онлайн каталог). Элен және Ролинда Шарплс салған бірнеше картинаны Бристоль қалалық мұражайы мен өнер галереясында және М Шед мұражайында тамашалауға болады.
Letters, legal papers, bank and account books relating to James and Ellen Sharples and their family are held at Bristol Archives (Ref. 15395) (online catalogue). A number of paintings by Ellen and Rolinda Sharples can be seen on display at Bristol City Museum and Art Gallery and M Shed museum.
Суреттер
Элен Шарплс өзінің суретшілік мансабын күйеуінің пастель портреттерінің көшірмелерін жасаудан бастады. 1794 және 1810 жылдар аралығында оның көшірмелері сұр немесе күйдірілген қағаздағы 9х7 дюймдік портреттердің ұқсас форматында болды. Ол өзімен-өзі пил сүйегіне акварельмен сурет салуды үйреніп, 1803-1810 жылдары көшірмелерден немесе тірі жанды суреттеп миниатюралық портреттер жасады. Эленнің және оның балаларының суреттерінен түскен табыс отбасын жайлы қамтамасыз етті, ол күнделігіне былай деп жазды:
Ellen Sharples began her artistic career making copies of her husband's pastel portraits. Between 1794 and 1810, her copies followed a similar format of 9"x 7" portraits on gray or tanned paper. She taught herself how to make miniature watercolor copies on ivory, and between 1803 and 1810 she made miniature portraits either from copies or from life. The income from Ellen's and her children's paintings made the family affluent, and she wrote in her diary:
Көшірмелер жиі қажет болды; мен оларды орындап, өте табысты болдым, сондықтан орындай алатынымша көп тапсырыс алдым; олар түпнұсқамен тең деп есептелді, бағасы да сондай болды: біз жоғары қоғамда жақсы өмір сүрдік. 1810 жылдан кейін Элен өз күнделіктерінде өзінің жұмысы туралы ештеңе жазбай қалды, бірақ отбасы Бристольде портрет суретшілері ретінде жұмысын жалғастырды. Эленнің суреттеріне Джозеф Пристли, Марта және Джордж Вашингтон, Бенджамин Раш, Джон және миссис Бард, Элеонора Парк Кастис, Александр Гамильтон, сэр Джозеф Бэнкс және Лафайетт графы кірді. Бүгінде оның туындыларын АҚШ-тың көптеген мұражайларында табуға болады, оның ішінде Метрополитен өнер мұражайында, Ұлттық өнер галереясында және Тәуелсіздік ұлттық тарихи паркінің коллекциясында. Ол Чеширдегі Уайбунбериде қайтыс болды. Эленнің қызы Ролинда Шарплс белгілі бір дәрежеде танымал майлы суретші болды. Оның ең ірі туындыларының бірі – 1834 жылы салынған «Полковник Бреретонның ісі», ол қазір Бристольдегі M Shed мұражайында қойылған.
Copies were frequently required; these I undertook, and was far successful, as to have as many commissions as I could execute; they were thought equal to the original, price the same: we lived in good style associating in the first society. After 1810, Ellen no longer mentions her own work in her diaries, yet the family continued to practice as portrait painters in Bristol. Ellen's subjects included Joseph Priestley, Martha and George Washington, Benjamin Rush, John and Mrs. Bard, Eleanor Parke Custis, Alexander Hamilton, Sir Joseph Banks, and the Marquis de Lafayette. Today, her works can be found in many museums in the United States, including the Metropolitan Museum of Art, the National Gallery of Art, and the Independence National Historical Park Collection. She died in Wybunbury, Cheshire. Ellen's daughter Rolinda Sharples became an oil painter of some renown. One of her largest pieces of work was The Trial of Colonel Brereton, painted in 1834, which is on display at M Shed in Bristol.
Корольдік академияның суреттері
Корольдік академия көрмешілерінің тізімінен Элен Шарплс 1807 жылы, отбасы қысқа мерзімге Англияға қайтқанда, өнер туындыларын көрмеге қойғанын көруге болады. Ол "Миссис Джеймс (Элен) Шарплс, миниатюра суретшісі" деп тізілген. Х. Браун, мырза және доктор Пристли, Т. Ньюман, мырза, доктор Пристли.
From the listing in a book of the Royal Academy exhibitors one can see that Ellen Sharples exhibited her works in 1807, when the family had moved back to England for a short time. She is listed as "Mrs. James (Ellen) Sharples, Miniature painter". H. Brown, Esqand Dr. Priestley
T. Newman, Esq. Dr. Priestley