Кіріспе

Италиялық иезуит дін қызметкері (1812–1887)

Карло Пасалья (2 мамыр 1812 – 12 наурыз 1887) – итальяндық иезуит және теолог.

Өмір

Карло Пассалья 1812 жылғы 2 мамырда Лукка қаласында дүниеге келген. Көп ұзамай Пассалья дін қызметкері болуға бекітілді және он бес жасында иезуиттердің қамқорлығына алынды. Рим университетінде математика, философия және теология ғылымдарының докторы атанды. 1844 жылы Римдегі танымал иезуит колледжі – Колледжо Романоға профессор болып тағайындалды. 1845 жылы иезуит орденіне мүше болып ант берді. 1848 жылы Италия түбегіндегі революциялық алабалықтардың салдарынан Римнен иезуиттерді қуғынға салу кезінде ол Англияға қысқа сапар жасады. Италияға оралғаннан кейін, әйгілі "La Civiltà Cattolica" басылымын құрды, бұл жұмыста оған әйгілі әке Курчи және Луиджи Тапарелли Д'Азеглио көмектесті. 1854 жылы Рим шіркеуі ұзақ талқыланған Құдай ананың мінсіз ұғымын қабылдады. Пассалья осы догманы жариялауға белсенді түрде атсалысты, осы арқылы Папа Пий IX-тың құрметіне ие болды. Бірақ Папаның оған деген құрметі ұзаққа созылмады. 1859 жылы Австрия мен Франция арасындағы соғыс (Италияны біріктіруге жасалған алғашқы қадам) басталғанда, Пассалья халықтың жағын алды. Ол Туринге қашып, Кавурдың ықпалымен "Epistola ad Episcopos Catholics pro causa Italica" атты хат жазды. Осының нәтижесінде ол иезуиттер орденінен қуылды, оның кітабы Индекске енгізілді, ал Папаның бұйрығымен, Құдай ананың мінсіз ұғымын жариялауды еске түсіретін суреттен оның бейнесі алынып тасталды. Папаның ашуынан қашу үшін оған Туриндегі Каса Кавур үйі пана берді, бұл үй Кавурдың туған жері еді. Сол жерде ол Италияның солтүстігінде, кардинал д'Андреамен бірлесіп Италияның біртүтас болуы үшін табандылықпен еңбек етті, сондай-ақ Папаға қарсылық білдіретін 9000 дін қызметкерінің қолтаңбаларын жинады, Савой үйінің патшалығы астында Италияның бірігуіне қарсылық таныстырмауды қолдады. Ол және 9000 дін қызметкері 1862 жылғы 6 қазанда шіркеуден шығарылды. Пассалья өзінің шіркеуден шығарылуын ескермеді және 1861 жылы тағайындалған Туриндегі моральдық философия профессоры қызметін жалғастырды, сондай-ақ Миландағы Сан-Карло шіркеуінде Рождестволық уағыздар сериясын бастады. Бірақ екінші уағызын оқуға келгенде, Милан архиепископтығының әкімшісі Мсье Какао оның уағызына тыйым салды. Италия парламентіне депутат болып сайланған ол Италияның тәуелсіздігін қызу қолдады, сондай-ақ епископтық құқықтарын қорғау туралы "La Causa di sua eminenza il cardinale d'Andrea" атты еңбек жазды. Ол сондай-ақ (1864) Эрнест Ренанның "Иисус өмірі" атты еңбегіне қарсы жазды. Өлімінен сегіз күн бұрын ол Папамен келісуге тырысып, толыққанды түрде өзінің бұрынғы әрекеттерінен бас тартты. 1887 жылғы 12 наурызда Туринде қайтыс болды.

Шығармалары

Оның ең маңызды еңбектері: Әулие Августиннің «Энхиридион» басылымы, көптеген түсіндірмелермен (Неаполь, 1847); De prærogativis b. Petri (Рим, 1850); Иезуит шіркеуінде оқылған және «Civiltà Cattolica» басылымында жарияланған лекциялар (1851); Commentariorum theologicorum 3 бөлімі (1 том, Рим, 1850–51); «De ecclesia Christi» (3 том, Ратисбон, 1853 – аяқталмаған); «De æternitate poenarum» (Ратисбон, 1854).