Кіріспе
Көше киімі – 1990 жылдары әлемге таралған күнделікті киім стилі. Ол Нью-Йорк хип-хоп модасы мен Калифорния серфі мәдениетінен өркендеп, спорттық киім, панк, скейтборд, 1980 жылдарға деген ностальгия және жапон көше модасының элементтерін қамтиды. Кейіннен жоғары сән (haute couture) ықпал етті, ал одан кейін көше киімі жоғары сәнге әсер етті. Көше киімі ыңғайлы киімдерге және аксессуарларға, мысалы, джинсы, футболкалар, бейсболкалар мен кроссовкаларға баса назар береді. Брендтер өнімді жасанды түрде тапшы ету арқылы эксклюзивтілік құруы мүмкін; әуесқойлар белгілі бір брендтерді іздейді және шектеулі санда шығарылған өнімдерді, соның ішінде делдал арқылы сатып алуға тырысады.
Streetwear is a style of casual clothing which became global in the 1990s. It grew from New York hip hop fashion and Californian surf culture to encompass elements of sportswear, punk, skateboarding, 1980s nostalgia, and Japanese street fashion. Later, haute couture became an influence, and was in turn influenced by streetwear. Streetwear centers on comfortable clothing and accessories such as jeans, T shirts, baseball caps, and sneakers. Brands may create exclusivity through intentional product scarcity; enthusiasts follow particular brands and try to obtain limited edition releases, including via proxy purchases.
Тарих
Көше киімінің стилі 1970 жылдардың соңы мен 1980 жылдардың басында Нью-Йорк қаласының хип-хоп мәдениетінен, сондай-ақ Лос-Анджелестің серфинг мәдениетінің элементтерінен туған деп есептеледі. 1970 және 1980 жылдардағы алғашқы көше киімдері панктың, жапондық көше сәнінің, жаңа толқынның, хэви металдың, сондай-ақ Schott NYC, Dr. Martens, Kangol, Fila және Adidas сияқты белгілі спорттық және жұмыс киімдері брендтерінен шабыттанды. 1980 жылдардың соңында серфинг тақталарын жасаушы Шон Стасси өзінің жеке серфинг тақталарында қол қойған логотипі бар футболкаларды сата бастады. Бастапқыда ол бұйымдарды өз көлігінен сатқан, бірақ танымалдылығы артқан соң дүкендерге кеңейтті. Сату шарықталуға жеткен кезде Stüssy өнімнің тапшылығын қамтамасыз ету үшін эксклюзивті сатуға көшті, осылайша көше киімінің футболкаларға және эксклюзивтілікке баса назар аударуын қалыптастырды. Онжылдықтың ортасында скейтборд пен гангста-рэп әсеріне түсті. Кәсіби американдық спорт командалары да осы салаға елеулі әсер етті, әсіресе Нью-Йорк Янкиз, Лос-Анджелес Рейдерс және Чикаго Буллс командаларының кепкалары мен күртелері, олардың үлкен өлшемді командалық формалары, сондай-ақ The Timberland Company компаниясының аяқ киімдері мен Nike, Inc. компаниясының жаңадан шыққан туфлилері. Жазу компанияларының бас директорлары да өз брендтерін іске қосты: Def Jam-нің Рассел Симмонс Phat Farm лейблін, Bad Boy-дың Шон Комбс Sean John, ал Roc-A-Fella Records-тің Jay Z және Damon Dash Rocawear брендтерін құрды.
Көше спорттық киімдері
Jil Sander 1998 жылы спорттық киім өндіруші Adidas компаниясымен бірлесіп жұмыс істеген алғашқы сәнді бренд болды. Содан бері "блинг" мәдениетінің пайда болуымен бірге Burberry, Gucci және Fendi сияқты сәнді брендтер фильмдер мен хип-хоп бейнеклиптерінде көріне бастады. Әнші Фаррелл Уильямс пен модельер және "A Bathing Ape" брендінің авторы Ниго бірлесіп, жапондық көше модасы мен стритвиерді үйлестірген және олардың жоғары сәнде танымалдығын арттырған Billionaire Boys Club-ты құрды. Киім өндірушілер стритвиер компанияларының үлгісімен жүріп, әлеуметтік желілер мен өнімнің тапшылығын маркетингтік құрал ретінде пайдалана отырып, "дроптар" деп аталатын өте лимиттік капсулалық коллекцияларды жасауға көшті. 2010 жылдары кейбір стритвиер брендтері тарихи жағынан элиталық сән брендтерімен бірдей құнды болып бағаланды. Complex Magazine Stüssy, Supreme және A Bathing Ape-ді үздік стритвиер брендтері деп атады, олардың көптегені Supreme x Louis Vuitton, Fila x Fendi, A Bathing Ape x Comme des Garcons және Stüssy x Dior сияқты бағалы жоғары сән капсулалық коллекцияларын жасау үшін бірлесіп жұмыс істеді. Қазіргі заманғы стритвиер haute couture-ге күшті әсер етеді, ал оның өзі де сән көрсетулерінен әсер алады. Вирджил Абло және Раф Симонс хип-хоп пен халық мәдениетіне әсер ету арқылы стритвиердің эволюциясына үлкен үлес қосты. Vetements және Balenciaga креативті директоры Демна Гвасалия мықты кроссовкалар мен үлкен көлемді худилер сияқты трендтерді қолдады. Стритвиер – гендерлік белгісі жоқ және әртүрлі этникалық топтар мен әлеуметтік топтардан шыққан адамдар жасаған инклюзивті стиль.
Гиппибист өсіру
"Hypebeast" (кейде "хайп-жануар") мәдениеті – бастапқыда оны Гонконг журналисі және кәсіпкер Кевин Ма өзінің сәндік блогының аты ретінде пайдаланғанға дейін, қарапайым тілде қорлаушы термин ретінде қарастырылған сөз. Маның сәндік блогы әлемдік деңгейде танымал веб-сайтқа айналғаннан кейін де, "hypebeast" АҚШ-та белгілі бір жағымсыз мағынаға ие болды: атап айтқанда, шынайылықтың болмауы және тек қана қолданыстағы трендтерге қызығушылық. Ұлыбританияда "hypebeast" – дизайнерлік көше киімдерін иеленетін және тек соңғы жаңалықтарды сатып алатын, бұл Канье Уэст сияқты танымал тұлғаларды ирониялық түрде еліктеуші хипстерлерді бейнелейтін сөз. Көптеген адамдар өздерін "хайпбист" деп атап, оны мейірімділікпен қабылдаса да (жапондық мәдениеттегі "отаку" терминінің эволюциясы сияқты), енді де біреулер оның жағымсыз коннотациясына наразылық білдіреді. Киімдегі танымал брендтер мен логотиптердің кеңінен таралғандығымен қатар, 2000-шы жылдардың ортасынан бастап көше киімдерімен байланысты "хайпбист мәдениеті" дами бастады. "Hypebeast"-тер басқаларды әсер ету үшін киім мен аксессуарлар сатып алады. Бұл тренд 1990-шы жылдардағы брендтер мен логотиптермен безендірілген киімдерге деген сұраныстан туындады. Олар көбінесе бірнеше танымал брендтерді бір уақытта киіп, өзінің әулетін мақтан ету үшін және танымал трендтерді көрсету үшін талпынады. "Hypebeast" мәдениетінің тағы бір құрамдас бөлігі – қайта сатушылармен байланыс. Қайта сатушылар болашақта тренд болатын кроссовкаларды сатып алып, кейін оны қымбатқа сатуға тырысады. Қайта сату нарығы мен "hypebeast"-тер брендтерді мәдени маңызынан гөрі, тренд үшін сатып алып пайда көруге мүмкіндік алады.
Спорттық аяқ киім жинау
Снекерлер 1970 жылдардың соңынан бері көше киімінің бір бөлігі болып келді. 1980 жылдардың аяғына қарай, кроссовкаларды коллекциялау көше субмәдениетінің маңызды бөлігіне айналды, бұл әсіресе баскетболшы Майкл Джорданның Air Jordans аяқ киімі арқасында болды. Nike Air Force 1 кроссовкасы да көше киімінің бір бөлігіне айналып, хип-хоп, трэп және грайм мәдениеттерінде танымал болды. Аяқ киімнің стильдері өзгергенімен, кроссовка мәдениеті мен көше киімінің арасындағы байланыс мызғып тұр. 2022 жылы кроссовка нарығының құны шамамен 85 миллиард АҚШ долларын құрады және 2026 жылға қарай 120 миллиард долларға жетеді деп күтілуде.