Кіріспе
Австралиялық суретші Сэр Айвор Генри Томас Хеле, CBE (13 маусым 1912 – 1 желтоқсан 1993) – портреттер салумен танымал австралиялық суретші. Ол Австралияның соғыс суретшісі қызметін ең ұзақ атқарған және Австралия өнері тарихындағы кез келген суретшіден көбірек тапсырыс орындаған.
Sir Ivor Henry Thomas Hele, CBE (13 June 1912 – 1 December 1993) was an Australian artist noted for portraiture. He was Australia's longest serving war artist and completed more commissioned works than any other in the history of Australian art.
Өмірбаян
Хеле Оңтүстік Австралияның Эдвардстаун қаласында Артур Хеле мен оның әйелі Этель Мей Хеленің төрт баласының ең кішісі ретінде дүниеге келді. Ол қысқа мерзімге Вестборн парк бастауыш мектебінде оқыды, содан кейін Принс Альфред колледжіне түсті, онда сегіз жасында сурет салу шебері Джеймс Эштоннан сурет сабақтарын алды. 1923 жылы оның "Бедуин" картинасы Лондон көрмесінде жүлделі орынға ие болды. 1924 жылы ол Оңтүстік Австралия өнер және қолөнер мектебінде М. Келли ханымның жетекшілігімен оқуын бастады және бірінші курсты үздік дипломмен аяқтады. Ол 1930 жылдың басында Австралияға қайтып келді. Үш жылдан кейін ол үйленген күйі Париж бен Баварияға аттанды. 20 жасында Хеле әйгілі әйелдер баскетболшысы және төреші Жан Берриге үйленді. Олар Ескі Көліктік жолдағы, Негізгі Оңтүстік жолы салынып, халық орталығы теңіз жағалауына көшкеннен кейін тасталып қалған, оқшауланған және кең салынған "Альдинга" қонақүйін жөндеп қайта жаңартты. 1936 жылы оның "Жарлық" картинасы Оңтүстік Австралияның құрылғанына 100 жыл толуына арналған байқауда бірінші орынды жеңіп алды. 1938 жылы "Стёрттің қайтуға қарсы шешімі" атты маңызды туындысы 250 гинея (қазіргі шақта шамамен 20 000 австралиялық доллары) көлеміндегі Commonwealth sesquicentenary сыйлығын жеңіп алды. Суретті үкімет болашақ Австралия Ұлттық галереясы үшін сатып алған, бірақ ол Оңтүстік Австралия өнер галереясында сақталған.
Соғыс суретшісі
Томас Блэймидің Стурттың суретіне әсерленуімен және оның көркемдік мансабына қолдау көрсету уәдесімен Хеле 2-ші АИФ құрамында қарапайым сарбаз болып тіркелді және 1940 жылдың маусым айында 2/48-ші батальон, 9-шы Австралия дивизиясымен бірге Таяу Шығысқа аттанды. 1941 жылдың 9 қаңтарында Блэйми оны жеке кездестірді; ол әскери суретші міндеттерін атқаратын лейтенант қызметіне көтеріліп, жүк көлігі және Бэтмен жүргізушісі берілді, сондай-ақ Тобрукқа шабуылға түскен 6-шы дивизияға қосылуға бұйрық берілді. 1941 жылдың маусым айында ол Дж. Л. Трелоар басқаратын АИФ-тің Әскери тарих және ақпарат бөліміне қосылды, олардың Хелиополисте студиясы болды, оны Линдон Дадсвелл және Джон Доуимен бөлісті. 1941 жылдың 11 қазанында капитан шенімен ресми соғыс суретшісі болып тағайындалды. Ол 6-шы және 7-ші дивизиялармен бірге Австралияға оралды және сәуір айында Олдингаға қайтып келді, содан кейін өзінің эскиздері мен суреттерінің мол жиынтығына негізделген амбициялық суреттер сериясын бастады, олардың көптегені тасымалдау кезінде жазатайым түрде бүлініп қалған. Трелоар Хеленің жұмысының баяу ілгерілеуіне наразы болып, Оңтүстік Австралия өнер галереясының директоры Луис Маккаббинге тергеу жүргізуді тапсырды; Маккаббин қанағаттануын білдірді және Трелоар көңілі тынышты.
Мақсаты
Австралия соғыс мемориалында сақталған фигуралар мен соғыс көріністері, сондай-ақ оның көптеген портреттерінен басқа, Ивор Хеле көптеген пейзаждарды, әсіресе Оңтүстік Австралияның құнарсыз жағалауын суреттеді және көптеген эротикалық суреттер салды. Австралия Ұлттық галереясында оның 130-ға жуық туындысы бар, олардың көпшілігі ұсақ жұмыстар, ал Оңтүстік Австралия өнер галереясында бірнеше ондаған туындысы сақталған. Оның туындылары кейде The Advertiser газетінің ашық аспан астындағы көрмелерінде көрсетілді, бірақ жеке көрмелері өте сирек болды: 1943 және 1945 жылдары ол көптеген белгілі австралиялық суретшілерге, оның ішінде Хьюго Шоуға сабақ берді.
Жеке өмір
Хеленің ағасы Гарольд А. Хеле (1908 жылғы 23 сәуір – 1941 жылғы 19 желтоқсан) және егіз әпкелері Берил 1930 жылғы 4 қазанда Альф Хедке үйленді, ал Филис Хеле 1937 жылғы 3 наурызда Джек Деу Лорантиге үйленді. Немересі, мүсінші Марсия Ранкин Хеленің эскиз кітапшаларын мұра етіп алды және оларды Австралия соғыс мемориалына тапсырды. 1932 жылғы 24 наурызда Хеле Оңтүстік Австралияның Семафор қаласындағы Гермейн көшесіндегі Манседе мектеп мұғалімі Милисент Мэри Джин Берриге үйленді. 1957 жылы олар ажырасып, ол Джун Уэзерлиге үйленді. Хеле өзін-өзі қатаң сынаған және өзінің жұмысынан тек екі көрме өткізген – 1931 және 1958 жылдары. Ол қанағаттанбаған суреттерін жиі өртеп жіберген перфекционист еді. Оңтүстік Австралия заң шығару кеңесінің ұзақ жылдар бойы басшысы болған сэр Лайелл МакЭвиннің портреті Аделаидадағы Парламент үйінде ілінген. Профессор Чэпменнің портреті Аделаида университетінің Чэпмен театрында сақталған. Ұлттық портрет галереясында Клод Шарлик, сэр Ллойд Дюма және сенатор, дама Нэнси Баттфилдтің портреттері бар. Оңтүстік Австралия өнер галереясында Хеленің сэр Ханс Хейсен мен архивші Линдон Дадсвеллдің портреттері, сондай-ақ 1938 жылғы Стюрттың қайта оралуға кедергі келтірген шешімі сақталған. Жаңа Оңтүстік Уэльс мемлекеттік кітапханасында оның 1957 жылғы автопортреті және драматург Макс Аффордтың портреті бар. Эдвард Хейвардтың портреті сол бизнесмен үшін салынған, Джон Мартиннің Рождестволық шеруін ұйымдастырушы Карик Хилл сарайында ілінген. Сэр Дональд Брэдман мен Глостер герцогының портреттері де бар.