Кіріспе

1682 жылы Уильям Пенн мен Ленни Ленапи арасындағы келісім. Шаккамаксон шарты, сондай-ақ Ұлы келісім және Пенннің келісімі деп те аталады, 1682 жылы Уильям Пенн мен Ленапи тайпасының басшысы Таманенд арасында жасалған. Таманенд пен Пенн бір-біріне және олар өкілдік ететін халықтарына құшақ жайып, бейбітшілік пен достық сыйлады, «көлдер мен өзендер ағып жатқанда, күн, ай және жұлдыздар тұрғанша тату-тәтті өмір сүруге» ант берді.

Сипаттама

Келісімге қол қойылған жер Солтүстік Америкадағы Ленапе тайпасының жиналатын орны болған. Бұл орын Делавэр өзенінің жанында, қазіргі Филадельфия қаласының шекарасында орналасқан. Оның аты Ленапе тайпасының "Sakimauchheen Ing" (Sak i mauch heen Ing) деген сөзінен шыққан, ол "басшы немесе хан тағайындалатын орын" деген мағынаны білдіреді; ал ағылшын, голланд және шведтер оны "Шаккамаксон" деп атаған. Ленапи тайпасы осы жерде көптеген әулеттерінің "сакималарын" (басшыларын) немесе Ленапи ұлтының үш руының "китакималарын" (үлкен немесе ру басшыларын) "тағдырлаған". Кейбір деректер бойынша, бұл атау "құрбақалар орны" дегенді білдіреді, себебі бұл орын Американың жергілікті халқы үшін маңызды жазғы балық аулау орны болған. Бүгінгі күні бұл аймақ Филадельфия қаласындағы Фиштаун, Кенсингтон және Порт-Ричмонд аудандары болып табылады. 1682 жылдың қазан айының соңында Солтүстік Америкаға келген Уильям Пенн ежелгі қарағай астында Ленни Ленапе тайпасымен келісім жасаған. Фрэнсис Дженнингс Уильям Пенннің келісімге қол қойғанын, бірақ оның ұлдары – Уильям кіші, Джон және Томас – түпнұсқа құжатты жойғанын айтады. Дженнингстің пікірінше, жас Пенндер осындай амалдар арқылы әкесі келіскен келісімнен бас тартуға тырысқан. Филадельфия тарих мұражайының Атуотер Кенттегі кураторлары олардың қолындағы вампум белбеуі осындай кездесудің болғанын растайды деп мәлімдейді; алайда, вампум белбеуі Ленни Ленапе мен колонияның ресми келісімге келгенін немесе келмегенін дәлелдей алмайды, ал егер келісім болған болса, оның шарттары қандай болғанын анықтай алмайды. Осындай келісім туралы аңыз бірнеше өнер туындыларында (әсіресе Бенджамин Весттің картиналарында) бейнеленген және француз жазушысы Вольтер осы туралы айтқан. 1810 жылдың 5 наурызында болған дауыл кезінде осы орынды белгілеген ежелгі қарағай құлап кеткен. Оның орны 1827 жылы Пенн қоғамының орнатқан обелискімен еске алынған. Бұл оқиға 1893 жылы Пенн келісім паркі деп аталған саябақтың құрылуымен тағы да еске түсірілді. Пенн келгенге дейін бұл аймақта алты швед отбасы тұрған. Шведтер осы жерді жаңа ағылшын қоныстанғандарға сатқан. Он сегізінші ғасырда Шакамаксон аумағы Филадельфия қаласының Порт-Ричмонд, Фиштаун және Кенсингтон аудандарының бір бөлігі ретінде дамыған. Бүгінде Филадельфияда Фиштаун ауданынан өтетін Шакамаксон көшесі бар. Пенсильвания тарихи және мұражай комиссиясы өз веб-сайтында Шакамаксон келісімі туралы мәліметтер келтіреді.