Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гүлді өсімдік түрі
Species of flowering plant
Wahlenbergia gloriosa, көбінесе патшалық көк қоңырау деп аталады, Campanulaceae көк қоңырау тұқымдасына жататын көп жылдық шөп. Оның сабағының төменгі жағында жұмыртқа тәрізді жапырақтары, ал жоғарырақ бөлігінде сызықты жапырақтары болады және әдетте түтік тәрізді негізі бар бір күлгін гүлі кездеседі. Бұл гүл Австралия астанасының гүлдік символы болып табылады.
Wahlenbergia gloriosa, commonly known as royal bluebell is a perennial herb in the bluebell family Campanulaceae. It has egg shaped leaves near the base of its stem, linear leaves higher up and usually a single purple flower with a tube shaped base. The flower is the floral emblem of the Australian Capital Territory.
Сипаттама
Валенбергия глориоза – тамырсабақтары жайылып өсетін, тік, көбінесе бұтақталмайтын, биік сабақтары бар көп жылдық шөп. Жапырақтары көбінесе тығыз орналасқан және пішіні мен мөлшері жұмыртқа тәріздіден бастап, түбіне жақын тар эллипстікке дейін, жоғары қарай сызықтық немесе сүйір жапырақшалы, ұзындығы және ені болып өзгереді. Жапырақ шеттері көбінесе толқынды, кейде кішкентай тістіктер болады. Әдетте бір гүл, кейде екі-үш гүл ұзын, тегіс гүлсағаққа бекітіледі. Гүлсағақта ұзын, сызықтықтан сүйір жапырақшалы, бүйірсіз гүлқалқаншалары бар. Әдетте бес қабыршақты, тар үшбұрышты, ұзындығында болады. Гүлдің жапырақшалары күлгін түсті, олардың түбі бір-бірімен қосылып, ұзындығында қоңырау пішіндес түтік құрайды, ал ұшында төрт, бес немесе алты тілік болады. Тіліктері ұзын және енімен сипатталады. Әдетте бес ақ тоқпан ұзындығында және ақ түсті, екі тармақты ұшы бар мойыншасы болады. Гүлдеу көктемде өтеді, одан кейін жемісі – ұзын және ені, конус пішіндес, тегіс қапшық пайда болады.
Wahlenbergia gloriosa is a perennial herb with spreading rhizomes and erect, mostly unbranched stems high. The leaves are often crowded and vary in size and shape from egg shaped to narrow elliptic near the base, to linear or lance shaped higher up and from long and wide. The edges of the leaves are usually wavy and sometimes have small teeth. Usually a single flower, sometimes two or three are borne on a glabrous pedicel long. There are glabrous, linear to lance shaped bracteoles long on the pedicel. There are usually five glabrous, narrow triangular sepals long. The petals are purple and joined at their bases to form a more or less bell shaped tube long with four, five or six lobes on the end. The lobes are long and wide. There are usually five white stamens long and a white style with two branches on its end. Flowering occurs in spring and is followed by the fruit which is a glabrous, cone shaped capsule long and wide.
Таксономия және атау беру
Валенбергия глориоза алғаш рет 1947 жылы Ноэль Лотианмен ресми түрде сипатталды, ал сипаттама Персиваль Сент-Джонның Буффало тауынан жинаған үлгісі негізінде Жаңа Оңтүстік Уэльстің Линнео қоғамының баяндамаларында жарияланды. Түрлік эпитеті (gloriosa) латын тілінде "әйгілі" немесе "керемет" деген мағынаны білдіреді.
Wahlenbergia gloriosa was first formally described in 1947 by Noel Lothian and the description was published in the Proceedings of the Linnean Society of New South Wales from a specimen collected on Mount Buffalo by Percival St John. The specific epithet (gloriosa) is a Latin word meaning "famous" or "splendid".
Таралуы және мекендейтін ортасы
Көгілдір қоңырау (Royal bluebell) субальпілік орманды және орманды жерлерде, көбінесе тасты жерлерде, сондай-ақ альпілік шабынды және шөптесін жерлерде жергілікті түрде кең таралған. Ол Австралия астанасы аумағында, Жаңа Оңтүстік Уэльстің оңтүстік-шығысында және Викторияның таулы аймақтарында өседі.
Royal bluebell is locally common in subalpine woodland and forest, often in rocky places and in alpine grassland and herbfield above It is found in the Australian Capital Territory, south eastern New South Wales and in the Victorian high country.
Мәдени сілтемелер
1982 жылы Австралия Ұлттық ботаникалық бағының директоры төрағалық еткен таңдау комитеті Валенбергия глориосаны Австралия астанасының (А. К. Т.) гүлдік нышаны деп жариялады. Басты критерий – оның А. К. Т. аумағында кездесуі, сондай-ақ оның бау-бақшалық ерекшелігі және табиғи және стильдік бейнелеулерде қолданылу мүмкіндігі болды. 1986 жылдың тамыз айында патшалық көк қоңырау суреті салынған пошта маркасы шығарылды.
In 1982 Wahlenbergia gloriosa was announced as the floral emblem of the Australian Capital Territory (A. C. T.), by a selection committee chaired by the director of the Australian National Botanic Gardens. The main criterion was its occurrence in the A. C. T. but also because of its horticultural merit and its potential for incorporation in both naturalistic and stylised representations. A postage stamp featuring the royal bluebell was issued in August 1986.