Кіріспе

Калирайя көлі – Филиппиннің Лагуна провинциясындағы Лумбан, Кавинти және Калайян муниципалитеттерінде орналасқан, адам жасаған көл. 1939 жылы құрылған бұл көл су спорты мен ашық ауада демалуға, оның ішінде балық аулауға танымал орынға айналды. Көлдің төңірегінде туристерге қызмет ететін бірнеше курорттар мен демалыс үйлері орналасқан.

Көлдің пайда болуы

Калирайя көлі Калирайя бөгетінің салынуынан кейін құрылды. Бұл бөгетті 1939 жылы Филиппиндегі АҚШ Армиясының инженерлік корпусының бастығы, подполковник (кейін генерал-майор) Хью Дж. Кейси, Филиппин Республикасының президенті Мануэль Л. Кэзонның келісімімен бастады. Калирайя өзені үлкен, жазық даладан шығатын жерінде бөгеттелді, бұл Оңтүстік Лузонды электр қуатымен қамтамасыз ету үшін үлкен су қоймасын жасады. Бөгеттің биіктігі 100 футтан (30 метр) асып, одан бірнеше шақырымдық су тасқыны арнасы Лагуна-де-Бей көлінен 950 фут биіктіктегі тік беткейге дейін салынды. Ірі су құбырлары суды төмендегі электр станциясына бағыттап, одан әрі көлге шығаратын арна құрылды. Судың биік қысымы жоғары жылдамдықты турбиналар мен генераторларды салыстырмалы түрде арзан бағамен пайдалануға мүмкіндік берді. Жобаның алғашқы сметасы 5 миллион доллар немесе 10 миллион песоны құрады, ал қуаты 40 000 ат күшіне тең болды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде америкалық әскерлер шегінетін кезінде бөгетті қиратты, осылайша жаулап кірген жапондықтардың пайдалануына кедергі келтірді. Жапондықтар бөгетті қайта тұрғызғаннан кейін, өздерінің жеңіліске ұшырағанын сезгенде оны қайтадан қиратты. 1953 жылы Ұлттық Энергия Корпорациясы (NAPOCOR) бөгетті қайтадан салып, пайдалануға берді.

Аймақтың дамуы

Калирайя көлі 1960 жылдардың соңында Нието және Де Падуа отбасыларымен қайта ашылды, олар көлді Маниланың элитасы мен экспаттар қауымдастығына таныстырды. Көлді қоршаған жерлерді сатып алу және біріктіру арқылы олар Сиерра Лейкс және Дос Лагос клубы (қазір Лагос дель Сол) деп аталатын тұрғын үй курорттық ауданын құрды. Көлге дейінгі басты жолдың жапон үкіметінің гранты арқасында асфальтталуы және 2004 жылы гидроэлектр станциясының жөнделуімен мүлік құны одан да артты. Калирайя көлі элитаның демалыс үйлерінен тұратын жоғары деңгейлі ауданға айналды. 1980 жылдары Калирайя көлінің айналасын жергілікті тұрғындар және Жаңа халық армиясының (НХА) мүшелері басып алды, олар жергілікті тұрмыстың жойылмауы үшін күресті. Дегенмен, 1980 жылдардың ортасынан бастап көл жағалауында бірнеше шағын курорттар, Калирайя Спрингс гольф алаңы мен елдік клубы салынды, соның нәтижесінде жылжымайтын мүлік дамуы қарқын алды. Калирайя демалыс үшін тамаша орын болып табылады, мұнда ауыз балық аулау, жел серфингі, кайтсерфинг, вейкбординг, джет-ски, су шаңғысы, қайықпен жүзу, гольф, кемпинг және басқа да спорттық және ойын-сауық іс-шаралары бар. Мүлік құны жоғары деңгейде сақталып келеді және жеке және коммерциялық жаңа жобалар біртіндеп іске қосылуда.

География және геологиялық құбылыс

Калирайя көлі теңіз деңгейінен шамамен 1200 фут биіктікте орналасқан және Сьерра-Мадре тауларының жоғары бөлігінде жатыр. Көлде жыл бойы салқын климат басылады. Калирайя көлінде қыркүйек айының басынан мамыр айының соңына дейін жел соғады. Калирайя көлінің түбі, сондай-ақ айналасындағы төбелер қызыл сазды топырақпен сипатталады. Көлдің түбі өте жұмсақ балшықтан тұрады. Көлдің маңындағы жергілікті тұрғындар әлі де көлдің кейбір бөліктеріне қатысты әңгімелер айтады, олар қайықтарды батып кеткен деген қағидаға ие – бұл жергіліктік шалақылардың арасында кең таралған негізсіз сенім.

Көлдің айналасы мен аралдары

Көлдің айналасы Солтүстік Американың түрлі курорттарымен салыстырылады, себебі алғашқы құрылысшылардың бірі көптеген кокос пальмаларының орнына көптеген қарағайларды отырғызған, сондай-ақ жыл бойы салқын климат пен жасыл төбелер де осыған себеп. Бөгет салынған кезде әртүрлі пішіндегі және мөлшердегі көптеген аралдар пайда болды. Олардың есімдері жоқ. Ең үлкен арал шамамен Ризал паркінің көлемімен тең, ал ең кішкентайы – 3 шаршы метрлік құмсырақ, көбінесе су тасқан кезде су астында қалады. Осы кішкентай аралды Лагос-дель-Соль курортынан көруге болады.

Балық аулау

Алғашқы дамытушылар (Калау, Нието және Де Падуа отбасылары) көлге шапан балығын жіберді, және жылдар бойы көл елдегі ең танымал шапан балығы аулау орны болып қала берді.