Кіріспе

Тіндерді бөлуге арналған хирургиялық құрал. Артқа тартушы – хирургиялық кесік/жараның шеттерін ажырату немесе белгілі бір органдар мен тіндерді ұстап тұру (яғни тіндерді кері тарту) үшін қолданылатын хирургиялық құрал, соның арқасында хирургиялық операция кезінде дене мүшелеріне қол жеткізуге болады. "Артқа тартушы" термині көбінесе қисық, ілгек немесе бұрышты жағы бар қарапайым болат құралды білдіреді, ол хирургия кезінде тіндерді қажетті күйде ұстау үшін қолмен басқарылады. Күрделі артқа тартушылар орналасқан жерге бекітілуі (әдетте, операциялық үстелге) немесе роботтық қолдың соңына ілінуі мүмкін. Артқа тартушылар "өздігінен ұстап тұратын" болуы мүмкін, яғни енгізілгеннен кейін оларды ұстау қажеті болмайды, олар көктем, храповик, бұрандалы механизм немесе басқа тәсілмен ажыратылған екі немесе одан көп қарсы жақтары немесе ілгектері бар. "Артқа тартушы" термині сондай-ақ хирургтар тіндерді күшпен ажырату арқылы көру мүмкіндігін жақсарту үшін қолданатын қабырға тарағыштары (соның ішінде кеуде кеңейткіштері немесе дистракторлар) сияқты қолмен айналдырылатын құрылғыларды да сипаттау үшін қолданылады. Әртүрлі хирургиялық мамандықтарда нақты түрлері болуы мүмкін. Мысалы, омыртқа хирургиясының кейбір түрлері үшін, мысалы, минималды инвазивті трансфораминалды люмбалды интеркорпоралды біріктірулер үшін, кейбір артқа тартушылар сорғышпен және талшықты оптикалық шамдармен жабдықталған, бұл терең хирургиялық жараларды құрғақ және жарық ұстауға мүмкіндік береді. Хирургиялық көмекшілер – басқа хирург, хирургиялық интерндер немесе кәсіби даярлықтан өткен процедуралық көмекшілер (соның ішінде сертификатталған хирургиялық көмекшілер, тіркелген медбикелердің бірінші көмекшілері, дәрігерлердің көмекшілері немесе хирургиялық технологтар) операция жасаушы хирургқа артқа тарту процесінде көмектесе алады.

Тарих

Хирургиялық қайта тартушылар, кемістік тас дәуірінде қолданылатын өте қарапайым құралдардан пайда болған болуы мүмкін. Әртүрлі пішінді бұтақтар немесе мүйіздер жерден тамақ қазу және алу үшін қолданылды. Құралдарды қолдану эволюциялаған сайын, ет кесу немесе денелерді диссекциялау кезінде ілгек немесе ұстауға қабілетті саусақтардың орнына қолдануға болатын әртүрлі құралдар пайда болды. Құрал жасауда металлдарды пайдаланудың маңызы зор болды. Археологтар ілгек және қайта тартушы отбасынан рим металдық құралдарының әртүрлі түрлерін тапты. Егер құралдың ұшы тұтқасы сияқты тар болса, онда ол әдетте ілгек деп аталады. Егер ұшы кең болса, онда ол қайта тартушы деп аталады. Осы құралдар тобынан басқа да байланысты құралдар – жылжыту (лифтерлер мен шпательдер) және қасық сияқты құралдар (қашықтар мен кюреттер) да пайда болды. 4-ші ғасырда үнділік дәрігер Сушрута хирургиялық құралдарды, соның ішінде қайта тартушыларды қолданды. 7-ші ғасырда тонзиллэктомия процедурасын сипаттаған Пауль Эгина тілді жолдан шығару үшін тіл шпателінің қолданылғанын, ал тонзилланы алу үшін тонзилла ілмегінің қолданылғанын жазды. 1000 жылы Әбу әл-Қасим әл-Захрави, сондай-ақ Альбукасис немесе Абулькасис ретінде белгілі, өзінің танымал "Ал-Тасриф" еңбегінде хирургиялық құралдардың әртүрлілігін сипаттады. Везалий 16-шы ғасырда әртүрлі ілгектер мен қайта тартушыларды сипаттады. Ян Микулиц Радецкийдің 1904 жылы буынды қабырғаны кеңейтетін қайта тартушыны ойлап табуы 20-шы ғасырдың басында қайта тартушыларды дамытуға серпіліс берді, бұл 1936 жылы Энрике Финокиеттоның дизайнына негізделген қазіргі заманғы құрылғымен аяқталды.